Cho xe 50cc qua đường ray ở nội thành Hà Nội không khó, nhưng khác hẳn cảm giác khi bạn đi một chiếc xe số hay xe ga cỡ lớn. Bánh nhỏ, máy yếu, xe nhẹ nên chiếc 50cc dễ bị khe ray kéo lệch tay lái và hụt đà trên gờ sắt. Bài này tập trung vào hai việc: chọn góc đi sao cho bánh không lọt khe, và giữ xe đủ đà để lăn qua gọn gàng. Phần chọn số dành cho xe số đã có ở bài xe số qua đường sắt cắt ngang trong nội đô.
Điều kiện đầu tiên: có tín hiệu hay barie là dừng hẳn
Mọi mẹo về góc đi và tay ga bên dưới chỉ dùng khi đường tàu đang trống và bạn được phép qua. Đèn đỏ nhấp nháy, chuông kêu, barie đang hạ hoặc nhân viên gác chắn giơ tay ra hiệu thì bạn dừng trước vạch, chân chống đất, chờ đến khi barie nâng hết. Không lách qua khe barie, không bám đuôi xe khác để vượt.
Xe 50cc tăng tốc chậm, cần nhiều thời gian hơn để rời khỏi khu vực ray, nên càng không có chỗ cho việc “cố qua cho kịp”. Cách chờ đúng vị trí khi gác chắn đang hạ được nói kỹ trong bài gặp gác chắn đường sắt đang hạ.
Vì sao xe 50cc qua đường ray dễ bị kẹt bánh
Ở chỗ đường sắt cắt ngang mặt đường, sát mỗi thanh ray luôn có một rãnh hẹp để vành bánh tàu chạy qua. Với xe bánh nhỏ, rãnh ấy là cái bẫy: nếu lốp đi song song hoặc gần song song với ray, bánh trước có thể trượt dọc theo thanh sắt hoặc lọt xuống rãnh, tay lái bị giật về một bên.
Xe 50cc còn có thêm bất lợi:
- Bánh nhỏ: cùng một gờ sắt, bánh lớn lăn êm, bánh nhỏ nảy và khựng rõ hơn.
- Máy yếu: bánh trước va gờ là xe chậm hẳn, máy nhỏ cần thời gian kéo lại.
- Xe nhẹ: một cú nảy nhỏ cũng làm thân xe lắc, người mới lái dễ bóp phanh hoặc thò chân xuống.
Bài bánh nhỏ của xe 50cc qua ổ gà, nắp cống và gờ giảm tốc có thêm phần tư thế ngồi.
Góc đi gần vuông: căn hướng từ xa, không bẻ lái trên ray
Bánh xe phải cắt thanh ray theo góc càng gần vuông càng tốt. Nhiều điểm giao cắt không vuông góc với đường bạn đi, nên phải chuẩn bị trước.
- Nhìn hướng ray từ xa. Thấy barie hoặc biển báo đường sắt là để ý thanh ray chạy chéo về phía nào.
- Dịch nhẹ sang một bên làn trước khi tới ray. Để tới nơi chỉ cần lái thẳng là bánh cắt ray gần vuông. Bật xi nhan và nhìn gương trước khi dịch.
- Tới mép ray thì tay lái đã thẳng. Bánh trước đã chạm sắt thì không đánh lái.
- Đi qua cả hai thanh ray theo cùng một đường thẳng. Đừng chỉnh hướng ở giữa hai thanh, vì bánh sau vẫn đang ở trên thanh đầu.
Dòng xe quá dày, không đủ chỗ căn hướng thì giảm tốc sớm. Góc xiên vừa phải mà đi đều tay vẫn an toàn hơn bẻ lái gấp trên ray.
Tốc độ và tay ga: đủ đà, không phanh trên sắt
Cần tốc độ vừa đủ để bánh lăn qua gờ không khựng, nhưng không nhanh đến mức xe nảy mạnh:
- Giảm tốc trước khi tới ray bằng cả hai phanh, khi xe còn trên mặt đường.
- Nhả phanh hoàn toàn trước khi bánh trước chạm sắt. Phanh trên mặt sắt ướt rất dễ trượt bánh.
- Giữ ga đều, hơi nhích thêm một chút khi bánh trước lên gờ. Đủ bù lực cản để máy yếu không bị ghì, đừng vặn mạnh.
- Hai tay cầm lái chắc nhưng không gồng cứng. Mắt nhìn về phía trước, không nhìn xuống ray.
- Chân để trên sàn, không chống xuống.
Chưa quen phản xạ phanh của xe nhỏ thì đọc bài phanh xe 50cc cho đúng.
Lê Duẩn, Khâm Thiên, Phùng Hưng: mỗi nơi một kiểu
Khu Lê Duẩn – Khâm Thiên. Đường sắt chạy dọc trục Lê Duẩn và có điểm giao cắt ở đầu phố Khâm Thiên. Dòng xe dày, barie nâng là cả đám cùng xuất phát. Đừng vội lao theo; để xe trước đi một khoảng rồi mới tăng ga, như vậy có chỗ giữ hướng thẳng mà không phải phanh trên ray.
Khu Lê Duẩn – Trần Hưng Đạo gần ga Hà Nội. Quanh ga có nhiều taxi, người kéo vali sang đường. Ngoài góc đi, để ý người đi bộ cắt ngang; giảm tốc sớm để nếu phải dừng thì dừng trước ray, không dừng giữa hai thanh sắt.
Phùng Hưng. Đoạn này đường sắt chạy trên cầu cạn, ngay phía trên phố, nên bạn không phải băng qua ray nào trên mặt đường. Cần chú ý hàng cột cầu cạn, xe đỗ và hàng quán dưới gầm, nhất là buổi tối khi ánh sáng kém.
Trục Giải Phóng. Đường sắt chạy song song với trục này về phía nam. Nếu bản đồ dẫn rẽ qua ray ở một ngõ nhỏ, cứ dừng nhìn hai phía, căn hướng, đi thẳng.
Chở người, trời mưa và buổi tối
Chở hai người, xe yếu đà rõ rệt: giảm tốc sớm hơn, dặn người sau ngồi yên. Trời mưa, coi mặt ray như tấm kính, tay ga thật nhẹ. Buổi tối, đèn xe nhỏ không rọi xa nên nhìn kỹ vị trí ray từ trước.
Nếu bánh bị vướng hoặc xe tắt máy trên ray
Khi bánh lọt rãnh hay máy tắt giữa đường tàu, đừng cố đề lại tại chỗ. Xuống xe, dắt ra khỏi ray theo hướng gần nhất. Nếu nghe chuông báo hoặc thấy barie bắt đầu hạ, bỏ xe lại và tự đi ra ngay, tính mạng quan trọng hơn chiếc xe. Các bước chi tiết có trong bài xe thuê chết máy ngay chỗ đường sắt cắt ngang.
Ra chỗ an toàn thì xem vành, lốp có móp hay xì hơi không. Với xe thuê ở tiệm 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, bạn liên hệ tiệm trong giờ 09:00–21:00 để được hướng dẫn; nếu cần hỗ trợ đưa xe về, thời gian và chi phí sẽ được xác nhận trước.
Tóm lại: dừng khi có tín hiệu, căn hướng cắt ray gần vuông, giảm tốc trước và giữ ga đều trên sắt. Các bài khác về xe nhỏ có ở mục xe 50cc, thông tin chung về xe cho thuê ở chuyên mục xe máy.