Vừa sập ổ gà trên tỉnh lộ, dừng lại thì thấy hông lốp có một cục u nhô ra. Lốp xe máy bị phồng hông kiểu này không phải chuyện để đi tiếp rồi tính, vì lớp bố bên trong đã đứt và lốp có thể nổ bất cứ lúc nào. Bài này giúp người thuê xe nhận ra vết phồng, hiểu vì sao nó nguy hiểm và xử lý an toàn trên đường ven đô quanh Hà Nội.
Lốp xe máy bị phồng hông trông như thế nào
Vết phồng nằm ở hông lốp, phần thành bên giữa mép vành và mặt gai. Đó là một chỗ gồ lên tròn hoặc hơi dài, sờ vào thấy căng hơn xung quanh, có khi chỉ bằng đầu ngón tay cái.
Cách nhìn cho chắc:
- Quay chậm bánh một vòng và nhìn cả hai mặt hông lốp, không chỉ phía bạn hay đứng.
- Nhìn dọc thành lốp dưới ánh sáng chiếu xiên, chỗ phồng sẽ đổ bóng rõ hơn.
- Vuốt nhẹ tay để cảm nhận chỗ gồ, đừng ấn mạnh hay lấy vật nhọn chọc vào.
Đừng nhầm với chữ nổi hay gờ thông số đúc sẵn trên thành lốp. Những chi tiết đó đều đặn và có ở cả hai bên, còn vết phồng do va đập chỉ có ở một chỗ, hình dạng không đều. Muốn hiểu các ký hiệu trên thành lốp, xem bài đọc mã ngày sản xuất trên hông lốp.
Vì sao sập ổ gà lại làm lốp bị phồng
Khi bánh rơi mạnh xuống ổ gà rồi đập vào mép bên kia, hông lốp bị kẹp giữa vành kim loại và cạnh ổ gà. Lực kẹp đó có thể làm đứt một số sợi bố, lớp sợi bên trong giữ cho lốp đúng hình dạng và chịu được áp suất hơi.
Lớp cao su ngoài vẫn nguyên, nhưng ở chỗ sợi bố đứt, hơi bên trong đẩy cao su phồng ra thành cục u. Có khi vết phồng hiện ngay, có khi phải chạy thêm một đoạn mới rõ.
Sập ổ gà lốp bị phồng hay xảy ra khi:
- Lốp đang non hơi, thành lốp mềm nên dễ bị ép sát vành.
- Xe chở hai người hoặc nhiều đồ.
- Đi nhanh, không kịp giảm tốc, hoặc ổ gà đọng nước nên không thấy độ sâu.
Trên các tỉnh lộ quanh Hà Nội, đoạn đang thi công, đoạn xe tải chạy nhiều hay đường gom mới san lấp thường có ổ gà mép sắc.
Vì sao không được đi tiếp quãng xa
Hông lốp là phần co giãn nhiều nhất khi bánh lăn. Mỗi vòng quay, chỗ sợi bố đứt lại bị kéo giãn rồi co lại, nên càng chạy vết phồng càng to, cao su ở đó càng mỏng và nóng.
Nguy cơ cụ thể:
- Nổ lốp đột ngột khi đang chạy nhanh, khi trời nắng làm lốp nóng, hoặc khi sập thêm một ổ gà.
- Mất lái nếu là bánh trước. Lốp trước xẹp đột ngột làm tay lái giật mạnh, xe lạng và dễ ngã, nhất là khi vào cua hoặc đi cạnh xe tải.
- Đuôi xe lắc nếu là bánh sau, người ngồi sau dễ mất thăng bằng, xe khó phanh thẳng.
Nhiều người nghĩ vết phồng nhỏ thì cứ đi chậm về nội thành là được, nhưng không ai đoán được lớp cao su đó còn chịu bao lâu. Vài chục cây số trên quốc lộ, giữa xe tải và xe khách, là quá rủi ro.
Cú sập mạnh cũng có thể làm bánh hoặc tay lái bị lệch, bài xe máy bị kéo lệch về một bên sau va chạm giúp bạn kiểm tra thêm.
