Thuê xe mùa hè, ít ai hỏi đến kiểu làm mát xe tay ga. Thế nhưng nếu lịch của bạn là ngày nào cũng bò trong dòng xe trên Nguyễn Trãi lúc giữa trưa, hay cuối tuần muốn chạy một mạch ra Sóc Sơn, Ba Vì, thì cách chiếc xe tản nhiệt cho máy ảnh hưởng khá rõ đến cảm giác lái và sự yên tâm của bạn. Bài này giúp bạn trả lời một câu thực tế: với lịch đi lại của mình, nên chọn xe làm mát bằng gió hay bằng dung dịch.
Kiểu làm mát xe tay ga: hai cách tản nhiệt phổ biến
Máy xe nào cũng sinh nhiệt khi chạy, và cần một cách để đưa nhiệt đó ra ngoài. Trên các dòng xe tay ga phổ thông cho thuê ở Hà Nội, bạn sẽ gặp hai kiểu chính.
Xe ga làm mát bằng gió
Thân máy có các lá tản nhiệt, kèm một quạt nhỏ quay theo trục máy để thổi gió qua chụp dẫn gió. Không có két nước, không có dung dịch phải châm thêm. Cấu tạo gọn, người thuê gần như không phải kiểm tra gì thêm. Điểm cần biết: quạt quay theo vòng tua máy, nên khi xe đứng yên nổ máy lâu giữa trời nắng, lượng gió làm mát giảm đi trong khi không khí xung quanh lại nóng.
Xe tay ga làm mát bằng dung dịch
Quanh xi lanh có đường dẫn dung dịch làm mát, dung dịch mang nhiệt ra một két tản nhiệt nhỏ, phía sau két có quạt điện tự bật khi máy nóng lên. Nhờ vậy nhiệt độ máy thường ổn định hơn khi đứng lâu hay chạy liên tục. Đổi lại, xe có thêm két, ống dẫn và bình chứa phụ, nghĩa là có thêm một mức dung dịch cần được giữ đủ.
Không kiểu nào “tốt hơn” tuyệt đối. Mỗi kiểu hợp với một kiểu lịch trình và một thói quen chăm xe khác nhau.
Vision, Air Blade, Click thuộc kiểu nào
Đây là phần nhiều người nhầm, nên chúng tôi đối chiếu lại thông tin từ trang của hãng trước khi viết:
- Honda Vision: làm mát bằng không khí, theo trang thông số sản phẩm của Honda Việt Nam.
- Honda Air Blade: làm mát bằng dung dịch, theo thông tin Honda Việt Nam công bố khi giới thiệu thế hệ Air Blade mới.
- Honda Click: bản Click của Thái Lan làm mát bằng dung dịch, theo tài liệu giới thiệu sản phẩm của Honda Thái Lan.
Những thông tin trên là theo công bố của hãng, có thể khác theo đời xe. Nếu bạn cần chắc chắn với đúng chiếc mình nhận, cách nhanh nhất là mở yên hoặc nhìn hai bên thân máy: xe làm mát bằng dung dịch có bình chứa phụ bằng nhựa với vạch mức, và thường có tấm ốp nhiều khe gió che két nước.
Kẹt xe giữa trưa hè trong nội thành: điều gì khác nhau
Thử hình dung một buổi trưa tháng sáu đi từ Cầu Giấy về Long Biên, qua Kim Mã, Trần Khánh Dư rồi lên cầu Chương Dương, nhiều đoạn chỉ nhích từng chút.
Với xe ga làm mát bằng gió như Vision, máy vẫn chạy bình thường trong phần lớn những buổi như vậy. Bạn chỉ nên để ý hơn khi đứng yên nổ máy quá lâu: hơi nóng phả lên chân rõ hơn, đôi khi thoảng mùi nóng từ phía máy. Tắt máy khi chờ lâu và không rồ ga khi đứng yên giúp xe đỡ vất vả.
Với xe tay ga làm mát bằng dung dịch như Air Blade hay Click, quạt két nước sẽ tự bật khi xe đứng lâu. Tiếng quạt chạy rồi tắt theo chu kỳ là bình thường; bài quạt két nước Honda Air Blade khi kẹt xe giải thích kỹ hơn.
Nói gọn: nếu ngày nào bạn cũng kẹt lâu dưới nắng và không muốn bận tâm, xe làm mát bằng dung dịch cho cảm giác “lì” hơn. Nếu quãng kẹt chỉ là chuyện thỉnh thoảng, xe làm mát bằng gió hoàn toàn đủ dùng.
