Đang chạy trên đường Nguyễn Văn Cừ hay giữa dòng xe trên Quốc lộ 5 ra Gia Lâm, tay vẫn giữ ga mà xe bỗng im bặt, mất lực kéo, trong khi đèn đồng hồ vẫn sáng. Xe ga tắt máy khi đang chạy là tình huống dễ làm người lái hoảng, nhất là với người mới thuê xe. Tin tốt là phần lớn nguyên nhân khá đơn giản và tự kiểm tra được trong vài phút. Bài này đi theo đúng thứ tự cần làm: giữ an toàn trước, rồi mới kiểm tra chân chống, xăng, công tắc và thử đề lại.
Xe ga tắt máy khi đang chạy: vài giây đầu tiên quan trọng nhất
Khi máy tắt, xe ga không còn lực kéo nhưng vẫn trôi theo quán tính, phanh và tay lái vẫn hoạt động bình thường. Đừng cố vặn ga liên tục hay bấm đề ngay giữa làn. Hãy làm theo thứ tự:
- Giữ tay lái thẳng, nhả ga. Xe sẽ chậm dần, không giật như xe số bị khựng.
- Bật xi nhan phải để xe phía sau biết bạn sắp giảm tốc và tạt vào. Đèn đồng hồ còn sáng nghĩa là điện vẫn có, xi nhan và còi thường vẫn dùng được.
- Nhìn gương, quay đầu kiểm tra rồi mới chuyển dần sang làn sát lề, tận dụng quán tính còn lại.
- Bóp phanh nhẹ, đều cả hai tay khi đã sát lề.
Nếu đang ở giữa đoạn đông như vòng xuyến hay nút giao, đừng dừng ngay giữa dòng. Để xe trôi tới chỗ an toàn gần nhất, rồi xuống dắt nếu cần.
Chọn chỗ tấp lề an toàn trong phố và ngoài quốc lộ
Trong nội thành, chỗ tốt là vỉa hè có lối lên thấp, cửa hàng hay cây xăng. Tránh dừng ngay sau khúc cua, trên dốc cầu hoặc trước lối ra vào ngõ. Nếu xe tắt khi đang lên cầu Chương Dương hay cầu Vĩnh Tuy, hãy bám sát lề phải, xuống xe và dắt xe theo mép đường tới chân cầu, đừng đứng lại giữa dốc để thử đề.
Trên quốc lộ ra ngoại thành, ưu tiên khoảng lề rộng hoặc đường gom. Đứng ở phía trong lề, không đứng giữa xe và dòng xe đang chạy. Trời tối thì bật đèn xi nhan khẩn cấp nếu xe có, hoặc giữ xi nhan một bên cho người phía sau dễ thấy.
Kỹ năng giữ lái và tấp vào lề khi gặp sự cố đã có trong bài xử lý khi xịt lốp lúc đang chạy. Với xe số, cách xử lý khác vì còn cần số, xem bài xe số tự tắt máy khi đang chạy.
Kiểm tra từng nguyên nhân thường gặp trên xe ga
Khi xe đã dừng an toàn, tắt khóa điện, hít một hơi rồi kiểm tra lần lượt. Đừng tháo ốp, mở nắp máy hay động vào dây điện.
Chân chống nghiêng bị bật xuống
Phần lớn xe ga có công tắc ở chân chống nghiêng: khi chân chống hạ xuống, máy sẽ bị ngắt để tránh chạy khi chống còn thò ra. Nếu chân chống bị vướng, lò xo yếu hoặc chân bạn vô tình đá vào khi xe xóc, máy có thể tắt giữa đường. Nhìn xuống bên trái xe, đảm bảo chân chống đã gạt lên hết và nằm sát thân xe.
Hết xăng hoặc xăng còn quá ít
Nhìn kim hoặc vạch xăng trên đồng hồ. Khi xăng còn rất ít, xe có thể chạy được trên đường bằng nhưng hụt hơi lúc lên dốc hay khi ôm cua, vì xăng dồn về một phía bình. Nếu vạch xăng đã ở mức thấp, đẩy xe tới cây xăng gần nhất. Gợi ý xử lý khi cạn xăng giữa phố có trong bài xe thuê hết xăng giữa phố.
Công tắc tắt máy khẩn cấp bị gạt nhầm
Một số mẫu xe ga có công tắc tắt máy khẩn cấp ở tay lái phải, thường màu đỏ. Khi đội mũ, chỉnh găng tay hay với tay bật đèn, ngón tay có thể vô tình gạt nó sang vị trí tắt. Hãy nhìn lại công tắc này, đưa về vị trí chạy.
Idling Stop: đứng yên tự tắt là bình thường
Nếu xe có chức năng Idling Stop và máy tắt khi bạn dừng đèn đỏ hay đứng yên vài giây, đó không phải hỏng hóc: xe tự ngắt để tiết kiệm xăng, vặn ga là nổ lại. Điều cần phân biệt là máy tắt khi đang chạy, xe vẫn lăn bánh. Cách bật tắt chức năng này có trong bài Idling Stop bật tắt và dùng sao cho hợp.
Thử đề lại đúng cách
Sau khi kiểm tra ba điểm trên, thử nổ lại theo thứ tự:
- Xe đứng thẳng, dựng chân chống giữa nếu nền phẳng và chắc.
- Bật khóa điện hoặc Smartkey, chờ đồng hồ khởi động xong.
- Bóp phanh trái hoặc phải, rồi bấm nút đề, nhả tay ga.
- Mỗi lần bấm chỉ vài giây. Không nổ thì nghỉ một lúc rồi mới bấm lại, đừng giữ đề liên tục.
Nếu xe nổ lại và chạy êm, hãy đi tiếp với tốc độ vừa phải, để ý xem có tái diễn không. Nếu bấm đề mà xe hoàn toàn không phản ứng hoặc đề quay yếu, đó là chuyện khác; các bước kiểm tra có trong bài xe ga thuê bấm đề không nổ.
Đừng thử đề quá nhiều lần liên tiếp, vì có thể làm yếu ắc quy và khiến tình huống khó hơn.
Khi nào nên dừng hẳn và gọi cửa hàng
Hãy ngừng tự xử lý và gọi cửa hàng theo số 0942467674 khi:
- Xe tắt máy liên tục, nổ lại được nhưng đi một đoạn lại tắt.
- Có mùi khét, khói, tiếng lạ trước khi tắt, hoặc đèn báo lỗi trên đồng hồ nhấp nháy.
- Đã kiểm tra chân chống, xăng, công tắc mà vẫn không nổ.
- Bạn đang ở chỗ không an toàn để đứng lâu.
Khi gọi, hãy nói rõ vị trí (tên phố, số nhà gần nhất hoặc mốc dễ nhận như cây xăng, cầu), mẫu xe, xe tắt lúc nào, và bạn đã kiểm tra những gì. Thông tin càng rõ, tiệm càng dễ hướng dẫn tiếp hoặc sắp xếp hỗ trợ. Mọi việc hỗ trợ tại chỗ diễn ra trong giờ mở cửa từ 09:00 đến 21:00, và cách thức, chi phí cần xác nhận trực tiếp với tiệm trước.
Đừng tự mang xe tới tiệm sửa ngoài nếu chưa báo, để tránh tranh chấp về sau.
Tóm lại
Khi xe ga tắt máy giữa đường: nhả ga, bật xi nhan, tấp vào lề an toàn, rồi kiểm tra chân chống, xăng, công tắc tắt máy và thử đề lại. Tắt liên tục thì dừng và gọi tiệm. Xem thêm trong mục xe tay ga và chuyên mục xe máy.