Dắt xe máy điện nặng qua một lối vào nhỏ ở Hà Nội khác hẳn với ngồi lên xe và chạy. Khi đứng cạnh xe, toàn bộ trọng lượng đổ về hai cánh tay và đôi chân của bạn, chỉ cần nghiêng quá đà một chút là xe đã vượt khỏi tầm giữ. Bài này dành cho người nhỏ người, nữ giới và người lớn tuổi đang thuê xe điện: cách lên vỉa hè, quay đầu trong ngõ hẹp và dựng chân chống mà không để xe đổ.
Vì sao xe điện thuê cảm giác nặng khi bạn đứng cạnh nó
Lúc đang chạy, bạn ít để ý đến cân nặng của xe. Chỉ khi dừng, dắt hoặc lùi, sức nặng mới lộ ra. Xe điện thường nặng hơn xe số hay xe tay ga cùng cỡ vì phải mang bộ pin, nhưng mức chênh còn tùy xe, tùy hãng, nên đừng đoán bằng mắt.
Hình dung một buổi sáng sớm: chị đi chợ về, rẽ vào ngõ nhỏ ở khu tập thể cũ, hai bên tường dựng đầy xe đạp và chậu cây. Chị xuống xe dắt cho an toàn, nhưng chiếc xe vừa thuê nặng hơn hẳn xe quen tay ở nhà, và chị mất thế đúng lúc bánh trước chạm bậc xi măng. Tình huống này hay gặp ở người lần đầu thuê xe máy điện.
Cách đơn giản nhất là thử ngay trước khi rời cửa hàng: đẩy xe vài mét trên nền phẳng, dựng lên rồi hạ xuống chân chống. Nếu đây là lần đầu bạn đi dòng xe này, bài làm quen xe máy điện lần đầu sẽ giúp bạn nắm thao tác cơ bản.
Chuẩn bị trước khi dắt xe máy điện nặng
Việc đầu tiên là tắt khóa điện theo hướng dẫn của xe. Xe điện chạy rất êm nên bạn dễ quên nó vẫn đang bật, và chỉ một lần chạm nhầm tay ga khi đứng sát bên là xe có thể lao lên. Chế độ hỗ trợ khi dắt hoặc lùi tùy xe mới có, hãy hỏi cửa hàng thay vì tự giả định.
Tiếp theo là tư thế. Đứng ở một bên thân xe, một tay giữ tay lái, tay kia nắm tay nắm phía sau hoặc mép yên. Giữ thân xe thẳng, hoặc tựa nhẹ vào đùi, đừng để xe nghiêng hẳn về phía mình vì cả sức nặng sẽ dồn vào một bên hông. Ngón tay đặt sẵn gần cần phanh.
Vài chi tiết nhỏ hay bị bỏ qua:
- Tháo túi xách, bịch đồ khỏi móc trước và tay lái, vì đồ nặng treo lệch làm xe kéo bạn đi hướng khác. Hành lý nặng còn ảnh hưởng đến pin, xem thêm những điều cần quan sát khi pin giảm nhanh lúc chở nặng.
- Đi giày hoặc dép có quai, bước ngắn, đẩy đều, không giật.
Dắt xe lên vỉa hè: chọn chỗ thấp, đi thẳng, đừng cố
Vỉa hè ở Hà Nội không đồng đều: có đoạn bậc cao, có đoạn gạch xô lệch, có đoạn được vát dốc trước cổng nhà hoặc đầu ngõ. Đừng chọn chỗ gần nhất chỉ vì tiện, hãy tìm đoạn thấp nhất hoặc lối vát dốc.
Tiếp cận mép bậc gần vuông góc, không xiên quá, vì bánh dễ trượt dọc mép. Đẩy đều cho bánh trước lên trước, dừng một nhịp để giữ thăng bằng, rồi đẩy tiếp cho bánh sau lên. Dồn lực từ chân chứ không chỉ kéo bằng cánh tay.
Nếu bậc cao quá sức, đừng giật mạnh. Hãy tìm đoạn khác hoặc nhờ một người đỡ ở mép yên phía sau. Người phụ không nên nắm tay lái cùng lúc, vì hai người kéo hai hướng dễ làm xe lệch. Nếu vỉa hè đã kín xe hoặc không phải chỗ được phép đỗ, hãy tìm chỗ gửi khác.
Quay đầu xe máy điện trong ngõ hẹp: dắt xe quay thay vì ngồi lên
Xe nặng cần vòng quay rộng hơn bạn tưởng, mà ngõ khu phố cổ nhiều nơi chỉ rộng chừng một hai sải tay. Nếu chân chỉ chạm đất bằng đầu ngón, đừng cố ngồi trên xe vừa lùi vừa xoay. Hãy xuống xe và dắt.
