Nhiều người ở Hà Nội đi xe 50cc từ thời học sinh, rồi khi đủ tuổi và thi xong bằng A1 mới chuyển lên một chiếc xe 110cc như Honda Wave. Lên xe mới, cảm giác đầu tiên thường là xe “bốc” hơn hẳn, nặng hơn khi dắt, và phanh cũng khác. Chuyển từ xe 50cc lên xe 110cc không khó, nhưng vài ngày đầu nếu giữ nguyên thói quen cũ, bạn dễ bị bất ngờ ở những chỗ như ngã tư đông, dốc cầu hay ngõ hẹp. Bài này đi qua từng khác biệt về lực kéo, trọng lượng, phanh và giấy tờ, kèm cách làm quen cho chắc tay.
Giấy tờ: xe 110cc cần bằng A1
Xe 50cc là xe gắn máy, còn xe 110cc như Wave là xe mô tô, và người lái cần có giấy phép lái xe hạng A1. Nếu bạn mới chỉ đi xe 50cc mà chưa có bằng, đừng chuyển lên xe lớn hơn cho tới khi có bằng. Những điều cơ bản về giấy tờ khi đi xe 50cc có ở bài có cần bằng lái khi đi xe 50cc không. Khi thuê xe 110cc, mang theo bằng lái và giấy tờ tùy thân để cửa hàng kiểm tra.
Từ xe 50cc lên xe 110cc: lực kéo và tay ga
Khác biệt lớn nhất là lực kéo. Với xe 50cc, bạn đã quen vặn ga sâu mới có lực, nhất là khi xuất phát hay lên dốc. Trên xe 110cc, cùng một độ vặn ga, xe đi nhanh hơn nhiều.
- Xuất phát: vặn ga nhẹ hơn hẳn thói quen cũ, đặc biệt khi đèn xanh bật và phía trước có xe.
- Lên dốc: không cần lấy đà từ xa như xe 50cc; xe đủ lực leo ở số phù hợp.
- Trong ngõ hẹp: giữ ga thật nhỏ, xe 110cc dễ “vọt” lên khi bạn chỉ định nhích từng chút.
Nếu chiếc 50cc trước đây là xe ga mà xe mới là xe số như Wave, còn thêm chuyện sang số. Wave có số tròn, côn tự động: không có tay côn, chỉ cần nhả ga khi đạp số. Cách lên số, về số cho mượt có ở bài quen xe tay ga, thuê xe số Wave lần đầu: cách lên số, về số cho mượt.
Trọng lượng: dắt, dựng và quay đầu
Xe 110cc nặng hơn xe 50cc. Bạn sẽ thấy rõ khi:
- Dắt xe trong bãi gửi chật hay dắt lùi ra khỏi hàng xe.
- Dựng chân chống giữa: cần đạp chân chống dứt khoát và kéo xe về phía sau bằng tay cầm phía sau yên, không cố nhấc bằng sức tay.
- Quay đầu trong ngõ: xe nặng và dài hơn một chút, bán kính quay lớn hơn.
- Chống chân khi dừng trên dốc: xe nặng hơn đè lên chân nhiều hơn.
Người thấp hoặc nhẹ cân nên thử dắt và dựng xe vài lần ở chỗ rộng trước khi đi.
Tốc độ và phanh
Xe mô tô được phép chạy nhanh hơn xe gắn máy, và xe 110cc cũng dễ dàng đạt tốc độ cao hơn. Điều đó kéo theo:
- Quãng đường phanh dài hơn ở tốc độ cao. Giữ khoảng cách với xe trước xa hơn so với lúc đi xe 50cc.
- Phanh trước mạnh hơn. Bóp phanh trước nhẹ và tăng dần, phối hợp với phanh sau, không bóp gấp hết tay.
- Xe số Wave có phanh sau ở chân phải. Người quen xe ga cần tập thói quen dùng chân phải đạp phanh sau.
Đừng vội tận dụng tốc độ cao hơn chỉ vì xe cho phép. Vài ngày đầu, đi với tốc độ gần với nhịp bạn quen ở xe 50cc, rồi tăng dần khi tay chân đã quen.
Chở người, qua cầu và đi đường xa
Xe 110cc mở ra những việc mà xe 50cc làm vất vả: chở người ngồi sau lên dốc cầu, qua những cây cầu lớn có gió ngang, hay chạy một chuyến ra ngoại thành. Xe nặng và khỏe hơn nên ổn định hơn khi gió lùa hay khi xe tải vượt sát, điều mà người đi xe 50cc hay e ngại. Nhưng chở thêm người làm xe nặng hơn nữa, phanh xa hơn nữa, và người ngồi sau cũng làm thay đổi thăng bằng khi vào cua. Vì vậy, hãy đi một mình cho quen xe trước, rồi mới chở người; chuyến đường xa đầu tiên nên chọn quãng vừa phải, có nhiều chỗ nghỉ, đi ban ngày.
Thói quen cũ cần bỏ
Đi xe 50cc lâu, nhiều người quen bám sát lề phải, không bao giờ vượt, và luôn nhường hết mọi xe. Trên xe 110cc, bạn vẫn có thể giữ thói quen đi đúng làn và nhường nhịn, nhưng cũng cần biết rằng giờ đây xe phía sau kỳ vọng bạn đi theo nhịp chung. Đi quá chậm ở làn giữa có thể làm dòng xe sau dồn ứ. Ngược lại, thói quen vặn hết ga lúc xuất phát của người đi xe 50cc là thứ cần bỏ ngay.
Bài viết theo chiều ngược lại, người quen xe 110cc chuyển sang xe 50cc: những thói quen cần chỉnh lại, cũng giúp bạn hiểu rõ hơn hai loại xe khác nhau ở đâu.
Làm quen vài ngày đầu
- Ngày đầu: tập ở bãi rộng hoặc khu ít xe: xuất phát nhẹ ga, phanh dừng, quay đầu, dắt xe.
- Ngày thứ hai, thứ ba: đi những tuyến quen trong phố vào giờ vắng, tránh giờ cao điểm.
- Sau đó: mới đi giờ đông, qua cầu lớn hay chở người ngồi sau.
Nếu bạn thuê xe để làm quen, Honda Wave có giá ngày 150.000 đồng trên bảng giá của Nguyễn Tú ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Long Biên; giá thuê dài ngày thì liên hệ cửa hàng qua số 0942 467 674 để được báo. Thông tin chung về dòng xe này có ở trang Honda Wave.
Các bài khác về xe nhỏ có ở chuyên mục xe 50cc, còn toàn bộ thông tin về các dòng xe ở mục xe máy.