Ngày đầu tiên ở thành phố Hà Giang, hầu hết nhóm đều hỏi nhau một câu: chạy từ Hà Giang lên Đồng Văn mất bao lâu và mấy giờ phải khởi hành để kịp ghé Quản Bạ, Yên Minh mà vẫn vào phố cổ khi trời còn sáng. Bài viết này chia cụ thể từng đoạn: giờ xuất phát hợp lý, thời gian chạy thực tế qua mỗi chặng, những điểm đáng dừng và mốc giờ cuối cùng bạn cần rời Yên Minh.
Chạy từ Hà Giang lên Đồng Văn mất bao lâu
Toàn tuyến từ thành phố Hà Giang lên phố cổ Đồng Văn dài khoảng một trăm năm mươi cây số, nhưng toàn bộ là đường núi nên không thể lấy tốc độ đường bằng để tính. Với người chạy đều và dừng chụp ảnh ba bốn lần, toàn trình mất khoảng năm tiếng, chưa kể nghỉ trưa. Ai lần đầu chạy đèo nên cộng thêm một tiếng dự phòng, vì các đoạn dốc Thẩm Mã và các xóm đá buộc chạy chậm.
Tuyến chia thành ba chặng rõ rệt: thành phố Hà Giang tới cổng trời Quản Bạ, Quản Bạ tới Yên Minh, và Yên Minh tới Đồng Văn qua vùng đá. Cách chia giờ dưới đây tính cho nhóm khởi hành bảy giờ rưỡi sáng, khung giờ được coi là đẹp nhất cả về ánh sáng lẫn mật độ xe.
Chặng một: từ thành phố Hà Giang lên cổng trời Quản Bạ
Xuất phát bảy giờ rưỡi, bạn chạy theo hướng Bắc trên quốc lộ 4C, qua các thôn ven đô rồi bắt đầu dốc Bắc Sum. Đoạn này quanh co nhưng mặt đường tương đối ổn, quan trọng nhất là giữ số thấp khi lên dốc dài và đừng bám sát xe tải chở hàng đi cùng hướng. Sau khoảng một giờ rưỡi tới hai giờ, bạn sẽ thấy cổng trời Quản Bạ hiện ra ở đỉnh dốc.
Đứng ở cổng trời, cả thung lũng tam giác hình như trải dưới chân: ruộng bậc thang, dòng sông và dãy núi đá chỉa lên trời. Đây là điểm dừng chụp ảnh bắt buộc của chặng, nên dành khoảng hai mươi phút. Thời tiết trên cao có thể đổi nhanh, nếu mây mù dày thì mặc thêm áo trước khi lên cổng, vì gió ở đây lạnh hơn hẳn dưới thung lũng.
Một tình huống hay gặp khi xuất phát sớm là sương mù thấp che các thôn ven quốc lộ. Khi vào sương, hãy bật đèn cốt chứ không chỉ đèn pha, nhường lại một hai số so với bình thường và kéo khoảng cách với xe phía trước dài hơn lúc trời quang. Tầm chín giờ, sương thường tan và đường trở nên khô ráo, nên nhóm đi sớm không thiệt gì về cảnh mà còn được đường vắng.
Chặng hai: Quản Bạ, dốc Thẩm Mã và trưa ở Yên Minh
Từ cổng trời, đường đổ xuống thị trấn Quản Bạ, nơi có chợ nhỏ và quán ăn sáng nếu nhóm cần ăn thêm. Bên ngoài thị trấn, đường men theo ruộng bậc thang và các bản dệt vải lanh trước khi gặp dốc Thẩm Mã. Đây là đoạn đòi hỏi kỹ năng nhất trong ngày: dốc dài, cua kín, xe tải lên xuống ngày chợ. Với người chưa quen, kỹ thuật trong bài lên dốc và xuống dốc bằng xe số khi mới lái đáng đọc trước chuyến đi, vì giữ đúng số và phanh từng chút sẽ đỡ mòn má phanh trên suốt dốc.