Cách gọn nhất là quay kiểu chữ Y, chia thành vài nhịp ngắn:
- Dắt xe tiến tới chỗ rộng nhất, thường là đầu ngõ, góc ngã ba hoặc chỗ nhà thụt vào.
- Bẻ tay lái hết cỡ về phía cần quay, đẩy cho bánh trước nhích sang bên, rồi dừng.
- Đổi hướng tay lái, đứng cạnh xe và lùi từng nhịp ngắn, mắt nhìn qua vai.
- Lặp lại hai đến ba nhịp cho đến khi đầu xe hướng ra.
Nếu ngõ có dốc nhẹ về phía rãnh thoát nước, hãy giữ đầu xe hướng lên dốc mỗi lần dừng. Xe nặng gặp dốc rất dễ trôi khi bạn nhả phanh để đổi thế tay.
Ngõ nhỏ thường có cột điện, ống nước ốp tường, xe đạp dựng sát lối đi. Hãy nhờ một người đứng phía sau nhìn hộ khoảng trống khi lùi. Với người lớn tuổi, đừng ngại dắt thêm vài nhịp, chậm một chút nhưng giữ được lưng, đầu gối và cả chiếc xe.
Dựng chân chống xe điện: chọn nền trước, kéo xe sau
Nhiều xe đổ vì nền sai chứ không phải thao tác sai. Hãy nhìn mặt đất trước: nền phẳng, cứng và khô là lý tưởng. Tránh nắp cống, gạch lát lỏng, mép đường dốc, mặt gạch nhẵn sau mưa, vì chân chống chỉ tựa trên một điểm nhỏ, nền hơi lún hay trơn là cả xe nặng sẽ trôi.
Xe điện có thể có chân chống nghiêng, chân chống đứng hoặc cả hai, tùy xe, tùy hãng. Với người nhẹ cân, chân chống nghiêng thường dễ thao tác hơn vì không phải nâng xe. Với chân chống đứng, các bước thông thường là:
- Tay trái giữ tay lái, tay phải nắm tay nắm phía sau.
- Đạp chân xuống chân chống cho tới khi nó chạm đất vững.
- Kéo xe về phía sau và lên bằng cả trọng lượng cơ thể, không chỉ cánh tay.
Dựng xong đừng buông tay ngay. Đẩy nhẹ vào yên theo hai hướng để thử độ vững rồi mới buông. Nếu xe có khóa cổ, khóa lại theo hướng dẫn cũng giúp xe khó trượt khỏi chân chống. Đừng treo đồ nặng lên tay lái.
Cuối cùng là khoảng cách. Trong một dãy xe đậu sát, một chiếc đổ có thể kéo theo cả hàng, nên hãy chừa khoảng trống để bước người qua mà không chạm xe khác. Nguyên tắc sạc và gửi xe điện ở nơi công cộng cũng đáng đọc trước khi bạn gửi xe ở chỗ đông.
Khi xe nghiêng quá đà và cách tập trước khi vào ngõ
Nếu xe bắt đầu nghiêng khỏi tầm giữ, hãy buông tay và bước lùi ra, đừng cố đỡ bằng cả người. Xe có thể trầy xước, nhưng chân bị kẹp dưới xe nặng thì nghiêm trọng hơn.
Khi dựng xe dậy, hạ người bằng đầu gối, giữ lưng thẳng và nâng bằng chân; không nổi thì nhờ người. Sau cú đổ, xem tay lái, tay phanh, đèn, vỏ xe có nứt hay lệch không. Nếu thấy vỏ pin nứt, nóng bất thường hoặc có mùi lạ, đừng sạc, đừng tự mở, hãy tránh xa và báo cửa hàng. Với xe thuê, hãy báo cửa hàng trước khi tự xử lý.
Cách tốt nhất là tập trước ở chỗ rộng: một khoảng sân hoặc bãi vắng, tập dắt, quay chữ Y và dựng chân chống vài lần cho tới khi tay quen sức nặng. Nếu thuê xe điện ở cửa hàng cho thuê xe máy Nguyễn Tú, hãy nhờ nhân viên cho dắt thử ngay lúc nhận xe và liên hệ 0942 467 674 để xác nhận giá, tình trạng xe hiện tại.
Lần tới, trước khi vào ngõ, hãy dừng ở đầu ngõ, tắt khóa điện và dắt từng bước.