Đường vắng ngày Tết đi xe máy là cảm giác dễ chịu nhất trong năm: phố rộng ra, hết kẹt, không còn dòng xe nối đuôi. Nhưng chính cảm giác ấy làm tay ga nặng dần, mắt bớt nhìn hai bên, và ngã tư trở thành nơi dễ va chạm hơn ngày thường. Bài này nói vì sao, rồi gợi ý cách giữ tốc độ và quan sát ngã tư khi đi chúc Tết ở Hà Nội.
Đường vắng ngày Tết đi xe máy: vì sao dễ chủ quan
Khi phố vắng, tầm nhìn thoáng và không có xe phía trước để so nhịp, người lái dễ tăng ga mà không nhận ra. Nhiều bài báo trong nước về an toàn giao thông dịp Tết nêu cùng một nhận xét: xe cộ ít hơn ngày thường, một số người đi chúc Tết đã uống rượu bia, nên dễ chủ quan, phóng nhanh, vượt ẩu, vượt đèn đỏ. Đó là tóm tắt kết quả tìm kiếm, chưa đối chiếu toàn văn từng bài; bài này không đưa số liệu vì mỗi năm một khác.
Luật không chỉ nhìn vào mật độ xe khi nói về tốc độ. Điều 12 khoản 2 yêu cầu người điều khiển phương tiện bảo đảm “tốc độ phù hợp điều kiện của cầu, đường, mật độ giao thông, địa hình, thời tiết và các yếu tố ảnh hưởng khác”. Phố vắng chỉ làm một yếu tố nhẹ đi; ngã tư, người đi bộ, chỗ khuất và mặt đường ướt vẫn còn nguyên.
Ngã tư vắng: những chuyện có thể xảy ra
Ở ngã tư, phố vắng làm thay đổi hành vi của mọi người cùng lúc, không chỉ của bạn. Có thể gặp:
-
Xe từ hướng khác nhìn thấy phố trống và không dừng khi đèn đã đỏ. Điều 11 khoản 4 điểm c viết gọn: “Tín hiệu đèn màu đỏ là cấm đi.”
-
Xe từ đường nhánh hoặc ngõ ra nhanh vì không thấy ai tới. Điều 22 yêu cầu khi đến gần đường giao nhau phải “quan sát, giảm tốc độ và nhường đường”, và khoản 1 nói xe đi từ “đường không ưu tiên hoặc đường nhánh” phải nhường xe trên “đường ưu tiên hoặc đường chính” từ bất kỳ hướng nào tới. Bài không kết luận đường nào là đường chính; hãy xem biển báo tại chỗ.
-
Xe ngược chiều rẽ trái cắt mặt vì tưởng đủ chỗ. Điều 15 khoản 3 yêu cầu khi chuyển hướng phải “nhường đường cho người đi bộ, xe thô sơ, xe đi ngược chiều”, nhưng không phải ai cũng nhớ.
-
Người đi bộ băng qua giữa đường vì nghĩ không có xe. Điều 11 khoản 4 điểm a nói dù đèn xanh, người điều khiển phương tiện vẫn “phải giảm tốc độ hoặc dừng lại nhường đường cho người đi bộ” đang qua đường.
-
Người từ nơi khác đến Hà Nội dịp Tết, chưa quen đường, có thể phanh, đổi hướng hoặc đi chậm bất ngờ để tìm lối.
Không thể biết trước ai sẽ làm gì, nên hãy coi mỗi ngã tư vắng như ngã tư có người, và giảm tốc từ sớm để có thêm thời gian nhìn.
Giữ tốc độ và giữ làn khi phố vắng
Hãy đặt nhịp theo điều kiện, không theo cảm giác “đường trống”. Nhả ga sớm trước mỗi ngã tư và tự hỏi: nếu có xe lao ra từ bên cạnh, bạn còn đủ chỗ phanh không. Điều 12 khoản 3 điểm d yêu cầu “quan sát, giảm tốc độ hoặc dừng lại để bảo đảm an toàn” tại “Nơi đường bộ giao nhau cùng mức với đường bộ”, và bản luật không ghi ngoại lệ nào cho ngày vắng.