Chạy ra ngoại thành: chọn xe theo chặng và theo thói quen nghỉ
Những chuyến ra Sơn Tây, Ba Vì, Sóc Sơn hay về phía Gia Lâm, Đông Anh có nhiều đoạn chạy đều. Lúc chạy đều, cả hai kiểu làm mát đều làm việc tốt; khác biệt nằm ở những lúc chạy liên tục giữa trưa và cách bạn dừng nghỉ.
- Nếu bạn quen nghỉ đều đặn, dừng uống nước, tìm bóng râm cho cả người lẫn xe, thì xe làm mát bằng gió như Vision đi được những chặng ra ngoại thành mà không có gì phải lo. Cách xếp chặng nghỉ cho dòng xe này có trong bài Honda Vision chạy liên tục lâu và lịch nghỉ.
- Nếu bạn thích chạy một mạch, hoặc lịch có nhiều đoạn vừa chạy vừa kẹt ở cửa ngõ thành phố, xe làm mát bằng dung dịch giữ nhiệt máy ổn định hơn. Đổi lại, trước khi đi nên nhìn mức dung dịch trong bình chứa phụ.
Dù chọn xe nào, hãy chạy trên quốc lộ và đường được phép cho xe máy, mở bản đồ ở chế độ xe máy. Tuyệt đối không đi vào cao tốc, cầu Thanh Trì hay Vành đai 3 trên cao vì những tuyến này cấm xe máy. Qua sông Hồng, các cầu cho xe máy quen thuộc là Long Biên, Chương Dương, Vĩnh Tuy, Nhật Tân và tầng dưới cầu Thăng Long.
Một điều quan trọng với xe thuê: nếu định đi xa khỏi nội thành, hãy báo cửa hàng trước khi nhận xe. Điều kiện cho từng chuyến được xác nhận trực tiếp, và bạn cũng được dặn thêm về chiếc xe mình sắp chạy. Cố gắng về trước khi trời tối.
Những điều không nên làm khi xe có vẻ nóng
Dù xe làm mát kiểu nào, có vài nguyên tắc an toàn giống nhau:
- Thấy đèn báo lạ sáng trên đồng hồ, có mùi khét hoặc hơi bốc lên từ thân xe, hãy tấp vào lề an toàn, tắt máy, để xe nghỉ trong bóng râm rồi gọi cửa hàng.
- Không tự mở nắp két nước hay nắp bình chứa phụ khi máy còn nóng. Hệ thống làm mát bằng dung dịch có áp suất, dung dịch nóng có thể phun ra gây bỏng. Việc kiểm tra mức chỉ làm khi máy đã nguội, theo cách trong bài kiểm tra nước làm mát xe tay ga thuê.
- Không tự châm nước lã hay dung dịch không rõ loại vào xe thuê. Thấy thiếu thì chụp ảnh, báo cửa hàng.
Bảng chọn nhanh theo lịch đi lại
- Đi làm trong phố, kẹt xe vừa phải, muốn xe nhẹ, dễ dắt: xe ga làm mát bằng gió như Vision là lựa chọn gọn gàng.
- Ngày nào cũng kẹt lâu giữa trưa trên các trục đông như Nguyễn Trãi, Trường Chinh, Nguyễn Văn Cừ: cân nhắc xe làm mát bằng dung dịch như Air Blade hoặc Click.
- Lịch dài ngày, nhiều chặng liên tục: ưu tiên xe làm mát bằng dung dịch, nhưng nhớ kiểm tra bình chứa phụ khi máy nguội mỗi sáng.
Về chi phí, kiểu làm mát không quyết định giá thuê. Theo bảng giá hiện tại, Vision và Air Blade cùng mức 200.000 đồng/ngày, còn Click là 150.000 đồng/ngày. Giá tuần, tháng và đặt cọc xem ở trang bảng giá hoặc xác nhận trực tiếp khi đặt xe.
Hỏi gì khi nhận xe
Lúc nhận xe ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên (cửa hàng mở 09:00–21:00), bạn có thể hỏi vài câu ngắn:
- Xe này làm mát bằng gió hay bằng dung dịch, bình chứa phụ nằm ở đâu.
- Đồng hồ có đèn báo nhiệt hay đèn báo lỗi động cơ không.
- Nếu định đi xa, cần báo trước những gì; số liên hệ của cửa hàng là 0942467674.
Kiểu làm mát không phải lý do duy nhất để chọn xe, nhưng đáng cân nhắc khi lịch có nhiều trưa nắng và chặng dài. Xem thêm các bài về dòng xe này ở chuyên mục xe tay ga, và kinh nghiệm chọn xe nói chung ở chuyên mục xe máy.