Qua cổng làng hẹp bằng xe máy trông đơn giản, nhưng cổng thường là chỗ đường làng thu lại: hai trụ đứng sát mép đường và che mất những gì ở phía bên kia. Ở vùng ven Hà Nội, bài này nói cách giảm tốc trước cổng, giữ bên phải, báo hiệu bằng còi ngắn khi cần và để ý người đứng hai bên trụ cổng.
Qua cổng làng hẹp bằng xe máy: vì sao cổng thành điểm khuất
Đường làng vốn hẹp, tới cổng thì còn hẹp hơn: thân cổng và hai trụ đứng ngay sát lối đi. Người từ ngoài tiến vào chỉ thấy mặt trong của cổng chứ chưa thấy đoạn đường phía sau, nên xe ngược chiều có thể nằm khuất cho tới khi đã rất gần. Nếu ngay sau cổng có lối rẽ vào ngõ hoặc sân, điểm khuất còn nhiều hơn vì xe từ đó ra gần như xuất hiện đột ngột.
Theo tóm tắt kết quả tìm kiếm, một số bài báo trong nước từng đặt câu hỏi về cổng làng dựng sát hoặc ngang lối đi, và kích thước các cổng không giống nhau. Bài không có số liệu tai nạn riêng cho cổng làng ở Hà Nội và không mô tả cổng nào cụ thể; các ý dưới đây đọc từ hình dáng chung của cổng và từ luật.
Cổng làng che khuất xe ngược chiều: giảm tốc từ trước cổng
Điều 12 khoản 3 yêu cầu người lái “quan sát, giảm tốc độ hoặc dừng lại để bảo đảm an toàn” khi “Chuyển hướng xe chạy hoặc tầm nhìn bị hạn chế” (điểm c), ở “đường hẹp” (điểm d) và ở “khu vực đông dân cư” (điểm e). Bài không kết luận cổng nào thuộc điểm nào. Khoản 2 còn đòi “tốc độ phù hợp điều kiện của cầu, đường, mật độ giao thông”.
Thứ tự làm gọn:
-
Nhả ga từ trước cổng, ngay khi thấy trụ hoặc mái cổng, đừng đợi tới sát mới giảm.
-
Giữ bên phải và nhìn qua đầu cổng, qua khe giữa các trụ để tìm bóng xe, ánh đèn hay người ở phía trong.
-
Giữ ga đều, tay phanh sẵn sàng khi đi qua.
-
Chỉ tăng ga khi đã qua hẳn cổng và nhìn rõ đoạn đường phía sau.
Giữ bên phải và nhường xe đã vào cổng
Điều 10 khoản 1 yêu cầu “đi bên phải theo chiều đi”. Điều 17 khoản 1 nói trên đường không phân chia hai chiều xe chạy riêng biệt, hai xe ngược chiều tránh nhau “phải giảm tốc độ và cho xe đi về bên phải theo chiều xe chạy”. Bài không kết luận đoạn đường làng nào thuộc trường hợp này.
Còn chuyện ai vào trước: Điều 17 khoản 2 điểm a viết “Nơi đường hẹp chỉ đủ cho một xe chạy và có chỗ tránh xe thì xe nào ở gần chỗ tránh hơn phải vào vị trí tránh, nhường đường cho xe đi ngược chiều”. Bài không tìm thấy điều nào nói riêng về xe đã vào cổng trước, nên nhường xe đang ở trong cổng là cách ứng xử thực tế, không phải câu chữ của luật. Thấy đầu xe ngược chiều đã lọt vào cổng hoặc đang tiến vào, hãy dừng sát bên phải ở chỗ rộng hơn, để xe qua hết rồi mới vào.
Bấm còi nhẹ trước cổng: khi nào nên, khi nào đừng
Điều 21 khoản 1 cho dùng còi để “Báo hiệu cho người tham gia giao thông đường bộ khi xuất hiện tình huống có thể mất an toàn giao thông”. Bài không kết luận mọi cổng làng đều thuộc tình huống đó và không nói bấm còi ở cổng là bắt buộc. Nếu thấy cần, một tiếng ngắn trước cổng cho phía bên kia biết có người sắp tới; khoản 2 ghi “Không sử dụng còi liên tục”.
