Phân biệt các nắp châm xe máy là việc đầu tiên người thuê xe lần đầu nên biết trước khi tự kiểm tra mức nhớt, nước làm mát hay dầu phanh. Xe ga có nắp xăng, nắp nhớt, bình nước phụ và hộp dầu phanh gần tay lái; mở nhầm nắp hay đổ nhầm chất là cách nhanh nhất để làm hỏng xe. Bài gợi ý cách nhận ra từng nắp theo sách của hãng, việc nên và không nên làm, và cách ghi lại nếu lỡ nhầm. Đây là mô tả chung, không thay lời của tiệm.
Bài không biết xe thuê của bạn thuộc đời nào và vị trí các nắp trên xe ấy. Hình dạng và vị trí khác nhau giữa các xe; sách hướng dẫn của đúng xe là nguồn đáng tin nhất. Những điều thuộc về tiệm đều là điều xác nhận trực tiếp.
Phân biệt các nắp châm xe máy: bốn chỗ chứa bốn loại chất lỏng
Trên xe ga phổ biến có bốn chỗ có thể mở: bình xăng, nắp nhớt hoặc que thăm nhớt, bình nước phụ của hệ thống làm mát và hộp dầu phanh. Mỗi chỗ chứa một loại chất lỏng khác nhau, và không có chất nào thay được chất nào.
Hãy nhớ nguyên tắc đơn giản: mỗi nắp một chất. Nếu bạn không chắc nắp nào là nắp nào, đừng mở và đừng đổ gì vào; hỏi tiệm hoặc xem hình trong sách của xe.
Nắp xăng: mở theo hướng dẫn riêng của từng xe
Sách hướng dẫn Air Blade bản Việt Nam mô tả riêng cách mở nắp nhiên liệu: núm khóa điện có vị trí dành cho yên và nắp nhiên liệu, đi kèm một công tắc bên cạnh; sau đó vặn nắp bình xăng ngược chiều kim đồng hồ để tháo ra. Sách dặn không đổ xăng vượt quá mép dưới cổ bình, và khi đóng nắp phải thấy dấu mũi tên trên nắp thẳng hàng với dấu trên bình.
Sách ghi xe dùng xăng không chì, chỉ số octan 91 hoặc 92 trở lên tùy phiên bản. Xăng là chất dễ cháy nổ, nên sách dặn tắt động cơ, để xe tránh xa nhiệt, tia lửa và lửa, xử lý xăng ngoài trời và lau sạch chỗ xăng tràn ngay.
Nắp nhớt và que thăm: chỉ đổ loại nhớt khuyên dùng
Sách Air Blade bản Việt Nam hướng dẫn tháo que hoặc nắp đổ dầu, lau sạch, đưa vào hết nhưng không vặn rồi đọc mức; khi cần đổ thêm thì đổ dầu khuyên dùng cho đến khi chạm dấu vạch trên. Sách ghi nếu dùng dầu không chính hãng thì nhãn phải có tiêu chuẩn JASO T 903 loại MB, độ nhớt SAE 10W-30 và phân loại API từ SJ trở lên.
Với xe thuê, bạn không đổ nhớt khi chưa hỏi tiệm. Nếu thấy que thăm hoặc nắp đổ nhớt, chỉ xem mức theo cách sách dặn. Bài que thăm cho thấy nhớt vượt vạch trên sau khi châm thêm dọc đường nói về trường hợp châm quá tay.
Bình nước phụ và nắp két: hai nắp khác nhau, hai mức cẩn thận khác nhau
Sách Air Blade bản Việt Nam phân biệt bình dự trữ, tức bình nước phụ, với nắp két tản nhiệt. Mức dung dịch được xem ở bình dự trữ, giữa hai vạch trên và dưới; còn nắp két tản nhiệt chỉ mở khi động cơ và két đã nguội hẳn, vì tháo khi còn nóng có thể làm dung dịch bắn ra gây bỏng.
Sách dặn chỉ dùng dung dịch làm mát pha sẵn chính hãng mà không pha thêm nước. Đây là lý do đổ nhầm nước hoặc nhớt vào bình này đều là nhầm. Bài két nước xe ga hụt dung dịch: đổ tạm nước lã có được không và vì sao nên dùng đúng dung dịch làm mát nói thêm.
