Nhân viên đưa chìa khóa kèm vài tờ giấy, bạn liếc qua thấy có chữ “đăng ký” và “bảo hiểm” là yên tâm cất đi. Thực ra giấy tờ đi kèm xe máy thuê chỉ có giá trị khi nó nói đúng về chính chiếc xe bạn sắp chạy. Bài này không bàn chuyện túi giấy có những gì, mà đi vào một việc hẹp hơn: đứng cạnh xe, cầm từng tờ lên và so từng dòng chữ với từng con số dập trên khung, trên máy, trên biển. Làm một lần cho quen tay thì mất chưa tới mười phút, và nó đặc biệt hữu ích cho người thuê lần đầu hoặc khách nước ngoài chưa quen mẫu giấy Việt Nam.
Phần “trong túi thường có gì, mỗi tiệm đưa khác nhau ra sao” đã có bài riêng về túi giấy tờ đi kèm xe thuê. Ở đây ta giả định bạn đã có giấy trong tay và chỉ cần biết đọc nó.
Đọc giấy tờ đi kèm xe máy thuê: mấy dòng nào cần nhìn
Trên giấy đăng ký xe (nhiều người gọi là cà vẹt), bạn không cần đọc hết. Chỉ năm dòng sau là đáng so với xe:
- Biển số đăng ký. Gồm phần số tỉnh, chữ seri và dãy số.
- Số khung. Một dãy dài gồm cả chữ lẫn số, tiếng Anh gọi là frame number.
- Số máy. Dãy ngắn hơn, tiếng Anh là engine number.
- Nhãn hiệu và số loại. Ví dụ hãng Honda, dòng Vision hay Air Blade.
- Màu sơn. Ghi bằng chữ, đôi khi gộp hai màu.
Tên chủ xe trên giấy thường không phải tên bạn, và cũng có thể không trùng tên người đứng quầy. Đó là chuyện bình thường với xe cho thuê; nếu bạn muốn hiểu rõ, cứ hỏi tiệm xe đứng tên ai và họ giữ giấy theo cách nào. Mỗi cửa hàng làm một kiểu, nên đừng tự suy đoán, cũng đừng dựa vào lời kể từ tiệm khác.
Giấy tờ bạn cầm có thể là bản gốc, bản sao hoặc bản có xác nhận, tùy cách cửa hàng chọn. Bài này không bàn bản nào đủ dùng; việc đó nên hỏi rõ trực tiếp với tiệm ngay lúc nhận.
Đối chiếu biển số đăng ký xe thuê với biển gắn trên xe
Biển số là thứ dễ so nhất nhưng cũng là chỗ hay nhầm nhất, vì một cửa hàng có thể có nhiều xe cùng dòng, cùng màu đứng sát nhau. Cách làm chắc tay:
- Đứng phía sau xe, đọc to biển số theo thứ tự: số tỉnh, chữ, dãy số.
- Nhìn xuống giấy đăng ký, đọc lại theo đúng thứ tự đó.
- Chú ý các cặp ký tự dễ lẫn khi chữ in nhỏ: số 0 với chữ D, số 8 với chữ B, số 1 với số 7.
- Nếu xe có biển trước hoặc tem dán, nhìn thêm cho đủ.
Khách nước ngoài có thể chụp ảnh biển số rồi để ảnh cạnh tờ giấy trên màn hình điện thoại, so từng ký tự một. Cách này chậm hơn nhưng không bỏ sót.
So số khung và số máy: tìm ở đâu trên xe
Đây là phần nhiều người bỏ qua vì không biết số dập nằm chỗ nào. Vị trí tùy dòng xe, nên đừng ngại nhờ nhân viên chỉ. Một vài gợi ý chung:
- Số khung dập trực tiếp lên khung sườn. Trên nhiều xe ga, bạn thấy nó khi mở yên, lật thảm cốp hoặc mở một nắp nhựa nhỏ; trên xe số, nó hay nằm gần cổ xe phía dưới tay lái.
- Số máy dập trên vỏ máy, thường ở phần dưới thấp gần chân chống. Muốn đọc rõ có khi phải ngồi xổm và soi đèn điện thoại.