Trưa về tới thị trấn Yên Minh, nhóm nên nghỉ ăn và đổ xăng đầy ở đây. Phố Yên Minh có đủ quán cơm, bánh cuốn và chỗ vá xe, là điểm tiếp tế cuối cùng trước khi vào vùng đá. Nếu về tới trưa mà đã quá một giờ rưỡi chiều, hãy tính cắt bớt điểm dừng chiều để giữ mốc vào Đồng Văn trước trời tối.
Chặng ba: Yên Minh lên Đồng Văn qua các xóm đá
Chiều là chặng đẹp nhưng cũng đòi mắt nhất: từ Yên Minh, quốc lộ 4C chạy qua các xóm đá, nơi nhà và rào đều xếp bằng tảng đá đen, ruộng ngô mọc trong khe đá. Đường một làn quanh các sườn núi, thỉnh thoảng có đàn dê qua ngang. Chạy chậm ở đây vừa an toàn vừa kịp ngắm, vì mỗi khúc cua mở ra một khung hình khác.
Cách tính mốc giờ cuối buổi: nếu rời Yên Minh muộn nhất là ba giờ rưỡi chiều, nhóm sẽ vào phố cổ Đồng Văn khoảng năm giờ, vẫn còn ánh sáng để check-in chỗ nghỉ và dạo vòng chợ cổ. Muộn hơn mốc này, hãy đi thẳng không dừng phụ, vì chạy đường núi trong bóng tối vừa mệt vừa khó thấy ổ gà và đá lăn.
Nếu nhóm muốn dừng nhiều hơn ở vùng đá mà vẫn giữ nguyên mốc giờ, cách đơn giản nhất là rút bữa trưa ở Yên Minh xuống khoảng ba mươi phút và gọi món ăn nhanh. Đổi một bữa trưa ngồi lâu lấy thêm một hai điểm dừng chiều là khoản trao đổi đáng giá với lần đầu lên vùng cao, vì cảnh đá tốt hơn bất kỳ quán cơm nào trên tuyến.
Chỗ nghỉ ở Đồng Văn và việc cần làm cuối ngày
Phố cổ Đồng Văn có đủ loại chỗ nghỉ từ nhà nghỉ tới homestay trong nhà trình tường. Nhóm thuê xe đi xa nên hỏi trước chủ chỗ nghỉ về nơi để xe đêm, vì để xe trong sân có người trông sẽ yên hơn để ngoài phố; những điều nên hỏi trước đã được gom trong bài hỏi khách sạn hoặc homestay về chỗ để xe trước khi chốt. Buổi tối phố cổ lên đèn vàng, bày bán xôi ngũ sắc và thịt trâu gác bếp, đáng đi bộ một vòng chậm.
Việc cuối ngày đáng mười phút: kiểm tra xe, vặn lại gương, lau bùn đá văng vào giảm xóc, và chốt giờ xuất phát ngày mai với cả nhóm. Ngày mai nếu định đi Lũng Cú hoặc Mã Pí Lèng, mọi người nên đồng mục tiêu giờ vì bạn sẽ chạy tiếp đúng tuyến này một lần nữa.
Chốt lại: một ngày ba chặng, ba mốc giờ
Tóm lại, một ngày từ Hà Giang lên Đồng Văn nên chia thành ba chặng với ba mốc: rời thành phố trước tám giờ sáng, đứng ở cổng trời Quản Bạ trước chín giờ rưỡi, và rời Yên Minh sau bữa trưa không quá ba giờ rưỡi chiều. Giữ được nhịp này, nhóm vào phố cổ khi trời còn sáng, còn sức ăn tối và dạo phố cổ. Các chặng tiếp theo của vùng cao được viết dần trong mục cung đường Hà Giang, còn các tuyến khác từ Hà Nội nằm trong tổng quan cung đường và hành trình.