Thuê xe ga dài ngày ở Hà Nội, sớm muộn bạn cũng sẽ phải ghé một hàng sửa xe ven phố để bơm lốp xe tay ga. Chuyện tưởng đơn giản, nhưng nhiều người chỉ nói một câu “bơm hộ em cái lốp” rồi đứng chờ, và kết quả phụ thuộc hoàn toàn vào thói quen tay của thợ: có hàng bơm căng như đá, có hàng bơm qua loa để lốp vẫn mềm. Bài này đi theo trình tự một lần dừng xe bên vỉa hè: đọc tem, dặn thợ, rồi tự kiểm tra lại bằng mắt và cảm giác lái.
Vì sao bơm lốp xe tay ga theo tem chứ không theo cảm giác
Xe ga có bánh nhỏ hơn xe số, thành lốp thấp, phần lớn trọng lượng dồn về bánh sau nơi đặt động cơ và người ngồi. Vì vậy lốp xe ga nhạy với chuyện thừa hay thiếu hơi hơn nhiều người nghĩ. Mức hơi phù hợp cho từng mẫu xe đã được nhà sản xuất in sẵn, thường khác nhau giữa bánh trước và bánh sau.
Bóp tay vào lốp hay đá mũi giày chỉ cho biết lốp “cứng” hay “mềm” một cách rất mơ hồ. Cho nên nguyên tắc đầu tiên: con số đúng nằm trên xe của bạn, không nằm trong trí nhớ của thợ, cũng không nằm trong lời khuyên chung chung trên mạng.
Tìm và đọc tem áp suất lốp xe ga trước khi dừng ở hàng sửa
Tem áp suất lốp xe ga thường là một miếng dán nhỏ, chữ in kèm hình bánh xe. Vị trí hay gặp nhất:
- Mặt trong nắp cốp hoặc thành cốp dưới yên. Mở yên ra là thấy ngay, đây là chỗ nên tìm đầu tiên.
- Gần chân chống hoặc trên khung sau, ở phía dưới thân xe, cần cúi xuống nhìn.
- Trên càng sau hoặc phía trong ốp nhựa gần bánh sau, với một số mẫu khác.
Khi đọc tem, để ý ba điều. Thứ nhất, tem ghi riêng cho bánh trước và bánh sau, đừng gộp làm một. Thứ hai, tem thường ghi theo nhiều đơn vị song song, hãy chọn một đơn vị trùng với đồng hồ của hàng sửa và chỉ dùng đơn vị đó. Thứ ba, nếu tem có dòng riêng cho lúc chở hai người, dùng dòng đó khi đèo thêm người.
Mẹo đơn giản nhất: chụp tem bằng điện thoại ngay hôm nhận xe. Đến hàng sửa, bạn chỉ cần giơ ảnh cho thợ xem. Nếu tem trên xe thuê đã mờ, hỏi chủ xe lúc nhận để được chỉ đúng mức cho mẫu đó. Bài áp suất lốp xe ga thuê chuẩn bao nhiêu có thêm phần kiểm tra lốp ngay lúc giao nhận xe.
Ở hàng sửa ven đường: dặn thợ thế nào cho đúng
Hàng sửa xe vỉa hè ở Hà Nội rất dày, từ các phố đông như Nguyễn Văn Cừ bên Long Biên, đường Giải Phóng, Cầu Giấy cho tới các ngõ quanh chợ. Phần lớn có máy nén khí và vòi bơm, một số có đồng hồ đo gắn liền đầu vòi. Để lần bơm ra đúng:
- Dừng xe ở chỗ thợ dễ ngồi, tắt máy, dựng chân chống giữa nếu xe có, để thợ dễ xoay bánh tìm van.
- Nói rõ con số theo tem cho từng bánh, kèm đơn vị, hoặc đưa ảnh tem ra. Câu “bơm theo tem cho em, trước bao nhiêu sau bao nhiêu” hiệu quả hơn hẳn “bơm căng giúp em”.
- Hỏi thợ có đồng hồ đo không. Nếu vòi không có đồng hồ, xin thợ đo lại bằng đồng hồ cầm tay.
- Nhìn đồng hồ cùng thợ khi bơm xong, thấy kim dừng gần mức trên tem là được.
- Kiểm tra nắp van đã vặn lại. Thiếu nắp, bụi và nước dễ lọt vào van.
