Ô tô lùi vào chỗ đỗ là cảnh quen ở những phố có ô đỗ ven đường quanh Hoàn Kiếm, Hai Bà Trưng hay Ba Đình: chiếc xe phía trước bỗng chậm lại, nhích qua một khoảng trống rồi đứng yên. Khoảng trống ngay sau đuôi nó trông như lối đi tiện, nhưng đó lại chính là chỗ xe sắp lùi vào. Bài này giúp bạn đọc dấu hiệu từ sớm rồi chọn dừng chờ hay vượt sang bên trái.
Ô tô lùi vào chỗ đỗ: vì sao khoảng trống sau đuôi xe nguy hiểm
Các bài báo trong nước về điểm mù ô tô, có bài dẫn khuyến cáo của lực lượng cảnh sát giao thông, đều nhắc vùng ngay sau đuôi xe là nơi người lái khó quan sát nhất. Xe máy lại thấp và nhỏ hơn ô tô, nên có thể lọt hẳn ra ngoài tầm nhìn của người đang lùi.
Chỗ này khó vì hai lẽ. Khoảng trống sau đuôi chính là quỹ đạo của chiếc xe đang lùi, nên luồn vào đó là nằm trên đường đi của nó. Và ô tô hiếm khi vào ô đỗ trong một lần; thường phải tiến lùi vài nhịp để chỉnh cho thẳng với lề.
Khi người lái đánh lái về phía lề rồi lùi, thân xe xoay quanh bánh sau, nên đầu xe có thể nhích ra phía làn xe chạy. Bài suy từ cách xe xoay, chưa thấy nguồn tiếng Việt mô tả riêng. Kết luận thực tế: cả đuôi lẫn đầu chiếc xe đang chuyển động đều không phải chỗ để đi qua.
Đọc dấu hiệu ô tô sắp lùi vào ô đỗ
Phần lớn dấu hiệu xuất hiện trước khi bánh xe quay ngược:
-
Xe phía trước chậm lại bất thường, hoặc nhích sát lề rồi ngừng.
-
Xi nhan bật về phía lề, nhiều khi từ lúc xe còn chạy.
-
Xe dừng ngang hoặc qua ô trống một chút. Các hướng dẫn đỗ xe song song cho người mới lái thường mô tả bước dừng ở vị trí phía trước ô đỗ rồi mới lùi.
-
Đèn phanh sáng, rồi đèn lùi sáng. Đèn lùi thường sáng khi người lái chuyển xe sang chế độ lùi. Đừng chờ nó sáng mới phản ứng, cũng đừng coi đèn chưa sáng là xe chưa lùi, vì bóng đèn có thể hỏng.
Điều 18 khoản 3 điểm a yêu cầu người lái “Có tín hiệu báo cho người điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ khác biết khi ra, vào vị trí dừng xe, đỗ xe”. Điều 16 khoản 1 viết khi lùi xe phải “quan sát hai bên và phía sau xe, có tín hiệu lùi và chỉ lùi xe khi bảo đảm an toàn”. Khoản 2 liệt kê nơi không được lùi xe, gồm “nơi đường bộ giao nhau” và “nơi tầm nhìn bị che khuất”; bài không kết luận việc lùi vào ô đỗ ở một phố cụ thể có thuộc các trường hợp này hay không. Luật yêu cầu như vậy, nhưng không phải lúc nào cũng có đủ tín hiệu, nên hãy tự đọc dấu hiệu.
Dừng chờ ở đâu và chờ thế nào
Thấy hai dấu hiệu trở lên là nhả ga ngay. Điều 12 khoản 3 điểm c yêu cầu “quan sát, giảm tốc độ hoặc dừng lại” khi “tầm nhìn bị hạn chế”, mà thân ô tô chắn phía trước chính là một chỗ như vậy. Rồi làm ba việc:
-
Dừng xa hơn mức bạn thấy cần. Chỗ dừng tốt là chỗ nhìn được toàn bộ đuôi ô tô cùng hai đèn sau; nếu đuôi xe choán gần hết tầm mắt thì bạn đang quá gần.
