Người lái nhỏ con chở người ngồi sau cao to trên xe tay ga: dừng đèn đỏ, chống chân và xuất phát không chao

Xe ga chở người cao to là bài toán quen của nhiều bạn nữ và người nhỏ con thuê xe ở Hà Nội: chạy thì ổn, nhưng cứ đến đèn đỏ là xe chòng chành, lúc đèn xanh lại loạng choạng mấy mét đầu. Chuyện chao xe chủ yếu xảy ra ở ba khoảnh khắc: lúc dừng, lúc chống chân và lúc nhả phanh để đi. Bài này đi lần lượt từng khoảnh khắc, kèm những điều nên dặn người ngồi sau trước khi lăn bánh.

Xe ga chở người cao to: vì sao người lái nhỏ con thấy xe chòng chành

Khi xe đang chạy, bánh quay giúp xe tự giữ thẳng, nên chở người to vẫn thấy êm. Khi xe dừng hẳn, toàn bộ trọng lượng xe và hai người dồn xuống đúng bàn chân người lái. Người ngồi sau cao to làm trọng tâm chung cao hơn và lùi ra sau, nên xe chỉ ngả một chút là đã khó kéo lại.

Người lái nhỏ con lại thường chỉ chạm đất bằng mũi chân, mà mũi chân rất yếu khi xe bắt đầu ngả. Vì vậy mẹo không nằm ở chuyện gồng tay, mà ở việc giữ xe thật thẳng từ lúc giảm tốc và đặt chân đúng chỗ, đúng lúc. Phía sau nặng còn làm đầu xe nhẹ, tay lái nhạy hơn. Trước khi đi xa, nên đọc bài xe tay ga chở được bao nặng để cộng thử cân nặng hai người cùng đồ mang theo.

Dặn người ngồi sau trước khi lăn bánh

Người ngồi sau cao to mà ngồi yên thì người lái nhỏ con vẫn đi khá nhẹ nhàng. Chỉ một cú nhổm người hay thò chân xuống đất đúng lúc dừng cũng đủ làm xe lệch. Hãy thống nhất trước:

1. Chỉ lên xe khi người lái đã ngồi vững, bóp phanh và nói “lên đi”. Lên từ phía không có ống xả, thường là bên trái.
2. Hai bàn chân luôn đặt trên gác chân sau, kể cả lúc dừng đèn đỏ. Hai người cùng chống chân lệch nhịp dễ làm xe đổ về phía chân yếu hơn.
3. Tay ôm eo hoặc nắm tay dắt sau, không vịn vai hay kéo áo người lái.
4. Không quay người, không cúi xem điện thoại, không nhổm dậy khi xe sắp dừng hoặc vừa xuất phát.

Nếu người ngồi sau cao đến mức bạn phải dịch sát lên tay lái, xem bài ngồi dịch sát lên trước để nhường chỗ cho người ngồi sau để khuỷu tay vẫn đủ chỗ bóp phanh.

Dừng đèn đỏ khi chở người to: giảm tốc sớm, chọn chỗ đặt chân

Ở các nút giao đông như ngã tư Sở, ngã tư Kim Liên hay đoạn Nguyễn Văn Cừ dồn về cầu Chương Dương, chỗ trống sát vạch dừng nhiều khi là chỗ xấu nhất: vạch sơn trơn, nắp ga, mặt đường lún theo vệt bánh xe tải. Đứng sau một hai xe ở chỗ mặt đường phẳng vẫn tốt hơn tranh lên vạch.

• Thấy đèn vàng hoặc số đếm ngược còn ít, nhả ga sớm, rà phanh sau trước rồi phanh trước, cả hai đều tay.
• Giữ tay lái thẳng ở mấy mét cuối. Dừng khi bánh trước đang lệch là lúc người nhỏ con dễ đổ xe nhất.
• Nhìn trước chỗ đặt chân, tránh nắp cống, vũng nước, vệt dầu.
• Mặt đường vồng ở giữa, dốc dần ra lề thì đặt chân về phía cao hơn, xe ngả ít hơn.

