Quán cà phê nằm ngay bên kia đường, giữa hai chiều là dải phân cách, và cách chỗ bạn vài mét có một khe hở vừa lọt chiếc xe máy. Nhiều người quen đường tắt ở Hà Nội lách qua luôn. Đi qua dải phân cách giữa đường như vậy không phải “đi tắt một chút” mà là một hành vi được nêu riêng trong văn bản xử phạt. Bài này giải thích luật xếp nó vào lỗi gì, và khác gì với quay đầu ở điểm mở hợp lệ.
Đi qua dải phân cách giữa đường: Nghị định 168 xử phạt thế nào
Nghị định 168/2024/NĐ-CP, tại Điều 7 về xử phạt người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy, có hành vi điều khiển xe đi qua dải phân cách cố định ở giữa hai phần đường xe chạy. Tôi không ghi khoản và mức tiền ở đây, vì văn bản xử phạt có thể được sửa đổi; tra văn bản gốc ở phần nguồn cuối bài.
Hai chữ cần đọc kỹ trong mô tả hành vi:
- Cố định. Là dải phân cách được xây hoặc gắn chắc với mặt đường: bó vỉa bê tông có bồn cây, hàng rào thép chôn chân, dải bê tông liền. Khe hở trên dải này, dù do rào bị gãy hay do người dân tự mở, vẫn là một phần của dải phân cách, không phải lối đi.
- Ở giữa hai phần đường xe chạy. Là dải tách chiều đi với chiều về, đúng loại bạn phải vượt qua để sang quán bên kia.
Nói gọn, hành vi bị xử phạt ở đây là bản thân việc cho xe vượt qua dải phân cách. Bạn chưa cần đi ngược chiều mét nào thì việc lách qua đã là vi phạm.
Lách qua dải phân cách xe máy thường kéo theo lỗi khác
Lách qua khe hở hiếm khi dừng ở một lỗi. Thường sẽ có thêm:
- Đi vào phần đường ngược chiều. Sang tới bên kia, quán lại nằm lùi về phía sau vài chục mét, thế là đi ngược chiều sát lề. Khoản 1 Điều 10 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15 yêu cầu đi bên phải theo chiều đi của mình, đúng làn đường, phần đường quy định. Bài lấn sang phần đường ngược chiều bằng xe máy nói rõ lỗi này.
- Cắt ngang nhiều làn cùng lúc. Từ làn sát lề phải lao thẳng vào khe hở là chuyển qua mấy làn một lượt. Điều 13 của luật chỉ cho chuyển làn ở nơi cho phép, có tín hiệu báo trước và phải quan sát.
- Dừng chờ ngay trong khe. Đuôi xe chìa ra làn trong cùng, nơi ô tô chạy nhanh nhất.
Khe hở dải phân cách khác điểm mở hợp lệ ở đâu
Không phải chỗ nào trên dải phân cách không có rào cũng là chỗ được đi. Điểm mở dải phân cách hợp lệ là chỗ đơn vị quản lý đường tổ chức cho xe chuyển hướng, thường có những dấu hiệu sau:
- Mặt đường liền với hai phần đường, xe đi qua không phải leo bó vỉa hay lách giữa gốc cây.
- Đủ rộng để xe đứng chờ mà không chắn làn.
- Có vạch kẻ đường, đèn tín hiệu hoặc biển báo đi kèm, và không có biển cấm quay đầu, cấm rẽ trái.
Ngược lại, khe hở do rào bị phá, do bồn cây đứt quãng hay do ai đó dỡ một tấm chắn thì không có những dấu hiệu này. Phép thử tôi hay dặn khách: nếu phải nhấc bánh, nghiêng xe hay luồn giữa hai cột rào mới qua được, đó không phải điểm mở.
