Thung lũng Sủng Là là một trong những khung cảnh êm nhất của đoạn đường từ Yên Minh lên Đồng Văn, và điểm dừng quen thuộc ở đó là Nhà của Pao Sủng Là xe máy lên tới được dễ dàng, dừng trong nửa buổi vẫn kịp vào phố cổ trước tối. Muốn dừng đúng cách, chụp ảnh không làm phiền người dân và ghép vừa lịch, nhóm cần biết trước vài điều. Bài này xếp hết các việc cần làm quanh một lần ghé Sủng Là, từ cách chọn chỗ để xe tới khung giờ ánh sáng đẹp nhất của thung lũng.
Nhà của Pao Sủng Là xe máy: ghé giữa chặng nào
Nhà của Pao nằm ven quốc lộ 4C, giữa Sủng Là và Đồng Văn, khoảng một tiếng chạy sau Yên Minh, nên với nhóm nghỉ trưa ở Yên Minh thì đây là điểm dừng đầu tiên của buổi chiều, còn với nhóm xuất phát sớm từ thành phố Hà Giang thì nó khớp vào khoảng ba giờ chiều trong bài một ngày chạy từ Hà Giang lên Đồng Văn. Ngôi nhà từng là bối cảnh phim Chuyện của Pao, giữ nguyên mái gỗ lối nhà trình tường của người Hmông, nay quen với khách viếng và có quán nước nhỏ phục vụ người dừng chân.
Cách ghé khôn nhất: đừng tính Sủng Là như một điểm đến riêng, hãy coi nó là chỗ nghỉ giữa chặng vùng đá. Dừng ba mươi tới bốn mươi phút, đi bộ quanh nhà và vài thửa ruộng ven đường, uống một ly nước rồi chạy tiếp lên phố cổ.
Dừng xe ở Sủng Là thế nào cho an toàn
Đoạn quốc lộ qua Sủng Là tương đối bằng nhưng xe qua lại nhiều, vì đây vẫn là trục chính lên Đồng Văn. Nguyên tắc dừng như mọi chặng núi: chọn chỗ lề rộng thấy được từ hai phía, không dừng sau khúc cua, và cho cả đoàn cùng vào một bên rồi mới tắt máy. Nhà của Pao có sân để xe riêng, nên ưu tiên gửi xe trong đó thay vì để lề đường, vừa an toàn vừa đỡ lo xe bị tạt bùn khi ô tô đi ngang.
Trước khi bước qua đường chụp ảnh ruộng, chờ khoảng trống xe thật rõ ràng. Đoàn đông nên qua đường theo một lần, đứng cụm một chỗ, không rải người dọc đường làm người lái khó đoán.
Thung lũng Sủng Là: chụp gì và lúc nào đẹp
Sủng Là là thung lũng nhỏ giữa vùng đá, với ruộng bậc thang, hàng rào đá và những dải đất ngô quanh năm theo mùa đổi màu: cuối thu các thửa hoa tam giác mạch ven thung lũng chuyển tím hồng, còn mùa xuân là màu đất nâu đỏ. Khung hình đẹp nhất thường là lúc ánh sáng chếch: đầu giờ chiều nắng đổ ngang làm từng bờ ruộng nổi nét, còn quá trưa nắng gắt làm ruộng cháy màu. Nhóm chạy theo lịch chuẩn tới đây lúc ba giờ chiều, gần đúng khung giờ dễ chụp của thung lũng.
Một mẹo nhỏ cho nhóm mê ảnh: đừng chỉ chụp ngôi nhà, hãy đi bộ thêm vài chục bước men theo bờ ruộng phía sau, nơi góc nhìn lùi lại ôm trọn cả nhà lẫn thung lũng. Đứng ở đó cũng tránh được việc chồm vào khu sinh hoạt của gia đình.
Về mùa, Sủng Là đổi da theo từng đợt gieo trồng chứ không chỉ theo bốn mùa: có lúc ruộng xanh một màu, có lúc đất nâu lộ lên lúc làm đất, và cuối thu những dải hoa tam giác mạch tím hồng xen giữa đá. Nhóm đi vòng cung nhiều lần sẽ nhận ra mỗi mùa ở thung lũng cho một tông ảnh khác, nên nếu lần này ruộng chưa đẹp như kỳ vọng, đó là lý do để quay lại đúng khung tháng khác chứ không phải là thung lũng kém.
Chụp ảnh mà không làm phiền người dân
Nhà của Pao vẫn là nhà có người ở và canh giữ, quán nước trước sân là của chính nhà, nên cách ứng xử quyết định nơi này còn được mở cửa cho khách hay không. Ba phép lịch sự cơ bản: hỏi xem chụp nhà từ ngoài có được vào khu trong hay không, không mở cửa vào buồng, và mua nước ở quán nếu ngồi mượn ghế. Chân dung người dân thì cứ hỏi trước, một câu đầu hỏi bằng nụ cười thì chín phần mười được gật.
Xung quanh thung lũng là ruộng của các hộ khác, nên bờ ruộng không phải lối đi tự do: đi men theo đường mòn có sẵn, không đạp lên luống, không hái hoa đang trồng. Một nhóm khách lịch sự để lại tiếng nói tốt, và nhóm sau đó mới tiếp tục được chào đón như thế.
Ghép Sủng Là vào lịch bốn ngày ba đêm
Trong lịch trình bốn ngày ba đêm, Sủng Là rơi vào buổi chiều ngày hai, sau khi rời Yên Minh, trước khi vào phố cổ lên Đồng Văn; cách chia ngày chi tiết nằm trong bài lịch trình Hà Giang xe máy bốn ngày ba đêm. Còn nếu nhóm thích thêm một điểm nghỉ giữa chặng trước Sủng Là, đọc bài nghỉ trưa ở Yên Minh giữa chặng lên Đồng Văn để xếp lại buổi trưa cho khớp. Ai có lịch rộng và thích di tích, có thể dành hôm sau cho dinh thự họ Vương rồi mới quay qua Lũng Cú, thay vì dồn cả vào một chiều.
Nếu trời âm hoặc mưa nhẹ lúc tới Sủng Là, đừng vội bỏ qua: mây quanh thung lũng chính là kiểu ảnh nhiều người lên Hà Giang tìm, và quán nước trước nhà là chỗ trú mười lăm phút tiện nhất khu vực.
Chốt lại: một lần dừng nhỏ làm nên chất chuyến đi
Sủng Là với Nhà của Pao không đòi hỏi quá nửa giờ, nhưng là chỗ dừng có đủ cả cảnh, cả chuyện và một ly nước nóng giữa vùng đá. Dừng đúng chỗ, chụp đúng phép, và nhóm sẽ thấy vì sao thung lũng nhỏ này lại được nhắc nhiều hơn hẳn kích thước của nó. Các tuyến và điểm dừng khác của vùng cao được cập nhật trong mục cung đường Hà Giang, còn tổng quan các hành trình từ Hà Nội nằm trong trang cung đường và hành trình.