Chống chân đúng lúc

Đưa chân ra khi xe còn lăn chậm như người đi bộ, để bàn chân chạm đất đúng lúc xe dừng hẳn. Thò chân quá sớm, chân bị lê và kéo người lệch. Chờ xe đứng hẳn mới thò chân thì xe đã ngả trước. Khi đã dừng, giữ phanh sau suốt lúc chờ đèn, tránh tì tay lên tay ga.

Một chân chắc hay hai mũi chân

Yên xe tay ga khá rộng, nhiều người nhỏ con chỉ kiễng được hai mũi chân, tư thế này kém vững. Thường chắc hơn là dịch hông nhẹ sang một bên để một bàn chân đặt gần trọn xuống đất, chân kia để trên sàn. Lúc khẩn cấp thấy xe ngả mà không đỡ nổi, bảo người sau đặt chân xuống cùng phía với bạn, vẫn hơn để xe đổ giữa ngã tư.

Xuất phát khi đèn xanh mà không chao

Vài giây cuối của đèn đỏ là lúc chuẩn bị, không phải lúc vặn ga. Nói khẽ với người sau “đi nhé” để họ ngồi yên.

1. Vẫn bóp phanh sau, tay lái thẳng, mắt nhìn xa về hướng sẽ đi.
2. Vặn ga thật nhẹ đến khi thấy xe muốn nhích rồi nhả phanh từ từ. Vặn mạnh lúc phía sau nặng dễ làm xe chồm lên.
3. Để chân chống thêm một nhịp cho tới khi xe lăn thẳng được một hai mét mới thu chân lên sàn.
4. Đi thẳng vài mét rồi mới bẻ lái; rẽ trái thì vào cua rộng, đừng ôm cua gắt.

Đừng lao lên trước dòng xe khi đèn vừa chuyển. Để lớp xe đầu đi trước, bạn có khoảng trống hai bên và xuất phát êm hơn hẳn. Đèn xanh ngay chân dốc cầu thì cách giữ phanh rồi mới mở ga giống bài kẹt xe giữa dốc cầu, chỉ cần mở ga sớm và đều tay hơn.

Phanh, cua và gờ giảm tốc khi phía sau nặng

Giữ khoảng cách rộng hơn bình thường để ít phải phanh gấp, vì người sau to sẽ đổ dồn lên lưng bạn. Quay đầu hay rẽ vào ngõ ở tốc độ rất chậm là lúc xe dễ ngả nhất. Qua gờ giảm tốc ở cổng chợ, cổng khu đô thị thì đi thẳng, chậm, không phanh khi bánh trước đang leo gờ. Gửi người ngồi sau đọc bài giữ thân người khi phanh gấp và qua đoạn xóc trước chuyến đi.

Khi nào nên đổi người lái hoặc đi hai xe

• Dừng xe mà không đặt được trọn một bàn chân nào xuống đất.
• Tổng cân nặng hai người và đồ đạc sát hoặc vượt mức hãng ghi cho xe.
• Đường ướt, trời tối, hoặc lộ trình qua nhiều nút giao lớn chưa quen.
• Tập ở chỗ vắng rồi mà tay lái vẫn lắc mỗi lần xuất phát.

Khi đó, để người cao to cầm lái nếu họ có bằng phù hợp và quen xe ga, hoặc thuê hai xe.

Chọn xe và thử tại tiệm trước khi chở

Người nhỏ con nên ưu tiên xe gọn, nhẹ, yên không quá cao. Ở tiệm, Honda Vision 200.000 đ/ngày thân gọn; Honda Click và Yamaha Mio 150.000 đ/ngày cũng nhẹ, dễ dắt; Honda Air Blade 200.000 đ/ngày chắc chắn nhưng nặng tay hơn khi dắt và khi dừng.

Khi nhận xe ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, hãy để cả hai người ngồi lên, thử chống chân và nhích vài mét. Có được chạy thử vòng ngắn hay đổi xe khác khi thấy không vững hay không thì hỏi cửa hàng khi đặt xe. Tiệm mở cửa 09:00–21:00, điện thoại 0942 467 674; tiền cọc và các khoản phát sinh xác nhận trực tiếp với cửa hàng.

Tập vài vòng với người ngồi sau ở chỗ vắng trước, rồi hẵng ra những nút giao đông nhất. Kinh nghiệm khác có trong chuyên mục xe tay ga và trang tổng hợp xe máy.