Nhiều khách thuê xe ở tiệm tôi có thói quen bấm còi mỗi khi phố đông, và câu hỏi hay gặp là biển cấm sử dụng còi có hiệu lực đến đâu, đi qua ngã tư đã được bấm lại chưa. Câu trả lời khác với biển cấm vượt hay biển tốc độ, nên đáng đọc kỹ trước khi chạy qua khu bệnh viện, trường học ở Hà Nội.
Biển cấm sử dụng còi P.128 là biển gì
Biển P.128 “Cấm sử dụng còi” thuộc nhóm biển báo cấm trong QCVN 41:2024/BGTVT về báo hiệu đường bộ, ban hành kèm Thông tư 51/2024/TT-BGTVT, áp dụng từ 01/01/2025. Biển tròn, nền trắng, viền đỏ, vẽ chiếc còi màu đen bị gạch chéo đỏ. Theo quy chuẩn, biển dùng để báo cấm các loại xe sử dụng còi, nên xe máy cũng nằm trong lệnh cấm chứ không riêng ô tô.
Nếu không có biển phụ ghi khung giờ, lệnh cấm áp dụng cả ngày lẫn đêm, không phụ thuộc phố đông hay vắng. Quy chuẩn và quy định xử phạt có thể thay đổi, hãy kiểm tra văn bản mới nhất; đường dẫn nguồn chính thức ở cuối bài.
Biển cấm còi hiệu lực đến đâu
Theo Điều 26 QCVN 41:2024/BGTVT, biển P.128 có hiệu lực đến hết khoảng cách cấm ghi trên biển phụ S.501 “Phạm vi tác dụng của biển”, hoặc đến vị trí đặt biển DP.135 “Hết tất cả các lệnh cấm”. Điều này khác nhóm biển cấm vượt, hạn chế tốc độ, cấm đỗ, vốn thường hết ở nơi đường giao nhau kế tiếp. Vì vậy qua một ngã tư chưa chắc lệnh cấm còi đã hết.
Cách đọc cụ thể:
- Có biển phụ S.501 ghi một quãng, ví dụ 500 m: lệnh cấm kéo dài đúng quãng đó tính từ chân biển.
- Gặp biển DP.135, tròn nền trắng có các vạch chéo đen: các lệnh cấm đặt trước đó, kể cả cấm còi, cùng hết.
- Biển phụ S.502 lại có nghĩa khác: còn bao xa nữa mới đến chỗ bắt đầu cấm, không phải chiều dài đoạn cấm.
Trường hợp chỉ có P.128 mà không thấy biển phụ, tôi khuyên khách cứ coi cả khu vực phía trước, nhất là quanh cổng bệnh viện hay trường học, là vùng không bấm còi cho đến khi gặp biển kết thúc. Nguyên tắc chung về phạm vi các nhóm biển có trong bài biển báo cấm có hiệu lực đến đâu, cách đọc biển phụ ở bài biển chỉ dẫn và biển phụ hiểu thế nào. Nếu dưới biển có biển phụ ghi giờ, xem thêm cách đọc biển cấm kèm biển phụ ghi khung giờ.
Không có biển, luật vẫn giới hạn còi
Ngoài biển P.128, Điều 21 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 (số 36/2024/QH15) quy định về sử dụng còi ở mọi nơi:
- Chỉ dùng còi để cảnh báo người khác khi có tình huống có thể gây mất an toàn giao thông, hoặc để báo hiệu xin vượt.
- Không bấm còi liên tục.
- Từ 22 giờ đến 5 giờ sáng hôm sau, không dùng còi trong khu đông dân cư và khu vực cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, trừ xe ưu tiên đang làm nhiệm vụ.
Điều 14 của luật này cũng cho phép xin vượt bằng đèn hoặc còi; trong khu đông dân cư vào khung giờ đêm thì chỉ báo hiệu bằng đèn. Bấm còi để giục xe trước hay để báo “tôi đang ở đây” khi không có nguy hiểm là thói quen không đúng tinh thần của quy định. Ranh giới khu đông dân cư trên quốc lộ được giải thích trong bài biển bắt đầu và hết khu đông dân cư.
