Bạn đang chạy đều trên phố thì con số phần trăm pin bỗng tụt liền vài nấc, rồi dừng đèn đỏ một lúc lại nhích lên. Nhiều người thuê xe điện lần đầu giật mình, tưởng pin hỏng hoặc sắp hết giữa đường. Thật ra đồng hồ pin xe điện tụt không đều là chuyện khá phổ biến, và phần lớn có lý do giải thích được. Bài này giúp bạn hiểu lý do đó, rồi tự ước lượng số km còn lại theo cách dè dặt, đủ để về tới nơi.
Vì sao đồng hồ pin xe điện tụt không đều như kim xăng
Ở xe xăng, kim xăng ít khi nhảy lên nhảy xuống. Pin xe điện thì khác: đồng hồ không “đo” lượng điện còn lại bằng thước như đo lít xăng. Nó ước tính dựa trên điện áp, dòng điện đang chạy và đôi khi cả nhiệt độ, rồi quy ra phần trăm hoặc số vạch cho bạn dễ nhìn.
Những thứ đó thay đổi từng giây theo cách bạn vặn ga. Vì vậy con số trên màn hình giống một lời đoán được cập nhật liên tục hơn là một phép đo cố định. Cách tính cụ thể tùy xe, tùy hãng, nên cùng một đoạn đường, hai chiếc xe khác nhau có thể hiển thị khác nhau.
Bốn nguyên nhân khiến phần trăm pin xe điện nhảy bất thường
Tải nặng: vặn ga mạnh, chở nhiều đồ
Tăng ga gắt hoặc chở thêm người, thêm đồ thì xe rút điện nhiều hơn trong cùng một lúc, con số tụt nhanh hơn hẳn so với lúc lăn bánh nhẹ nhàng. Đây là nguyên nhân dễ thấy nhất: đổi cách vặn ga là tốc độ tụt đổi theo ngay.
Dốc và gió ngược
Lên dốc cầu vượt hay dốc dẫn lên cầu bắc qua sông Hồng, động cơ phải gắng sức nên pin tụt rõ. Ngược gió trên đoạn đê thoáng cũng tương tự, chỉ khó nhận ra hơn. Khi xuống dốc, có xe còn nhích lại đôi chút nhờ thu hồi năng lượng, nhưng tùy xe, đừng mặc định xe nào cũng có.
Nhiệt độ: trưa hè và sáng se lạnh
Trời quá nóng hoặc quá lạnh đều có thể làm số hiển thị và khả năng cấp điện thay đổi so với ngày dễ chịu. Xe đỗ ngoài nắng một lúc thì lúc lấy đi con số có thể lệch so với lúc bạn tắt máy. Bài xe máy điện thuê khi trời quá nóng pin có sao không nói kỹ hơn về chuyện này.
Điện áp tụt tạm thời rồi hồi lại
Khi xe đang rút nhiều điện, điện áp của pin bị kéo xuống trong thoáng chốc, và đồng hồ đọc theo điện áp đó nên báo thấp hơn thực tế. Nhả ga hoặc nghỉ vài phút, điện áp hồi lại và số cũng nhích lên. Pin không tự đầy thêm, chỉ là phép đọc sát hơn khi xe bớt tải.
Phần trăm hay vạch pin: nên tin con số nào
Phần trăm thường mịn hơn vạch. Vạch pin chia thô, mỗi vạch ứng với một khoảng khá rộng, nên có lúc bạn chạy một đoạn dài mà vạch đứng yên, rồi đột ngột rụng hai vạch liền nhau. Đó là cách hiển thị, không hẳn là pin tụt bất thường.
Cách đọc tốt nhất là nhìn xu hướng trong vài phút thay vì soi từng giây. Hãy đọc lúc xe chạy đều hoặc dừng hẳn, đừng đọc ngay khi vừa vặn ga hết cỡ, vì đó là lúc điện áp bị kéo thấp nhất. Nếu xe có hiển thị số km còn lại, hãy coi nó là tham khảo: con số này thường dựa trên cách bạn chạy gần đây nên đổi cách chạy là nó đổi theo.
Còn bao nhiêu km pin xe điện: ước lượng theo từng bước
- Ghi mốc xuất phát. Trước khi đi, nhớ hoặc chụp lại phần trăm pin. Nếu xe có bộ đếm km hành trình thì đặt về không, không có thì theo dõi quãng đã đi bằng bản đồ điện thoại.