Hộp dầu phanh: đọc chữ DOT và không mở nắp
Hộp dầu phanh trước nằm ở tay lái bên phải. Sách Air Blade bản Việt Nam dặn dựng xe thẳng đứng trên nền phẳng rồi xem mực dầu có nằm trên vạch dưới không, không cần mở nắp, và ghi dầu phanh khuyên dùng là DOT 3 hoặc DOT 4.
Sách dặn không tự đổ thêm hoặc thay dầu phanh ngoại trừ trường hợp khẩn cấp, và ghi dầu phanh có thể phá hủy bề mặt sơn và nhựa nên phải lau sạch chỗ tràn ngay. Bài chữ DOT 3, DOT 4 trên nắp bình dầu phanh xe máy nói ý nghĩa ký hiệu.
Đổ nhầm thì làm gì: dừng lại, không nổ máy và gọi tiệm
Bài không nêu hậu quả chi tiết của từng cặp đổ nhầm, vì phụ thuộc loại chất, lượng đổ và loại xe. Điều có thể nói là: nếu lỡ đổ nhầm, đừng nổ máy, đừng cố chạy cho hết, và chụp ảnh nắp, chất đã đổ và nhãn chai.
Sách Air Blade bản Việt Nam ghi nếu lỡ đổ thêm dầu phanh thì đến cửa hàng ủy nhiệm để kiểm tra, sửa ngay khi có thể, và dặn không dùng xăng pha nhớt. Với xe thuê, hãy nhắn tiệm ngay và nói thật đã đổ gì, bao nhiêu.
Kiểm tra các mức an toàn: thứ tự và điều kiện
Sách Air Blade bản Việt Nam dặn kiểm tra mực dầu động cơ, mức dầu phanh trước và mức dung dịch làm mát trong bình dự trữ khi xe dựng trên nền phẳng và vững. Với dung dịch làm mát và dầu động cơ, hãy kiểm tra khi máy đã nguội.
Việc người thuê tự làm chỉ nên dừng ở việc nhìn: nhìn vạch mức, nhìn que thăm, nhìn vết rỉ. Việc châm hay thay là việc của tiệm. Bài kiểm tra dầu phanh xe thuê trước khi đi đèo nói cách nhìn mức dầu phanh trước chuyến đi xa.
Ghi lại và nhắn tiệm: ảnh từng nắp, chữ in và mức
Khi nhận xe, hãy chụp ảnh từng chỗ: nắp xăng khi mở yên, nắp hoặc que nhớt, bình nước phụ với hai vạch, hộp dầu phanh với chữ DOT. Gửi ảnh cho tiệm cùng số ODO. Nếu sau này có chuyện, bạn có mốc so sánh.
Hãy hỏi tiệm nắp nào là nắp nào trên chiếc xe bạn nhận, và tiệm muốn bạn tự kiểm tra những chỗ nào. Bài không biết tiệm trả lời thế nào; đó là điều xác nhận trực tiếp.
Báo tiệm: số liên hệ và giờ làm việc
Tiệm Thuê Xe Máy Hà Nội Nguyễn Tú ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, mở cửa 09:00–21:00 và không giao hay nhận xe ngoài khung giờ này; số liên hệ là 0942467674. Tiệm muốn người thuê tự kiểm tra những mức nào, ai châm khi mức thấp và xử lý ra sao khi lỡ đổ nhầm: bài không có dữ kiện về chính sách của tiệm, hãy hỏi và xác nhận trực tiếp, nhắn tin để có bằng chứng. Gọi hay nhắn khi xe đã dừng hẳn ở chỗ an toàn; đang chạy thì không dùng điện thoại.
Đây là thông tin chung, có thể thay đổi, không thay tư vấn pháp lý riêng. Xem thêm các bài khác trong chuyên mục bảo dưỡng xe và trang xe máy.
Tóm lại
Phân biệt các nắp châm xe máy bằng nguyên tắc mỗi nắp một chất: xăng ở bình xăng, nhớt ở nắp hoặc que thăm, dung dịch làm mát ở bình nước phụ, dầu phanh ở hộp tay lái. Chỉ nhìn mức, không châm khi chưa hỏi tiệm, nếu lỡ đổ nhầm thì đừng nổ máy mà chụp ảnh và nhắn tiệm ngay. Xem thêm chuyên mục bảo dưỡng xe và trang xe máy.