Đang chạy bình thường thì tay lái bỗng nặng, đuôi xe bắt đầu bồng bềnh, bạn liếc xuống thì bánh sau đã xẹp. Xe máy điện thủng lốp giữa đường nghe giống chuyện của xe xăng, nhưng có vài điểm khác: xe êm nên khó nhận ra sớm, xe nặng hơn vì có pin, và nhiều mẫu đặt động cơ ngay trong bánh. Bài này đi theo thứ tự việc nên làm, từ lúc nhận ra đến lúc xe chạy lại được.
Nhận ra xe điện bị xì lốp khi chưa kịp xẹp hẳn
Xe xăng có tiếng máy để bạn đoán xe đang “khỏe” hay “mệt”. Xe điện gần như im lặng, nên tín hiệu đầu tiên thường đến từ cảm giác ở tay và mông. Tay lái lắc nhẹ hoặc kéo lệch về một bên, đuôi xe nhún bất thường khi qua gờ giảm tốc, xe nặng nề hơn lúc vào cua. Đó là lúc nên nghi ngờ lốp, chưa cần đợi thấy vành sát mặt đường.
Có một tình huống hay gặp: chiều mưa phùn, bạn chạy quanh khu phố cổ, thấy xe hơi chao nên nghĩ do đường trơn và cứ thế chạy tiếp. Đến đèn đỏ, cúi xuống mới thấy lốp xẹp một nửa. Mặt đường ướt dễ che mất cảm giác này, nên thấy xe lạ hãy giảm tốc và liếc xuống lốp trước.
Xe máy điện thủng lốp giữa đường: tấp vào lề trước đã
Việc đầu tiên không phải là gọi điện mà là đưa xe ra khỏi dòng chạy:
- Nhả ga từ từ, giữ tay lái thẳng, đừng bóp phanh gấp hay bẻ lái đột ngột vì lốp xẹp dễ làm xe văng ngang.
- Bật xi nhan rồi tấp vào lề hoặc chỗ trống gần nhất. Tránh khúc cua, đầu dốc cầu hay nơi khuất tầm nhìn.
- Tắt khóa điện, chống xe cho vững. Trời tối thì bật đèn cảnh báo nếu xe có (tùy xe).
- Bước ra phía lề, không đứng giữa xe và làn đang chạy.
Trên đoạn đê ven sông Hồng, đường hẹp, xe tải chạy sát nhau, đừng cố đi thêm để tìm chỗ “đẹp” hơn. Chỗ nào đỗ được mà không cản đường thì dừng ngay, rồi mới quan sát.
Vì sao không nên chạy lết bằng lốp xẹp
Với xe xăng, nhiều người vẫn chạy chậm tới tiệm vá gần nhất. Với xe điện, tôi khuyên bạn đừng làm vậy.
Chạy lết khiến mép vành cọ xuống đường, lốp rách thêm. Chỗ thủng vá được có thể thành lốp phải thay, thậm chí vành méo. Hơn nữa, tùy xe, tùy hãng, động cơ thường nằm ngay trong bánh sau hoặc bánh trước. Khi đó bánh còn chứa động cơ và dây điện đi qua trục, mọi cú xóc đều truyền thẳng vào bộ phận đắt nhất của xe. Vì vậy cũng đừng tự tháo bánh, việc này nên để thợ quen xe điện làm.
Xe điện còn nặng hơn xe cùng cỡ vì có pin. Dắt xe nặng với lốp xẹp qua quãng dài rất mệt, dễ trượt chân trên mặt đường ướt. Chỉ dắt quãng ngắn để vào chỗ an toàn. Nếu xe vừa xẹp lốp vừa báo pin yếu, hãy đọc thêm bài về cách xử lý khi xe điện thuê hết pin giữa đường.
Báo chủ xe trước khi gọi thợ
Khi đã đứng chỗ an toàn, hãy gọi cho chủ xe hoặc cửa hàng cho thuê trước khi tự gọi thợ. Xe không phải của bạn, và mỗi hãng, mỗi mẫu có cách xử lý riêng. Khi gọi, hãy nói rõ:
- Bạn đang ở đâu (tên đường, ngõ hoặc mốc dễ nhận như cổng trường, chân cầu).
