Quán cà phê bạn hẹn nằm ngay phía bên kia, nhìn thấy cả biển hiệu, nhưng giữa hai bên là một dải phân cách và bốn, sáu làn xe đang chạy. Đây là tình huống người đi xe đạp điện sang đường lớn ở Hà Nội gặp gần như mỗi ngày, từ Láng Hạ, Giải Phóng cho tới Nguyễn Văn Cừ bên Long Biên. Xe đạp điện chậm hơn dòng xe máy, thân xe nhỏ và khó bị nhìn thấy, nên cách sang đường cũng phải khác. Bài này giúp bạn chọn giữa hai cách hợp lệ: xuống dắt xe qua vạch người đi bộ ở nút có đèn, hoặc chạy tiếp tới chỗ được phép quay đầu rồi vòng lại.
Xe đạp điện sang đường lớn: hai việc không bao giờ làm
Trước khi bàn chọn cách nào, cần gạt hẳn hai lựa chọn mà nhiều người vẫn làm vì thấy “gần quá”:
- Cắt ngang giữa đường. Lách qua khe hở của dải phân cách, hay băng thẳng từ lề này sang lề kia ở đoạn không có vạch, là cách nguy hiểm nhất. Xe đạp điện tăng tốc chậm, nên thời gian bạn nằm giữa các làn dài hơn nhiều so với một chiếc xe máy.
- Đi ngược chiều sát lề cho tới chỗ cần đến. Vài chục mét ngược chiều nghe có vẻ vô hại, nhưng bạn đang lao thẳng vào mặt những xe đi đúng chiều, trong đó có cả xe đạp điện và người đi bộ trên lề. Họ không tính tới chuyện có xe đi ngược trong làn sát phải.
Hai cách này tiết kiệm được một hai phút, đổi lại là rủi ro mà không cuộc hẹn nào đáng.
Cách thứ nhất: xuống xe, dắt qua vạch người đi bộ
Ở nhiều nút giao lớn có đèn tín hiệu và vạch kẻ cho người đi bộ. Khi bạn xuống xe và dắt bộ, bạn đi qua đường như một người đi bộ: chờ đèn dành cho người đi bộ, đi trong vạch, không đi chéo.
Trình tự gọn nhất:
- Tấp vào lề trước nút giao, không dừng ngay mép vạch chắn lối người khác.
- Tắt nguồn xe. Bước này hay bị quên. Khi dắt, tay phải vẫn nắm tay lái, lỡ xoay cổ tay là tay ga có thể đẩy xe vọt lên, kéo bạn theo giữa lòng đường.
- Xuống xe, đứng một bên, hai tay giữ tay lái, bóp nhẹ phanh cho xe khỏi tự lăn. Cách bước xuống gọn có trong bài lên và xuống xe đạp điện an toàn.
- Chờ đèn người đi bộ chuyển xanh, nhìn trái phải một lượt vì vẫn có xe rẽ phải.
- Dắt đều bước trong vạch, không dừng giữa chừng.
- Sang tới lề bên kia, đẩy xe vào sát mép, rồi mới bật nguồn.
Cách này hợp khi đích đến nằm gần nút giao, khi bạn chở đồ nặng không muốn vòng xa, hoặc khi bạn chưa quen nhập dòng ở làn trong. Nếu xe nặng tay, dắt quay đầu khó, xem thêm mẹo trong bài dắt, dựng chân chống, quay đầu xe đạp điện nặng tay.
Cách thứ hai: chạy tiếp tới nút có đèn hoặc chỗ quay đầu hợp lệ
Nếu đích đến xa nút giao, hoặc bạn muốn tiếp tục chạy theo hướng ngược lại, chạy vòng thường hợp lý hơn. Có hai kiểu điểm vòng:
Nút giao có đèn tín hiệu. Bạn đi theo đúng làn và đúng hướng dẫn của biển, vạch tại nút. Có nút cho rẽ trái hoặc quay đầu ngay tại vạch dừng, có nút chỉ cho rẽ phải rồi vòng lại. Hãy đọc biển từ xa, đừng tới sát vạch rồi mới tìm.