Giữ khoảng cách với xe phía trước: Điều 12 khoản 1 nhắc phải chấp hành quy định về “khoảng cách an toàn tối thiểu với xe phía trước cùng làn đường hoặc phần đường”. Giữ làn: Điều 10 khoản 1 yêu cầu “đi bên phải theo chiều đi”, “đi đúng làn đường, phần đường quy định”, nên đừng chạy giữa đường chỉ vì không có ai. Phố vắng cũng không phải đường đua: Điều 9 khoản 5 cấm “lạng lách, đánh võng, rú ga liên tục”.
Nhịp quan sát ở ngã tư khi đi chúc Tết
-
Nhìn đèn sớm. Từ xa, xác định đèn đang màu gì và còn bao lâu nữa đổi, rồi nhả ga. Đèn đỏ thì dừng đúng chỗ, dù phố vắng đến đâu.
-
Đèn xanh vẫn nhìn hai bên. Đèn xanh nghĩa là được đi (“Tín hiệu đèn màu xanh là được đi”), không nghĩa là xe ở hướng kia đã dừng hẳn. Liếc trái, phải rồi mới vào nút.
-
Ngã tư không đèn: giảm tốc, nhìn đủ các hướng. Làm theo Điều 22, và đừng nhìn một hướng rồi đi luôn.
-
Rẽ trái thì báo sớm và nhường. Xi nhan trước khi rẽ, nhường xe ngược chiều như Điều 15 khoản 3, không cắt ngang khi chưa thấy rõ.
-
Đi theo nhóm thì giữ hàng. Điều 33 khoản 3 điểm a cấm “Đi xe dàn hàng ngang”, nên khi cả nhà đi chung, hãy đi nối đuôi, đừng dàn ngang để trò chuyện.
-
Mũ cài quai kể cả đi gần. Điều 33 khoản 2 yêu cầu người lái và người được chở “phải đội mũ bảo hiểm theo đúng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia và cài quai đúng quy cách”.
-
Quay phim, chụp ảnh khi đã dừng. Phố Tết vắng đẹp, nhưng Điều 9 khoản 6 cấm “Dùng tay cầm và sử dụng điện thoại hoặc thiết bị điện tử khác” khi điều khiển phương tiện đang di chuyển.
Rượu bia: đã uống thì không lái
Điều 9 khoản 2 cấm điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ “mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn”. Bài không nêu ngưỡng nào, vì thông điệp rất đơn giản: đã uống thì không lái. Hãy nhờ người không uống chở thay, đi bằng phương tiện khác hoặc ở lại. Nếu gặp xe phía trước đi loạng choạng, hãy mở rộng khoảng cách, đừng vượt sát và đừng bám đuôi để đua.
Khách thuê xe và người đến Hà Nội dịp Tết
Tiệm Thuê Xe Máy Hà Nội Nguyễn Tú ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên; theo thông tin tiệm cung cấp, giờ làm việc là 09:00–21:00 và không giao hay nhận xe ngoài giờ. Bài không có thông tin về lịch mở cửa của tiệm dịp Tết, nên hãy hỏi và xác nhận trực tiếp qua số 0942467674 trước khi lên kế hoạch nhận hoặc trả xe, đừng tự giả định tiệm mở hay đóng.
Với xe lạ, hãy làm quen tay ga và phanh ở chỗ vắng và chậm, không phải để thử chạy nhanh, rồi bấm thử xi nhan và còi trước khi vào đường lớn. Nếu có gì bất thường, đừng tự chỉnh: dừng ở nơi an toàn và gọi tiệm trong giờ mở cửa. Hỗ trợ ngày nghỉ, cứu hộ hay đổi xe cũng nên hỏi và xác nhận trực tiếp trước chuyến đi.
Tóm lại
Phố vắng làm đường dễ đi hơn nhưng không làm ngã tư an toàn hơn. Xem thêm nhóm bài tình huống giao thông, mục kỹ năng lái cơ bản và trang kỹ năng; cần thuê xe thì xem thuê xe hoặc liên hệ.
Điều luật trích theo Luật số 36/2024/QH15 và văn bản hợp nhất 55/VBHN-VPQH. Thông tin tham khảo, quy định có thể thay đổi, không thay thế huấn luyện hoặc tư vấn chuyên môn.