Xử lý ngay khi thấy lốp xe máy phồng hông
- Giảm tốc từ từ, tấp vào chỗ an toàn. Không phanh gấp, không đánh lái mạnh, tránh dừng ở chân dốc, trên cầu hay khúc cua.
- Kiểm tra cả vành. Quay bánh xem vành có móp hay cong ở chỗ va không.
- Chụp ảnh vết phồng, cả ảnh cận cảnh lẫn ảnh toàn bánh xe.
- Không bơm thêm hơi cho lốp căng lại. Áp lực lên chỗ yếu tăng thì vết phồng to nhanh hơn.
- Gọi cửa hàng trước khi quyết định đi tiếp, nói rõ bánh nào, vết phồng to cỡ nào và bạn đang ở đâu.
Nếu buộc phải di chuyển ra khỏi chỗ nguy hiểm, đi thật chậm, sát lề, chỉ tới điểm dừng an toàn gần nhất và cho người ngồi sau xuống đi bộ nếu có thể.
Vết phồng trên hông lốp có vá được không
Không. Miếng vá dùng cho lỗ đinh ở mặt gai, nơi cao su dày và ít co giãn. Chỗ phồng ở hông là do sợi bố bên trong đã đứt chứ không phải do thủng, dán miếng vá chỉ che vết hỏng chứ không phục hồi được lớp bố.
Nếu tiệm ven đường đề nghị vá tạm hoặc lót thêm lớp bên trong, đừng đồng ý khi chưa gọi cửa hàng, vì lốp phồng hông cần thay mới đúng cỡ theo xe. Khi nào vá được, khi nào phải thay, xem bài lốp không săm bị đinh: vá dùi, vá nấm và khi nào phải thay lốp.
Một tình huống quanh Hà Nội
Thử hình dung hai bạn thuê Honda Vision đi Ba Vì trong ngày. Trên đường về, trời vừa mưa, bánh trước rơi vào ổ gà đọng nước. Xe vẫn chạy êm nên hai người đi tiếp, tới lúc dừng uống nước mới thấy hông lốp trước có cục u.
Cách đúng là dừng hẳn, chụp ảnh và gọi cửa hàng. Tùy vị trí và giờ giấc, cửa hàng có thể hướng dẫn tìm tiệm lốp gần nhất để thay đúng cỡ, hoặc thống nhất cách đưa xe về.
Ngay cả khi sập ổ gà trên đường đê qua Gia Lâm, chỉ cách Bồ Đề không xa, bạn vẫn nên soi hông lốp bằng đèn điện thoại trước khi đi tiếp.
Báo cửa hàng và thay lốp đúng cách
Khi gọi số 0942 467 674, chuẩn bị sẵn vị trí cụ thể kèm mốc gần nhất như cây xăng, trường học, bánh nào bị phồng, có móp vành không, ảnh vừa chụp và quãng đường đã đi sau cú va.
Thuê Xe Máy Hà Nội Nguyễn Tú ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, mở cửa từ 09:00 đến 21:00. Cửa hàng không giao nhận xe ngoài giờ mở cửa; nếu cần người tới hỗ trợ, thời gian và chi phí giao nhận được xác nhận trước. Chi phí thay lốp và cách xử lý hư hỏng do va đập cần xác nhận trực tiếp với cửa hàng.
Phòng tránh lốp bị phồng khi đi đường xấu
- Kiểm tra độ căng lốp trước khi đi xa, áp suất theo tem hoặc sổ hướng dẫn của xe. Lốp non là lý do hay gặp khiến hông lốp bị kẹp vào vành.
- Giữ tốc độ vừa phải trên đường lạ, không lao thẳng vào vũng nước khi chưa biết độ sâu.
- Khi không kịp tránh, giảm ga và nhả phanh ngay trước khi bánh chạm ổ gà để giảm xóc làm việc, giữ chắc tay lái.
- Sau mỗi cú sập mạnh, dừng ở chỗ an toàn và nhìn nhanh hai bên hông lốp.
Sau chuyến đi xa, bài kiểm tra lốp và má phanh khi về từ Ba Vì, Tam Đảo có danh sách việc nên làm trước khi trả xe. Các bài về lốp, phanh và giảm xóc khác nằm trong mục bảo dưỡng xe máy, còn kiến thức chung về xe thuê có ở chuyên mục xe máy.