- Xe nào, bánh nào xẹp, xẹp từ từ hay đột ngột.
- Có vật gì cắm trên lốp không, xe đã chạy lết bao xa.
Trước khi làm gì tiếp, hãy chụp vài tấm ảnh lốp, vật nhọn nếu có và vị trí xe. Ảnh giúp hai bên hiểu cùng một tình huống lúc trả xe. Nếu bạn thuê xe ở Nguyễn Tú (0942 467 674), hãy hỏi và xác nhận trước với Nguyễn Tú về cách xử lý khi xe gặp sự cố giữa đường, kể cả việc cửa hàng có hỗ trợ tại chỗ hay không, thay vì tự đoán.
Hỏi gì ở tiệm vá lốp xe điện
Tiệm vá không khó tìm trên các trục phố lớn, nhưng không phải tiệm nào cũng quen xe điện. Trước khi đưa xe, hãy hỏi vài câu ngắn:
- Anh đã vá xe điện bao giờ chưa? Nếu bánh có động cơ bên trong thì xử lý thế nào?
- Chỗ thủng này vá ngay được hay phải tháo bánh?
- Chỗ thủng ở mặt lốp hay hông lốp? Hông lốp thường khó vá an toàn, thợ có thể khuyên thay.
- Xe dùng săm hay lốp không săm? Tùy loại lốp mà cách vá khác nhau.
- Tính tiền thế nào? Hỏi giá trước khi làm.
Nếu thợ ngần ngại khi thấy dây điện ở trục bánh, đừng ép. Câu “tôi không quen loại này” là tín hiệu tốt, vì tháo sai có thể hỏng cả bánh. Lúc đó hãy báo chủ xe và tìm tiệm khác, hoặc chờ cửa hàng hướng dẫn. Nếu thợ bảo lốp mòn nhiều hay rách hông phải thay, hãy gọi chủ xe thông báo trước khi đồng ý.
Trong lúc chờ: những việc không nên làm
Đừng cắm sạc để “cho xe khỏe lại”: xẹp lốp không liên quan đến pin. Đừng tự mở hộp pin hay tháo dây điện để xem xét; nguyên tắc chung là pin và hệ thống điện chỉ để người có chuyên môn đụng vào.
Đừng bơm căng rồi chạy tiếp tới tiệm xa. Cách này chỉ có thể ổn khi lốp xì rất chậm và tiệm ngay gần, còn lỗ thủng lớn thì hơi xẹp lại nhanh và bạn phải dừng đột ngột ở chỗ khó hơn. Phân vân thì hỏi chủ xe.
Cuối cùng, để xe nơi khô ráo, tránh chỗ trũng dễ đọng nước và đừng chắn lối người khác. Nếu phải chờ lâu, hãy đứng chỗ có người qua lại, nhất là khi trời tối hoặc đoạn đường vắng như bãi bồi ven đê.
Sau khi vá xong, kiểm tra trước khi chạy tiếp
Vá xong chưa phải là xong. Trước khi lên xe:
- Nhìn lại chỗ vá, xem lốp căng đều. Mức căng đúng tùy xe, hãy hỏi thợ hoặc xem hướng dẫn của hãng.
- Nếu bánh vừa được tháo ra, hãy chạy thử chậm ở chỗ vắng, bóp thử cả hai phanh, nghe xem có tiếng cọ hay rung lạ không.
- Nếu xuất hiện đèn hay biểu tượng lạ trên đồng hồ, xem bài đọc đèn báo lỗi trên đồng hồ xe máy điện rồi báo chủ xe, đừng tự xử lý.
- Xe lệch tay lái, bánh quay nặng hoặc kêu từ trục bánh thì dừng lại, báo cửa hàng cho thuê ngay.
Lần sau, hãy dành một phút lúc nhận xe để nhìn bề mặt lốp, tìm vết cắt, vết nứt hay đinh nhỏ. Nếu đang chuẩn bị chuyến đi dài hơn, bài về thuê xe máy điện ở Hà Nội và những điều cần biết giúp bạn chuẩn bị từ đầu. Muốn đọc thêm các tình huống tương tự, hãy ghé chuyên mục xe máy điện và mục kinh nghiệm đi xe máy của blog.