Vào cua xe 50cc trông thì dễ vì xe nhẹ, chạy chậm, nhưng bánh nhỏ và thân xe nhẹ lại phản ứng rất nhạy với tay lái, lực phanh và từng mảng cát trên mặt đường. Người mới hay mắc một lỗi: vào cua còn nguyên ga, tới giữa cua thấy hẹp thì bóp phanh, xe đứng lên hoặc trôi ra ngoài. Bài này đi lần lượt trước cua, trong cua, lối ra và cách phanh khi xe đang nghiêng ở phố nội thành, đường ven hồ Hà Nội.
Vì sao vào cua xe 50cc cần tính trước nhiều hơn
Xe 50cc thường có bánh nhỏ hơn xe tay ga hay xe số phổ thông, thân xe nhẹ và giảm xóc hành trình ngắn. Bánh nhỏ đổi hướng nhanh, nên chỉ một cú giật tay lái cũng đủ làm xe lệch đường rõ rệt. Một viên sỏi, mép nắp cống hay vết nứt mà xe lớn lăn qua êm thì với bánh nhỏ có thể làm tay lái giật nhẹ, đúng lúc bạn đang nghiêng.
Điểm thứ hai là sức máy. Sợ mất đà, nhiều người giữ ga đến sát khúc cua rồi mới xử lý, dồn việc giảm tốc, nghiêng xe và chọn đường vào cùng một khoảnh khắc ngắn. Xe nhẹ không cho bạn nhiều chỗ để sai như vậy.
Áp suất hơi và cỡ lốp của từng xe khác nhau, hãy xem tem dán trên xe hoặc sổ hướng dẫn, và hỏi cửa hàng khi nhận xe.
Giảm tốc trước khúc cua, khi xe còn đứng thẳng
Nguyên tắc dễ nhớ nhất: mọi việc phanh làm xong khi bánh xe còn chạy thẳng. Lúc đó lốp dùng gần như toàn bộ độ bám cho việc giảm tốc, nên phanh ăn và xe ổn định. Khi đã nghiêng, một phần độ bám phải dành để giữ xe đi theo vòng cua, phần còn lại cho phanh ít hơn hẳn.
Trình tự cho một khúc cua phố quen:
- Nhìn thấy cua từ xa, nhả ga sớm, để xe tự chậm lại một chút.
- Bóp đều cả phanh trước và phanh sau, tăng lực từ từ, không giật.
- Với xe số 50cc, về số thấp hơn trước khi vào cua để máy kéo đều; với xe ga, giữ tay ga hé nhẹ.
- Nhả phanh trước điểm bắt đầu nghiêng, rồi mới vào cua.
- Qua cua với ga đều, chỉ tăng ga khi đã nhìn thấy lối ra thông thoáng.
Tốc độ vào cua phù hợp là tốc độ khiến bạn thấy còn thừa thời gian, không phải vừa đủ. Nếu vào cua mà phải nín thở, lần sau hãy giảm tốc sớm hơn.
Nhìn theo hướng ra, không nhìn vào chướng ngại
Xe đi theo hướng mắt nhìn. Người mới hay nhìn chằm chằm vào mép vỉa hè, chiếc ô tô đỗ ở góc phố hay cái ổ gà mình sợ, và tay lái tự kéo xe về đúng chỗ đó. Cách sửa là quay cả đầu, không chỉ liếc mắt, về phía điểm ra của khúc cua trước khi xe bắt đầu nghiêng.
Ở các góc phố vuông trong khu phố cổ Hoàn Kiếm, bạn chỉ thấy lối ra khi đã sát góc, và sau góc khuất có thể là người đi bộ hay xe đẩy hàng, nên càng phải chậm. Trên đường ven hồ như quanh Hồ Gươm hay những đoạn lượn theo bờ Hồ Tây, khúc cua dài và thoáng hơn; hãy nhìn xa theo mép hồ, chỉnh độ nghiêng dần dần thay vì bẻ lái từng nấc.
Nghiêng vừa đủ: xe nghiêng, người giữ yên
Xe 50cc nhẹ nên chỉ cần lực rất nhỏ trên tay lái là xe đã nghiêng. Giữ tay lái nhẹ nhàng, khuỷu tay hơi chùng, vai thả lỏng. Nắm cứng tay lái làm mọi rung động của bánh nhỏ truyền thẳng lên người và khiến bạn bẻ lái giật cục.
