Làn rẽ phải có đảo giao thông là đoạn đường rẽ tách khỏi dòng chính bằng một đảo nhỏ, hay gặp ở nút giao lớn trên các trục đường mới phía tây và phía nam Hà Nội. Người đi xe máy dễ nghĩ rằng rẽ vào làn là xong, trong khi cuối làn còn vạch đi bộ và dòng xe của đường mới. Bài nói cách giảm tốc, nhường người đi bộ rồi mới nhập dòng.
Làn rẽ phải có đảo giao thông: khác gì một cú rẽ thường
Ở ngã tư thường, xe rẽ phải đi qua một góc hẹp rồi vào đường mới. Khi có đảo, phần đường rẽ thành một làn riêng uốn theo đảo, nên ba việc dồn vào đoạn ngắn: vào làn, qua vạch đi bộ, nhập dòng.
Bản luật hợp nhất đã đối chiếu không có chữ “đảo giao thông”, nên bài không có điều khoản riêng để trích cho đảo. Theo tài liệu thiết kế đường ở nước ngoài, đảo dẫn hướng dòng xe và làm chỗ đứng chờ cho người đi bộ; hai vấn đề hay gặp là xe không nhường người đi bộ và người lái phải quay đầu quá nhiều để nhìn dòng xe tới. Bài chỉ lấy ý chung, chưa tìm thấy nguồn tiếng Việt riêng cho xe máy.
Luật nói gì khi rẽ phải qua nút giao và vạch đi bộ
Điều 15 khoản 3 viết người lái xe khi chuyển hướng “phải nhường đường cho người đi bộ, xe thô sơ, xe đi ngược chiều và chỉ chuyển hướng khi không gây trở ngại hoặc nguy hiểm cho người, phương tiện khác”. Điều 2 khoản 9 gọi người điều khiển xe cơ giới là “người lái xe”, còn Điều 34 khoản 1 xếp xe mô tô, xe gắn máy vào nhóm xe cơ giới.
Điều 12 khoản 3 yêu cầu “quan sát, giảm tốc độ hoặc dừng lại để bảo đảm an toàn” ở nơi có “báo hiệu khác dành cho người đi bộ” (điểm a) và khi “tầm nhìn bị hạn chế” (điểm c). Điều 11 khoản 4 điểm a thêm rằng khi đèn xanh mà người đi bộ đang ở lòng đường, người điều khiển “phải giảm tốc độ hoặc dừng lại nhường đường cho người đi bộ, xe lăn của người khuyết tật qua đường”. Làn rẽ ở nút nào có đèn hay biển riêng là việc của báo hiệu tại chỗ.
Với phần nhập dòng, Điều 22 khoản 1 viết xe từ đường nhánh “phải nhường đường cho xe đi trên đường ưu tiên hoặc đường chính từ bất kỳ hướng nào tới”. Bài không kết luận đầu làn rẽ có phải đường nhánh theo luật hay không; về an toàn, hãy chuẩn bị nhường dòng xe đang chạy trên đường mới.
Giảm tốc và xi nhan ở đầu làn tách
Quyết định vào làn rẽ nên xong từ xa:
-
Đọc mặt đường từ xa: mũi tên và vạch dẫn vào làn rẽ cần nhìn trước đầu đảo, giống cách chọn đường sớm trong bài đi qua ngã ba chữ Y bằng xe máy.
-
Bật xi nhan phải từ trước đầu làn. Điều 15 khoản 2 viết tín hiệu “phải sử dụng liên tục trong quá trình chuyển hướng”, nên đừng tắt ngay khi vừa qua đảo.
-
Không dàn hàng ngang. Điều 33 khoản 3 điểm a cấm người lái xe máy “Đi xe dàn hàng ngang”; làn rẽ hẹp, hai xe song song dễ cùng nhìn vào một khoảng trống.
Đảo là chỗ người đi bộ đứng chờ, nên đừng dừng, tựa xe hay đi lên đảo để lách qua hàng xe.