Quay đầu ở điểm mở hợp lệ vẫn phải theo Điều 15
Đến đúng điểm mở chưa có nghĩa là quay sao cũng được. Điều 15 Luật 36/2024 quy định về chuyển hướng xe, trong đó quay đầu là một dạng chuyển hướng:
- Khoản 2: quan sát, giảm tốc độ, có tín hiệu báo hướng rẽ và chuyển dần sang làn gần nhất với hướng rẽ. Trên trục có dải phân cách, đó là làn trong cùng bên trái.
- Khoản 3: nhường đường cho người đi bộ, xe thô sơ và xe đi ngược chiều.
- Khoản 4: không quay đầu ở phần đường dành cho người đi bộ qua đường, trên cầu, đầu cầu, gầm cầu vượt, trong hầm và một số vị trí khác.
Ngoài ra còn biển cấm quay đầu hoặc cấm rẽ trái đặt ngay tại điểm mở. Danh sách đầy đủ có ở bài quay đầu xe máy ở đâu bị luật cấm.
Vì sao khe hở dải phân cách nguy hiểm hơn bạn nghĩ
Trên các trục có dải phân cách cứng ở Hà Nội như Giải Phóng, Phạm Văn Đồng, Nguyễn Trãi hay Nguyễn Văn Cừ bên Long Biên, làn sát dải phân cách thường là làn ô tô chạy nhanh. Người lái ô tô không nghĩ có xe máy chui ra từ giữa hàng cây. Cây và rào lại che tầm nhìn của chính bạn, nên lúc đầu xe ló ra là lúc hai bên mới thấy nhau.
Bó vỉa cao còn dễ làm xe tay ga bánh nhỏ mất thăng bằng, và ban đêm đèn ô tô làm lóa khiến bạn khó đoán khoảng cách.
Muốn sang quán bên kia phố thì làm thế nào
Tôi hay gợi ý khách mấy cách sau:
- Đi tiếp tới điểm quay đầu hoặc nút giao có đèn. Mở bản đồ từ trước, xem điểm quay gần nhất ở đâu để khỏi quyết định vội giữa dòng xe.
- Rẽ phải vào phố ngang, vòng ô phố. Phố trong khu dân cư thường cho bạn trở ra trục chính theo chiều ngược lại mà không phải qua dải phân cách. Nhớ đọc biển phố một chiều.
- Gửi xe bên này, đi bộ sang. Quán chỉ cách một con đường thì dắt xe vào chỗ gửi có người trông, rồi đi bộ qua đường ở vạch dành cho người đi bộ, nút có đèn hoặc cầu vượt cho người đi bộ nếu có.
- Ra khỏi ngõ thì rẽ phải trước. Từ quán trở ra, nhập dòng theo chiều bên này, đi tới điểm quay hợp lệ. Cách ra đường lớn từ ngõ có ở bài từ ngõ nhỏ ra đường lớn bằng xe máy.
Lưu ý riêng khi đi xe thuê
Lỗi thuộc người cầm lái, xe thuê hay xe nhà đều như nhau. Khách đến nhận xe ở Thuê Xe Máy Hà Nội Nguyễn Tú, 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên từ chiều đối diện, hãy đi theo biển tới chỗ quay đầu hợp lệ rồi vào, đừng cắt ngang cho nhanh. Cần hỏi đường tới cửa hàng thì gọi 0942 467 674, cửa hàng mở 09:00–21:00.
Các quy tắc khác về làn đường và chuyển hướng có trong trang quy định giao thông và chuyên mục an toàn và pháp lý.
Nguồn tham khảo
- Nghị định 168/2024/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực trật tự, an toàn giao thông đường bộ, Điều 7: văn bản gốc.
- Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15: văn bản trên Cơ sở dữ liệu văn bản của Chính phủ; bản hợp nhất 55/VBHN-VPQH. Đối chiếu khoản 1 Điều 10, Điều 13 và Điều 15.
- Mức phạt và quy định có thể thay đổi, hãy kiểm tra văn bản mới nhất trước khi ra đường.