Đang chạy đều trên đường Nguyễn Văn Cừ hay trên đê đi Bát Tràng, tiếng máy bỗng tắt lịm, tay ga vặn không còn tác dụng, xe chậm dần trong khi phía sau vẫn là dòng xe nối đuôi. Xe số tắt máy khi đang chạy là tình huống làm người thuê xe hoảng nhất, vì nó đến không báo trước. Thực ra xe vẫn còn đà, vẫn lái và phanh được bình thường; việc của bạn trong vài giây đầu là đưa xe ra khỏi dòng xe an toàn, sau đó mới tới chuyện vì sao máy tắt và có nên nổ lại không.
Xe số tắt máy khi đang chạy: nhận ra đúng chuyện gì vừa xảy ra
Trước hết cần phân biệt máy tắt với vài hiện tượng trông giống nó:
- Máy tắt thật: tiếng nổ mất hẳn, vặn ga không có phản hồi, đèn báo trên đồng hồ có thể vẫn sáng nếu khóa còn ở vị trí bật. Nếu đang ở số, bạn sẽ thấy xe bị ghì lại nhẹ vì bánh sau phải kéo động cơ quay theo.
- Tuột số: máy vẫn nổ, thậm chí rú lên khi bạn vặn ga, nhưng xe không có lực kéo. Trường hợp này có cách xử lý riêng trong bài xe số thuê tự nhảy số khi đang chạy.
- Bánh sau khóa cứng, có tiếng kêu lớn: xe bị kéo lết, bánh sau không lăn. Đây là dấu hiệu máy có thể bị bó, tuyệt đối không cố nổ lại.
Nhận ra đúng giúp bạn không làm thừa: máy tắt thì về số mo và cho xe trôi, còn bánh sau khóa thì phải ưu tiên giữ thăng bằng và dừng hẳn.
Vài giây đầu: giữ lái thẳng, về số mo, bật xi nhan
Xe còn đà, tay lái và hai phanh vẫn hoạt động, nên đừng phanh gấp giữa làn. Thứ tự hợp lý:
- Giữ hai tay chắc trên tay lái, nhìn thẳng phía trước. Không cúi xuống nhìn khóa điện hay cần số.
- Liếc gương và bật xi nhan phải. Khi khóa vẫn ở vị trí bật, đèn xi nhan và đèn phanh thường vẫn sáng nhờ ắc quy, nên người phía sau vẫn nhận được tín hiệu của bạn.
- Về số mo nếu làm được nhẹ nhàng. Dùng gót đạp đầu sau cần số về dần các số thấp, bạn sẽ nghe xe bớt ghì và trôi nhẹ hơn. Nếu chưa tìm được số mo ngay, cứ ưu tiên giữ lái và tấp vào; về số sau cũng được.
- Dùng đà còn lại để vào lề. Phanh sau nhẹ là chính, phanh trước hỗ trợ khi xe đã gần sát lề.
Đừng cố vặn khóa tắt rồi đề lại ngay giữa làn. Xe đang trôi, bạn vừa phải nhìn đường vừa thao tác bằng tay, rất dễ loạng choạng. Thứ tự đúng là ra lề trước, máy móc tính sau.
Chọn chỗ tấp vào lề trong phố và ngoài đê
Chỗ dừng tốt là chỗ bạn đứng được lâu mà không chặn ai: đầu một con ngõ, khoảng vỉa hè trước một quán nước, cây xăng hay bãi gửi xe. Tránh dừng ngay sau khúc cua, giữa đoạn có rào phân làn hay sát lối rẽ.
Vài tình huống quen thuộc ở Hà Nội:
- Trên cầu như Chương Dương hay Vĩnh Tuy: nếu đang xuống dốc cầu, cho xe trôi theo đà tới chân cầu rồi tìm lề rộng; đừng dừng sát lan can giữa cầu, nơi xe phía sau lao tới nhanh.
- Trên đường đê ngoại thành phía Gia Lâm hay Đông Anh: lề đê thường hẹp và có dốc xuống. Tấp vào chỗ bằng phẳng, dựng chân chống giữa nếu nền chắc, tránh dừng ở đoạn khuất tầm nhìn.
- Trong đoạn đông như Nguyễn Văn Cừ giờ tan tầm: xe trôi chậm sẵn, chỉ cần nhích dần sang phải theo nhịp dòng xe, tới lề rồi xuống dắt.