- Đối chiếu sau một đoạn đường. Sau một quãng đủ dài, so xem pin đã tụt bao nhiêu so với số km đã đi. Từ đó bạn biết mỗi đoạn “ngốn” bao nhiêu pin theo cách đang chạy.
- Tính phần còn lại, rồi trừ dự phòng. Chia phần pin còn lại theo mức ngốn pin vừa thấy, rồi chỉ tin khoảng hai phần ba kết quả. Phần còn lại là vùng dự phòng, đừng tính vào kế hoạch.
- Điều chỉnh theo đoạn phía trước. Sắp lên dốc, ngược gió, trời nắng gắt hoặc chở nặng hơn thì cắt thêm. Đoạn phẳng, thoáng thì nới nhẹ nhưng vẫn giữ dự phòng.
- Đặt mốc quay đầu. Chọn sẵn mức pin mà bạn sẽ quay về hoặc dừng nghỉ, và giữ đúng mốc đó. Đừng chờ xe báo yếu mới tính, lúc ấy bạn đã hết lựa chọn.
Muốn nhìn rộng hơn về tầm đi của cả chuyến, đọc thêm bài thuê xe máy điện chạy xa được bao nhiêu km.
Ví dụ một chiều từ Long Biên vào phố cổ rồi về
Bạn xuất phát từ khu Long Biên đầu giờ chiều, trời còn nắng, pin hiển thị đầy. Đoạn đê ven sông Hồng thoáng và bằng, bạn chạy đều nên con số gần như đứng yên. Đến dốc lên cầu, số tụt rõ, có lúc rụng liền mấy nấc. Qua hết dốc, bạn nhả ga, vài phút sau số nhích lại một chút. Đừng vội mừng, đó chỉ là điện áp hồi lại, không phải xe vừa được sạc thêm.
Vào ngõ nhỏ khu phố cổ, xe bò từng đoạn ngắn, dừng nhiều lần nên số xê dịch thất thường. Lúc này đừng vội kết luận gì từ con số, hãy chờ ra đường thoáng rồi nhìn lại. Khi quay về, đừng dùng mốc lúc xuất phát nữa. Lấy mức pin hiện tại, nhớ lại đoạn đường vừa đi, chia lại theo các bước trên. Nếu pin gần chạm mốc quay đầu mà bạn còn xa nhà, hãy tìm chỗ an toàn dừng nghỉ và tính lại thay vì cố đi tiếp.
Khi nào nên dừng lại và hỏi cửa hàng
Số nhảy lên xuống đơn thuần, nhất là sau dốc hoặc lúc tải nặng, thường không đáng ngại. Nhưng nếu số tụt mạnh bất thường kèm các dấu hiệu sau, hãy dừng xe ở chỗ an toàn, tắt máy:
- Xe yếu hẳn, không kéo nổi dù pin còn nhiều.
- Có đèn báo lỗi hoặc cảnh báo lạ trên bảng đồng hồ.
- Có mùi khét, khu vực pin nóng bất thường hoặc có tiếng lạ.
Đừng tự mở hộp pin, đừng nối hay gỡ dây. Hãy báo cho cửa hàng cho thuê trước khi tự xử lý. Muốn biết lúc sắp hết pin xe cảnh báo thế nào, xem bài pin xe máy điện thuê báo sập ở đâu trên bảng đồng hồ.
Trước khi nhận xe, bạn nên hỏi và xác nhận trước với Nguyễn Tú về loại xe sẽ thuê, cách đọc đồng hồ của đúng chiếc xe đó và nên làm gì nếu pin tụt giữa đường. Mỗi dòng xe hiển thị một kiểu, hỏi trực tiếp vẫn đỡ nhầm hơn đoán.
Hai việc nhỏ nên làm trước chuyến đi sau
Lần tới thuê xe, hãy chụp lại mức pin lúc xuất phát và đặt mốc quay đầu trước khi vặn ga. Chỉ vậy cũng đủ để bạn bớt lo mỗi lần số pin nhảy. Muốn đọc nối tiếp các bài về pin và cách đi xe điện trong thành phố, ghé chuyên mục xe máy điện. Đang cân nhắc chọn xe cho chuyến đi thì mục thuê xe máy có các hướng dẫn nền tảng để bạn bắt đầu.