Ở tốc độ phố, bạn không cần ôm cua sâu. Người ngồi thẳng theo trục xe, không ngả ngược ra ngoài, không đổ người vào trong quá đà. Với xe số, đầu gối khép nhẹ vào thân xe; với xe ga, đặt chân chắc trên sàn.
Nếu chở người ngồi sau, hãy dặn họ ngồi yên và nghiêng theo xe chứ không nghiêng ngược. Xe nhẹ chỉ cần người sau ngả lệch một chút là đường cua đã đổi; cách dặn chi tiết có trong bài ngồi sau xe 50cc cho xe nhẹ không chao. Trước khi lăn bánh, nhớ gạt chân chống nghiêng lên, vì ở cua trái chân chống chưa gạt có thể chạm mặt đường; đọc thêm bài quên gạt chân chống nghiêng khi đi xe 50cc.
Đọc mặt đường trong cua: cát, lá ướt, vạch sơn
Một khúc cua trơn có thể đánh ngã cả người lái cẩn thận. Đường ven hồ ở Hà Nội hay có lá rụng, nước tưới cây, cát từ công trình hoặc rêu ở mép đường. Trong phố nội thành, vạch sơn ở nút giao, nắp cống và mảng đường vá là những chỗ cần để ý.
Khi thấy những mảng này nằm trên đường cua của mình, bạn có ba lựa chọn:
- Chỉnh đường vào từ sớm để bánh tránh hẳn chỗ trơn.
- Không tránh được thì giảm tốc thêm từ trước và để xe đi qua với độ nghiêng ít nhất.
- Khi bánh đang nằm trên mảng trơn, không phanh và không đổi ga đột ngột.
Sau mưa, mọi thứ trơn hơn nên cần chậm hơn nữa; cách bóp phanh trên mặt ướt có trong bài phanh xe 50cc khi đường ướt sau mưa.
Phanh giữa cua xe 50cc: khi buộc phải phanh thì làm gì
Đôi khi bạn đã vào cua thì một người đi bộ bước xuống đường, một chiếc xe ngược chiều lấn sang, hoặc khúc cua gắt hơn bạn tưởng. Phanh giữa cua xe 50cc vẫn làm được; cái nguy hiểm là phanh gấp, phanh giật khi xe đang nghiêng.
Xử lý theo mức độ:
- Chỉ cần chậm thêm một chút: nhả ga từ từ, rà phanh sau thật nhẹ, giữ nguyên độ nghiêng và hướng nhìn.
- Cần chậm hơn rõ rệt: rà cả hai phanh nhẹ và đều, không tăng lực đột ngột, đồng thời nhìn tìm khoảng trống ở phía lối ra.
- Phải dừng gấp: dựng xe thẳng lên trước, rồi mới bóp phanh mạnh dần. Xe thẳng thì phanh mới ăn hết, nhưng xe sẽ đi rộng ra một chút, nên cách này chỉ dùng khi phía ngoài còn chỗ.
Điều cần tránh là bóp mạnh phanh trước lúc xe đang nghiêng, vì bánh trước dễ mất bám, và bóp gắt phanh sau làm bánh sau khóa, đuôi xe trượt. Xe thuê có phanh kết hợp hay ABS không, mỗi xe một khác; hãy hỏi cửa hàng khi nhận xe.
Tập trước ở chỗ vắng, gặp xe lạ thì báo cửa hàng
Nếu mới đi xe 50cc, hãy dành chừng mười lăm phút tập cua ở một đoạn đường vắng vào buổi sáng sớm. Tập rẽ trái, rẽ phải ở tốc độ đi bộ rồi tăng dần, tập nhìn lối ra và phanh xong trước khi nghiêng cho thành phản xạ. Thuê xe ở Long Biên thì có thể chạy vài vòng quanh Bồ Đề trước khi qua cầu sang trung tâm.
Nếu thấy tay lái lệch, xe tự kéo về một bên, phanh kêu hoặc lốp nhìn non hơi, đừng cố chạy tiếp. Ghi lại hiện tượng và gọi Thuê Xe Máy Hà Nội Nguyễn Tú ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, số 0942 467 674, trong giờ 09:00–21:00. Cách xử lý và chi phí nếu có cần xác nhận trực tiếp với cửa hàng.
Muốn đọc thêm cách đi xe nhỏ an toàn trong phố, xem chuyên mục xe 50cc; kiến thức chung về các dòng xe nằm trong mục xe máy.