Nếu lốp vừa chạy đường dài và còn nóng, đồng hồ sẽ đọc cao hơn lúc nguội. Trường hợp đó đừng xả bớt hơi cho khớp số trên tem; chỉ bơm thêm nếu thấy thiếu rõ, rồi kiểm tra lại vào sáng hôm sau trước khi chạy.
Dấu hiệu lốp bị bơm quá căng
Nhiều hàng sửa có thói quen bơm dư “cho lâu non”, và người lái cũng hay nghĩ căng một chút thì nhẹ xe, đỡ tốn xăng. Thực tế lốp quá căng làm bánh bám đường kém hơn. Dấu hiệu dễ nhận:
- Xe nảy và dội khi qua ổ gà, gờ giảm tốc, cảm giác cứng truyền thẳng lên tay lái và yên.
- Bánh dễ trượt trên mặt đường ướt, vạch sơn, nắp cống, nhất là khi phanh hoặc nghiêng vào cua.
- Phần giữa mặt lốp mòn nhanh hơn hai bên nếu để căng lâu ngày.
Nếu vừa bơm xong mà xe nảy rõ khi đi trên mặt đường bê tông có nhiều mối nối như dốc lên cầu Chương Dương, nên quay lại nhờ thợ đo và xả bớt về đúng tem.
Nhận biết lốp xe ga bị non bằng mắt và cảm giác lái
Lốp xe ga bị non nguy hiểm theo kiểu âm thầm. Xe vẫn chạy, nhưng tay lái nặng dần và lốp nóng lên. Không có đồng hồ, bạn vẫn có thể phát hiện sớm:
Nhìn khi xe đứng yên
Dựng xe trên mặt phẳng, ngồi lên yên rồi nhìn xuống bánh sau. Chỗ lốp chạm đất phình bè hẳn ra hai bên, thành lốp gập rõ, là dấu hiệu thiếu hơi. So sánh với bánh trước cũng giúp nhận ra chênh lệch.
Cảm nhận khi đang chạy
- Tay lái nặng và chậm khi rẽ, xe có xu hướng “lết” thay vì ôm cua gọn.
- Đầu xe lắc nhẹ hoặc chòng chành khi chạy thẳng ở tốc độ vừa phải.
- Qua gờ giảm tốc nghe tiếng cộp ở vành, cảm giác bánh chạm vào gờ thay vì lăn qua.
Nếu non hơi lặp lại chỉ sau vài ngày, đừng chỉ bơm rồi đi tiếp. Có thể lốp dính đinh nhỏ, van hở hoặc vành bị rò. Đọc thêm bài lốp non hơi giữa kỳ thuê và cách phát hiện từ cảm giác lái và xe ga bị tụt áp suất lốp liên tục để biết nên kiểm tra gì tiếp theo.
Thói quen kiểm tra lốp khi thuê xe dài ngày
Khách thuê xe ga theo tuần hoặc theo tháng nên coi việc kiểm tra lốp như đổ xăng: làm đều đặn, không đợi có chuyện.
- Mỗi tuần một lần nhìn kỹ hai bánh, vào buổi sáng trước khi chạy, khi lốp còn nguội.
- Mỗi lần ghé hàng sửa, đưa ảnh tem ra, để không phụ thuộc vào thói quen của từng thợ.
- Trước chuyến đi xa hoặc khi chở thêm người, chẳng hạn từ Hoàn Kiếm lên Đông Anh, kiểm tra lại cả hai bánh.
- Thấy lốp có vết rách, phồng hoặc mòn bất thường, báo chủ xe trước khi tự xử lý, vì đây là xe thuê và việc thay lốp cần được hai bên thống nhất.
Nếu bạn thuê xe tại tiệm ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, khi lốp có vấn đề hãy liên hệ tiệm trong giờ mở cửa từ 09:00 đến 21:00 để được hướng dẫn cách xử lý phù hợp.
Chốt lại
Bơm lốp xe tay ga đúng không cần kỹ năng gì đặc biệt, chỉ cần ba việc: biết tem nằm ở đâu, dặn thợ bơm theo tem, và chịu khó cảm nhận xe sau khi bơm. Xem thêm các bài về xe tay ga và chuyên mục xe máy để chuẩn bị tốt hơn cho kỳ thuê của bạn.