Chỗ mở dải phân cách được phép quay đầu. Không phải khe hở nào trên dải phân cách cũng là chỗ quay đầu. Chỉ dùng chỗ không có biển cấm quay đầu và có khoảng trống đủ để bạn dừng chờ an toàn. Cách canh khoảng trống và nhập dòng sau khi quay được viết kỹ trong bài quay đầu xe tại chỗ mở dải phân cách.
Điểm khó nhất của cách này với xe đạp điện là đoạn chuyển từ làn sát phải sang phía làn trong để chuẩn bị rẽ hoặc quay đầu. Bật xi nhan sớm, quay đầu nhìn lại phía sau chứ không chỉ liếc gương, rồi dịch làn từng chút. Bạn có thể đọc thêm cách ra hiệu trong bài rẽ trái giữa dòng xe máy đông bằng xe đạp điện. Nếu dòng xe quá dày mà không tìm được khe để sang làn trong, đừng cố: dừng sát phải, chuyển sang cách thứ nhất.
Chọn cách nào: đọc tình huống trong mười giây
Bạn không cần thuộc luật để chọn, chỉ cần tự hỏi vài câu:
- Đích đến cách nút giao có đèn bao xa? Gần nút thì dắt qua vạch thường nhanh hơn.
- Dòng xe ở làn trong đông và nhanh tới đâu? Giờ cao điểm trên Giải Phóng, len sang làn trong bằng một chiếc xe chậm là khá căng. Lúc đó dắt bộ an toàn hơn.
- Xe có đang chở đồ hay chở trẻ nhỏ không? Xe nặng phía sau khó giữ thăng bằng khi phải dừng chờ giữa đường. Dắt bộ cho chủ động.
- Bạn có quen đường không? Người mới đến Hà Nội nên mở Google Maps xem trước điểm vòng, đừng vừa chạy vừa tìm.
- Trời tối hay mưa? Tầm nhìn kém làm việc dịch làn rủi ro hơn. Ưu tiên nút có đèn, có vạch rõ.
Một ví dụ quen thuộc với khách thuê xe ở tiệm: từ 112 Nguyễn Văn Cừ muốn sang dãy quán bên kia đường. Nếu chỉ đi vài chục bước, dắt xe tới nút có đèn gần nhất rồi qua theo vạch là gọn nhất. Nếu bạn định chạy tiếp về phía cầu Chương Dương ở chiều ngược lại, hãy đi xuôi chiều tới chỗ được phép quay đầu, rồi vòng về làn sát phải của chiều bên kia.
Những lỗi nhỏ hay gặp khi sang đường bằng xe đạp điện
- Dắt xe mà vẫn bật nguồn. Lỗi dễ làm xe vọt ngay tại vạch kẻ.
- Ngồi trên xe, dùng chân đẩy qua vạch người đi bộ. Khi đó bạn không hẳn là người đi bộ, cũng không hẳn là người lái, ai nhìn vào cũng khó đoán bạn sẽ làm gì.
- Dừng chờ ngay trên khe dải phân cách. Đuôi xe chìa ra làn đang chạy, rất dễ bị quệt.
- Nhập dòng ngay sau khi sang đường. Sang tới lề rồi, hãy đứng lại một nhịp, nhìn phía sau, rồi mới lên xe và chạy sát phải.
- Tin hoàn toàn vào đèn xanh. Đèn xanh cho người đi bộ không có nghĩa xe rẽ phải đã dừng hết. Vẫn nhìn trước khi bước.
Kết luận
Sang đường lớn bằng xe đạp điện không có cách nhanh mà an toàn, chỉ có cách hợp lệ và chủ động. Gần nút có đèn thì tắt nguồn, xuống dắt qua vạch như người đi bộ; đi xa hơn thì chạy xuôi chiều tới nút giao hay chỗ quay đầu được phép rồi vòng lại. Hai việc tuyệt đối tránh là cắt ngang giữa đường và đi ngược chiều. Xem thêm các bài kỹ năng khác ở chuyên mục xe đạp điện và trang tổng hợp xe máy.