Khi đã dừng, về số mo hẳn (đèn N trên đồng hồ sáng), dắt xe lên chỗ an toàn rồi mới kiểm tra.
Những nguyên nhân thường gặp khi xe số đang đi tự tắt
Người thuê xe không cần sửa, nhưng nên biết vài nguyên nhân phổ biến để tự loại trừ cái đơn giản và kể lại đúng cho cửa hàng:
Hết xăng hoặc xăng không tới
Đây là lý do nên kiểm tra đầu tiên. Máy thường hụt hơi, giật vài nhịp rồi mới tắt hẳn. Nhìn kim xăng; nếu kim đã sát vạch đỏ thì gần như chắc chắn. Dấu hiệu báo sớm có trong bài nhận biết xe số sắp hết xăng.
Nước sau khi lội qua đoạn ngập
Sau mưa lớn, nước có thể vào bugi hoặc lọc gió và máy tắt ngay giữa đoạn ngập hay ngay sau đó. Bài xe thuê chết máy khi trời mưa nói kỹ tình huống này.
Đi số cao ở tốc độ quá chậm
Đang số bốn mà xe chậm hẳn lại vì tắc, máy gằn, rung rồi tắt. Đây là lỗi thao tác chứ không phải hỏng; tập về số kịp khi giảm tốc là đủ.
Hệ thống điện: bugi, ắc quy, giắc cắm
Máy tắt đột ngột không hụt hơi trước, có khi đèn đồng hồ cũng chập chờn. Nhóm này người thuê không nên tự mở, chỉ cần mô tả lại.
Nóng máy hoặc tiếng lạ trước khi tắt
Nếu có mùi khét, khói hoặc tiếng lạch cạch to ngay trước khi tắt, đừng nổ lại. Đây là nhóm cần thợ xem trực tiếp.
Thử nổ lại đúng cách, và lúc nào nên dừng hẳn
Khi đã ở chỗ an toàn và không có mùi khét hay bánh khóa cứng, bạn có thể thử nổ lại theo trình tự:
- Kiểm tra đèn N sáng, tức xe ở số mo.
- Vặn khóa về tắt, chờ vài giây rồi bật lại.
- Đề từng lần ngắn, nghỉ giữa các lần để ắc quy hồi.
- Nếu đề yếu, chuyển sang đạp nổ theo cách trong bài đạp nổ xe số khi đề điện yếu.
Máy nổ lại được thì để cầm chừng một lúc, nghe tiếng có đều không rồi mới vào số. Nên dừng thử và gọi cửa hàng khi:
- Thử vài lần vẫn không nổ.
- Nổ được nhưng chạy một đoạn lại tắt.
- Có mùi xăng, mùi khét, khói hay tiếng kim loại va.
Đề hoặc đạp liên tục chỉ làm cạn ắc quy và khiến việc kiểm tra sau đó khó hơn.
Báo cửa hàng: kể gì để được hỗ trợ nhanh
Một mô tả ngắn, đủ ý giúp cửa hàng đoán được nguyên nhân và quyết định sửa tại chỗ hay đổi xe. Hãy kể:
- Bạn đang ở đâu, gần mốc nào dễ tìm.
- Máy tắt từ từ hay tắt phụt, lúc đó đang chạy số mấy, tốc độ thế nào.
- Kim xăng chỉ ở đâu, trước đó có đi qua đoạn ngập không.
- Đã thử nổ lại chưa, kết quả ra sao.
Cửa hàng ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, hoạt động từ 09:00 đến 21:00. Việc hỗ trợ hay đổi xe tận nơi tùy vị trí, thời gian và chi phí cần được xác nhận trước với cửa hàng. Đừng tự tháo bugi hay mở ốp trên xe thuê. Các bước xử lý khi chết máy ở chỗ đông còn có trong bài xe máy chết máy giữa ngã tư.
Tóm lại
Khi xe số tự tắt lúc đang chạy: giữ lái thẳng, bật xi nhan, về số mo, dùng đà vào lề, rồi mới tính chuyện nổ lại. Thấy bánh khóa, mùi khét hay máy tắt lặp lại thì dừng và báo cửa hàng. Xem thêm kỹ năng trong chuyên mục xe số và trang tổng hợp xe máy.