Nhường người đi bộ ở vạch cuối làn rẽ phải
Vạch đi bộ nằm ngay trước điểm nhập dòng, nên đây là chỗ cần chậm nhất. Hãy giảm tốc từ trước vạch tới mức dừng được và nhìn cả hai phía: người ở đảo có thể bước ra khi thấy xe đầu hàng chậm lại, người ở phía lề có thể bị cột đèn hay xe lớn che. Ban đêm, Điều 20 khoản 2 yêu cầu bật đèn chiếu gần “Khi gặp người đi bộ qua đường”.
Khi xe phía trước dừng nhường, hãy dừng sau xe đó, đừng bọc qua. Điều 14 khoản 6 không cho vượt “Ở phần đường dành cho người đi bộ qua đường”, còn Điều 18 khoản 4 điểm g không cho dừng xe, đỗ xe “Trên phần đường dành cho người đi bộ qua đường”, nên bánh trước nên dừng sau vạch.
Người già và trẻ nhỏ cần thêm thời gian. Có người băng ngoài vạch thì Điều 12 khoản 3 điểm a vẫn đòi quan sát, giảm tốc hoặc dừng “tại nơi mà người đi bộ, xe lăn của người khuyết tật đang qua đường”; bài không kết luận ai đúng ai sai, chỉ khuyên chậm lại trước. Tiếng còi giục không giúp được gì, vì Điều 21 khoản 2 ghi “Không sử dụng còi liên tục”.
Nhập dòng sau làn rẽ phải: chờ khoảng trống ở cuối làn
Dòng xe của đường mới không dừng để chờ bạn, nên hãy tìm khoảng trống thật thay vì khoảng trống bạn mong có:
-
Giữ tốc độ vừa đủ để dừng được, không vọt ga ở cuối đảo.
-
Nhìn gương, liếc ngắn qua vai trái rồi nhìn lại phía trước ngay, vì có thể có người đi bộ hay xe đang chậm lại.
-
Nhìn qua đầu và đuôi ô tô, xe buýt: xe máy nhỏ hay bị chúng che.
-
Vào khi khoảng trống đủ cho cả xe lẫn nhịp chạy của xe sau, giữ ga đều, đi vào phần đường bên phải và đừng tạt chéo sang làn khác ngay.
Cách nhìn khoảng hở và nhường một nhịp có thêm trong bài nhập làn luân phiên ở nút thắt cổ chai. Chưa có khoảng trống thì giảm tốc rồi dừng sau vạch đi bộ, đừng chen vào khe hở. Cần sang làn khác sau khi nhập thì đi từng làn một, kèm tín hiệu báo trước (Điều 13 khoản 2).
Ban đêm, trời mưa và lúc đông xe
Điều 20 khoản 1 yêu cầu bật đèn chiếu sáng phía trước, gồm cả lúc “trời mưa, thời tiết xấu làm hạn chế tầm nhìn”. Đêm và mưa làm mũi tên, vạch đi bộ và mép đảo khó thấy, còn Điều 12 khoản 3 điểm m nhắc giảm tốc khi “mặt đường trơn trượt”.
Khi đi xe thuê ở Hà Nội
Làn rẽ phải cần xi nhan bật liên tục, mà xe lạ có công tắc nằm khác chỗ xe bạn quen, nên hãy bấm thử xi nhan hai bên trước khi rời tiệm. Xi nhan không nháy, gương lệch hay tay phanh rơ thì đừng tự tháo hay chỉnh: dừng ở nơi an toàn rồi gọi tiệm theo số 0942467674 trong giờ 09:00–21:00. Tiệm ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên và không nhận hay giao xe ngoài giờ; hỗ trợ ngoài giờ, cứu hộ hay đổi xe cần hỏi và xác nhận trực tiếp.
Tóm lại
Giảm tốc trước đầu làn, giữ xi nhan phải liên tục, dừng nhường người đi bộ sau vạch rồi mới chờ khoảng trống thật để nhập dòng. Xem thêm nhóm tình huống giao thông, mục kỹ năng lái cơ bản và chuyên mục kỹ năng. Cần xe để tập thì xem mục thuê xe hoặc trang liên hệ.
Điều luật trích theo Luật số 36/2024/QH15 và văn bản hợp nhất 55/VBHN-VPQH. Thông tin tham khảo, quy định có thể thay đổi, không thay thế huấn luyện hoặc tư vấn chuyên môn.