Số dập lâu ngày hay bám bụi, dầu. Lấy khăn giấy lau nhẹ rồi mới đọc. Bạn không cần chép cả dãy; so chắc khoảng sáu ký tự cuối là đủ để biết đây đúng là chiếc xe ghi trên giấy. Chụp lại một tấm ảnh rõ số khung và một tấm số máy, để cùng thư mục với ảnh giấy đăng ký.
Nếu ký tự trên xe mờ đến mức không đọc được, đừng cố đoán. Ghi chú vào biên bản giao xe rằng số khó đọc, hai bên cùng xác nhận, như vậy về sau không ai phải tranh cãi.
Đọc giấy bảo hiểm bắt buộc xe máy thuê
Bảo hiểm trách nhiệm dân sự bắt buộc là loại chủ xe phải có. Với xe thuê, bạn chỉ cần biết đọc tờ chứng nhận để chắc nó đang có hiệu lực cho đúng chiếc xe. Ba thứ cần nhìn:
- Biển số hoặc số khung, số máy ghi trên giấy bảo hiểm. Phải trùng với giấy đăng ký và với xe.
- Thời hạn bảo hiểm. Thường ghi dạng “từ ngày… đến ngày…”. So ngày hết hạn với ngày bạn hẹn trả xe; với kỳ thuê tháng, nhìn kỹ hơn vì hạn có thể rơi vào giữa kỳ.
- Dạng giấy. Có thể là tờ in hoặc chứng nhận điện tử. Nếu là bản điện tử, hỏi tiệm bạn mở nó trên điện thoại thế nào khi cần.
Thấy hạn sắp hết hoặc đã hết, hỏi cửa hàng cách xử lý ngay tại quầy. Đừng tự kết luận gì về mức độ nghiêm trọng; chỉ cần để tiệm biết và ghi lại câu trả lời. Phần giải thích kỹ hơn về loại bảo hiểm này khi thuê dài ngày có trong bài giấy tờ khi đi xe máy thuê theo tháng.
Một vòng đối chiếu mẫu tại quầy ở Long Biên
Giả sử bạn nhận chiếc Vision màu trắng ở cửa hàng số 112 Nguyễn Văn Cừ, phường Bồ Đề, Long Biên, rồi định chạy qua cầu Chương Dương sang khách sạn ở Hoàn Kiếm. Một vòng đối chiếu gọn sẽ như sau:
- Đặt giấy đăng ký và giấy bảo hiểm lên yên xe, cạnh nhau.
- Đọc biển số trên xe, so với cả hai tờ.
- Nhờ nhân viên chỉ số khung, lau và so sáu ký tự cuối.
- Ngồi xuống so số máy, chụp ảnh.
- Nhìn màu xe và dòng xe trên giấy đăng ký.
- Đọc ngày hết hạn trên giấy bảo hiểm, so với ngày trả.
- Chụp hai mặt mỗi tờ giấy, rồi mới ký biên bản.
Nếu cả bảy bước đều khớp, bạn có thể yên tâm rời quầy. Nếu một bước lệch, dừng lại hỏi ngay; đổi giấy hoặc đổi xe khi còn đứng ở cửa hàng dễ hơn rất nhiều so với lúc đã sang bên kia sông.
Cất giấy ở đâu khi đã ra đường
Đối chiếu xong, giấy cần được giữ khô, gọn và lấy ra được nhanh. Vài thói quen đơn giản:
- Để giấy trong túi nhựa có khóa kéo, tránh mưa và mồ hôi.
- Mang theo người hoặc để chỗ bạn chắc chắn nhớ, không vứt lẫn dưới đáy cốp cùng áo mưa.
- Giữ bộ ảnh đã chụp trong điện thoại để tra cứu khi cần, nhưng đừng coi ảnh thay được giấy thật.
Muốn biết tiệm giữ lại phần nào của bạn và nên xin biên nhận ra sao, xem thêm bài cửa hàng giữ giấy tờ gì khi cho thuê xe máy.
Kết lại
Đối chiếu giấy tờ không phải để nghi ngờ cửa hàng, mà để bạn chắc chắn tờ giấy trong túi kể đúng câu chuyện của chiếc xe dưới tay mình. Biển số, số khung, số máy và hạn bảo hiểm: bốn thứ, mười phút, làm ngay khi xe còn đứng ở quầy. Các bài khác về khâu giao và trả xe có trong mục nhận xe và trả xe, còn kinh nghiệm thuê xe máy ở Hà Nội nói chung nằm ở chuyên mục thuê xe.