-
Đứng trong làn, bên phải theo chiều đi, tay gần cần phanh, không chắn lối người đi bộ hay cổng nhà, mắt chuyển đều giữa đèn xe và phía trước.
-
Đợi ô tô đứng yên hẳn: đèn lùi tắt, đầu xe không còn nhích, xe đã đứng một nhịp, vì người lái có thể còn tiến hoặc lùi nhẹ để căn giữa.
Đừng dựa vào cử chỉ của người lái: cử chỉ chỉ là lời mời đi vòng, không chứng minh họ nhìn thấy bạn. Nếu ô tô vẫn lùi dù bạn đã dừng, một tiếng còi ngắn là hợp lý: Điều 21 khoản 1 điểm a cho dùng còi để “Báo hiệu cho người tham gia giao thông đường bộ khi xuất hiện tình huống có thể mất an toàn giao thông”, còn khoản 2 ghi “Không sử dụng còi liên tục”.
Khi nào mới nên vượt sang bên trái
Điều 14 khoản 2 viết khi vượt xe “phải vượt bên trái”, cũng là phía đầu xe có thể hất ra khi ô tô lùi vào lề phải, nên đừng vượt sát đầu chiếc xe còn đang quay.
Điều 14 khoản 3 đặt các điều kiện để vượt, trong đó có “không có chướng ngại vật phía trước, không có xe chạy ngược chiều trong đoạn đường định vượt”. Bài không kết luận ô tô chuẩn bị lùi có phải chướng ngại vật theo luật hay không; theo cách đọc của bài, một chiếc xe còn chuyển động ngay phía trước là lý do để đợi. Khoản 6 còn liệt kê nơi không được vượt, trong đó có “Nơi đường giao nhau” và “Khi có người đi bộ, xe lăn của người khuyết tật qua đường”.
Chỉ tách ra khi đủ bốn điều kiện:
-
Ô tô đã đứng yên, đèn lùi tắt, đầu xe không còn nhích.
-
Bạn thấy hết đoạn đường phía trước, không có xe ngược chiều.
-
Không có người đi bộ bước ra giữa các xe đỗ, cửa xe vừa đỗ chưa mở.
-
Bạn đã nhìn gương và bật xi nhan trái trước khi tách làn.
Khi vượt, giữ ga đều, không phanh gấp, qua hết đuôi xe rồi mới về bên phải theo chiều đi (Điều 10 khoản 1). Đừng chui vào khe giữa ô tô và lề, vì đó đúng là chỗ xe sắp lùi vào, cũng đừng đưa xe lên vỉa hè: Điều 77 khoản 1 ghi “Lòng đường được sử dụng cho mục đích giao thông; vỉa hè được sử dụng cho người đi bộ.”
Khi đi xe thuê ở Hà Nội
Bố trí phổ biến là tay phải phanh bánh trước, nhưng hãy kiểm lại trên chính chiếc xe bạn nhận. Nếu xảy ra va chạm nhẹ với ô tô đang lùi, hãy dừng ở nơi an toàn, chụp ảnh chỗ chạm và biển số xe kia; có người bị thương thì ưu tiên cấp cứu và báo cơ quan chức năng. Đừng tự tháo, vặn hay chỉnh bộ phận nào của xe thuê bằng dụng cụ.
Sau đó gọi tiệm theo số 0942467674 trong giờ 09:00 đến 21:00. Tiệm ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên; chi phí, đổi xe hay hỗ trợ ngoài giờ cần hỏi và xác nhận trực tiếp trước khi thuê.
Tóm lại
Thấy ô tô chậm lại, bật xi nhan về phía lề và dừng qua ô trống, hãy nhả ga, dừng đủ xa, chờ xe đứng yên rồi mới đi. Cùng ý đó, bài về ô tô kéo nhau bằng dây cáp nói vì sao không luồn vào khoảng giữa hai xe lớn.
Xem thêm nhóm bài tình huống giao thông, chuyên mục kỹ năng, mục thuê xe hoặc trang liên hệ.
Điều luật trích theo Luật số 36/2024/QH15 và văn bản hợp nhất 55/VBHN-VPQH. Thông tin tham khảo, quy định có thể thay đổi, không thay thế huấn luyện hoặc tư vấn chuyên môn.