Khu vực cấm bấm còi thường gặp ở Hà Nội
Biển cấm còi hay được đặt ở nơi cần yên tĩnh hoặc đông người đi bộ. Khi đi xe thuê trong nội thành, hãy để ý:
- Quanh các bệnh viện lớn, như Bạch Mai trên đường Giải Phóng, Việt Đức ở Hoàn Kiếm hay Bệnh viện Đức Giang ở Long Biên. Xe cấp cứu ra vào, người nhà bệnh nhân băng qua đường liên tục.
- Cổng trường học vào giờ tan học, khi phụ huynh dừng xe đón con kín mép đường.
- Ngõ sâu trong khu dân cư vào buổi tối, nơi tiếng còi dội vào nhà dân hai bên.
Vị trí biển trên từng phố có thể thay đổi, nên đừng dựa vào trí nhớ; nhìn biển tại chỗ. Dù không có biển, ở những nơi này còi thường chỉ làm người đi bộ giật mình chứ không giúp bạn đi nhanh hơn.
Báo hiệu thế nào khi không được bấm còi
Trong vùng cấm còi, bạn vẫn có đủ cách để người khác biết ý định của mình:
- Bật xi nhan sớm, trước khi chuyển làn hay rẽ một quãng, chứ không phải lúc đã bẻ lái.
- Xin vượt bằng cách nháy đèn chiếu xa ngắn vài lần, không bật pha liên tục làm chói người ngược chiều.
- Giảm tốc từ xa khi thấy người đi bộ, xe đạp hay ô tô sắp lùi ra khỏi ngõ, để có thời gian chờ thay vì phải cảnh báo.
- Giữ khoảng cách với xe trước đủ để phanh, không chui vào điểm mù bên hông ô tô.
- Đi đúng làn, giữ vị trí dễ thấy và nhìn vào mắt người đi bộ trước khi đi qua.
Ví dụ ở cổng bệnh viện
Bạn chạy qua cổng một bệnh viện có biển P.128, phía trước một cụ già dắt xe đạp băng ngang chậm rãi. Thay vì bấm còi, hãy nhả ga, phanh đều, dừng hẳn nếu cần và chờ cụ qua hết. Mất vài giây nhưng không ai giật mình, và bạn không vi phạm.
Xử phạt và lưu ý khi đi xe thuê
Bấm còi nơi có biển cấm, bấm còi liên tục hoặc bấm còi trong khung giờ đêm ở khu dân cư đều có thể bị xử phạt theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP. Tôi không nêu mức tiền vì mức phạt có thể thay đổi theo văn bản mới. Người cầm lái chịu trách nhiệm, xe thuê hay xe nhà như nhau.
Lúc nhận xe, hãy bấm thử còi và bật thử đèn, xi nhan. Còi và đèn hoạt động tốt thì bạn mới có lựa chọn báo hiệu phù hợp với từng khu vực. Nếu còi kêu rè hay đèn có vấn đề trên đường, hãy báo cho Thuê Xe Máy Hà Nội Nguyễn Tú, 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, điện thoại 0942 467 674, mở cửa 09:00–21:00. Các nhóm biển khác có ở trang biển báo giao thông và chuyên mục an toàn và pháp lý khi thuê xe máy.
Nguồn tham khảo
- QCVN 41:2024/BGTVT, phần mô tả biển P.128, biển phụ S.501 và Điều 26 về hiệu lực biển báo cấm: toàn văn trên LuatVietnam.
- Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15, Điều 14 và Điều 21: văn bản trên Cơ sở dữ liệu văn bản của Chính phủ.
- Nghị định 168/2024/NĐ-CP: tra cứu bản gốc tại cổng văn bản Chính phủ.
- Biển đặt tại hiện trường luôn là căn cứ trực tiếp.