Còi chỉ là lời báo, không giữ chỗ cho bạn: xe ngược chiều có thể không nghe khi xung quanh ồn, còn người đứng sát trụ có thể hoảng, nhất là trẻ nhỏ và người lớn tuổi. Sau tiếng còi vẫn phải giảm tốc và nhìn.
Người đứng hai bên trụ cổng: trẻ em, người lớn tuổi, xe đạp, vật nuôi
Chân trụ, bậc thềm hay bóng cây gần cổng có thể là chỗ người ta ngồi nghỉ, nói chuyện hoặc dựng xe đạp, xe ba gác; trẻ con có thể chạy ra lối đi. Điều 12 khoản 3 điểm g nhắc phải giảm tốc hoặc dừng khi “Có vật nuôi đi trên đường hoặc chăn thả ở ven đường”.
Cách đi gọn:
-
Chừa khoảng hở bên hông với người đứng sát trụ, đừng lách sát.
-
Nhìn xem họ quay mặt về hướng nào để biết họ đã thấy bạn chưa.
-
Chuẩn bị cho người bước ra bất ngờ, con chó chạy qua hay xe đạp rẽ ra khỏi cổng.
Đừng vượt xe nào ngay trước và trong cổng. Điều 14 khoản 3 đặt điều kiện vượt gồm “không có xe chạy ngược chiều trong đoạn đường định vượt”, mà sau cổng bạn chưa nhìn rõ đoạn đó.
Lối rẽ sát cổng: chọn hướng trước khi tới
Nếu cần rẽ ngay trước hoặc sau cổng, hãy quyết định hướng từ trước, xem bản đồ khi còn ở chỗ rộng. Điều 15 khoản 2 viết “Khi bảo đảm an toàn, không gây trở ngại cho người và phương tiện khác mới được chuyển hướng”, và tín hiệu báo hướng rẽ “phải sử dụng liên tục trong quá trình chuyển hướng”. Xi nhan sớm cũng giúp người ở cổng đoán được đường bạn đi.
Lỡ lối thì đừng quay đầu ngay giữa cổng. Điều 15 khoản 4 liệt kê “đường hẹp” và “đoạn đường cong tầm nhìn bị che khuất” trong những nơi không được quay đầu xe; bài không kết luận cổng nào thuộc loại ấy, nhưng đi tiếp tới chỗ rộng rồi mới quay lại là cách ít rủi ro hơn.
Xe thuê khi vào làng ven đô
Khách đi làng nghề hay về làng bằng xe thuê nên thử phanh và tay ga ở đoạn vắng trước khi vào đường làng. Bố trí phổ biến là tay phải phanh trước, nhưng hãy kiểm lại trên chính chiếc xe bạn nhận. Không chắc xe lọt qua khe cổng thì dừng, xuống xe và dắt bộ bên cạnh, hoặc chọn lối khác; gương chạm cổng hay xe xước thì chụp ảnh và báo tiệm. Gương, tay phanh hay đèn có gì lạ thì đừng tự tháo hay chỉnh: dừng ở nơi an toàn rồi gọi 0942467674 trong giờ 09:00–21:00.
Tiệm ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên và không giao hay nhận xe ngoài giờ, nên hãy tính giờ quay về trước 21:00. Hỗ trợ ngoài giờ, cứu hộ hay chi phí khi xe va quẹt cần hỏi và xác nhận trực tiếp trước chuyến đi.
Tóm lại
Nhả ga từ xa, giữ bên phải, nhìn qua đầu cổng, chừa chỗ cho người hai bên trụ và nhường xe đã vào trước. Xem thêm nhóm bài tình huống giao thông, mục kỹ năng lái cơ bản và chuyên mục kỹ năng. Tầm nhìn bị thân ô tô che cũng nguy hiểm tương tự, như trong bài ô tô dừng nhường bạn cắt ngang dòng xe đang kẹt. Cần xe thì xem mục thuê xe hoặc trang liên hệ.
Điều luật trích theo Luật số 36/2024/QH15 và văn bản hợp nhất 55/VBHN-VPQH. Thông tin tham khảo, quy định có thể thay đổi, không thay thế huấn luyện hoặc tư vấn chuyên môn.