Tàn bữa nhậu ở phố Lạc Long Quân, bạn muốn chạy xe máy về sớm. Người bên cạnh đưa viên kẹo cao su, quán mời chai nước giải rượu, có người rủ làm ly cà phê đen đặc. Vậy giải rượu có hết nồng độ cồn không? Câu trả lời ngắn gọn là: không. Những mẹo này có thể khiến hơi thở thơm hơn, đầu óc tỉnh táo hơn một chút, nhưng chúng không đẩy cồn ra khỏi máu nhanh hơn. Bài này giải thích vì sao, và nên làm gì thay vì cố tìm cách cho máy đo báo thấp.
Luật đo cái gì: máu và hơi thở, không đo cảm giác
Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15, hiệu lực từ ngày 01/01/2025, liệt kê tại Điều 9 khoản 2 một hành vi bị nghiêm cấm:
“Điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn.”
Luật không hỏi bạn thấy say hay tỉnh, cũng không hỏi bạn đã ngậm kẹo hay uống cà phê. Luật giao Bộ Y tế quy định về xác định nồng độ cồn và nồng độ cồn nội sinh trong máu (Điều 87 khoản 5), và cho phép lực lượng chức năng sử dụng phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ để phát hiện vi phạm (Điều 67 khoản 2). Mức xử phạt cụ thể do văn bản xử phạt hiện hành, Nghị định 168/2024/NĐ-CP, quy định; bài này không nêu con số.
Giải rượu có hết nồng độ cồn không: cơ thể xử lý cồn ra sao
Sau khi uống, cồn đi từ dạ dày và ruột vào máu, rồi theo máu tới phổi, nên hơi thở ra mang theo một phần cồn; đó là thứ máy đo hơi thở ghi nhận. Phần lớn cồn được gan chuyển hóa dần dần. Tốc độ chuyển hóa này khác nhau giữa từng người, tùy thể trạng, giới tính, tình trạng sức khỏe và lượng đã uống, nhưng với mỗi người nó không thể “bấm nút” cho nhanh lên.
Điều quan trọng cần nhớ: không có loại kẹo, nước uống hay món ăn nào thay được thời gian. Thời gian là cách duy nhất để nồng độ cồn trong cơ thể giảm xuống. Chúng tôi không đưa ra mốc giờ nào để bạn dựa vào, vì không có con số chung nào đúng cho mọi người.
Từng mẹo truyền miệng, nhìn cho đúng
Ngậm kẹo cao su, kẹo bạc hà
Kẹo cao su và kẹo bạc hà chỉ làm át mùi trong miệng. Chúng không chạm tới cồn đang có trong máu. Phần cồn mà máy đo phát hiện đến từ hơi thở đi qua phổi, nên mùi bạc hà không thay đổi được bản chất kết quả. Một số viên ngậm hay xịt thơm miệng còn có thể chứa cồn, xem thêm bài nước súc miệng, siro ho và thuốc xịt họng có cồn.
Uống nước giải rượu
Các loại nước quảng cáo là giải rượu có thể giúp người uống đỡ khát, đỡ mệt. Nhưng cảm giác dễ chịu không đồng nghĩa với việc cồn đã rời khỏi máu, và không dòng chữ nào trên chai cho phép bạn cầm lái ngay sau bữa nhậu. Chúng tôi không đánh giá sản phẩm cụ thể nào.
Cà phê đặc
Đây là mẹo nguy hiểm nhất vì nó tạo cảm giác tỉnh táo. Cà phê có thể làm bạn bớt buồn ngủ, nhưng không làm gan xử lý cồn nhanh hơn. Kết quả là một người vẫn còn cồn trong máu lại tự tin rằng mình đã “tỉnh”, rồi lên xe chạy qua cầu Long Biên hay dọc đường đê Âu Cơ lúc khuya. Phản xạ vẫn bị ảnh hưởng, chỉ là bạn ít nhận ra hơn.
Ăn thật no trước hoặc trong khi uống
Ăn no có thể làm cồn vào máu chậm hơn so với uống lúc bụng đói, nhưng không làm cồn biến mất. Lượng cồn đã uống vẫn ở đó và vẫn cần thời gian để cơ thể xử lý.
Rửa mặt nước lạnh, đi bộ cho ra mồ hôi, nôn ra
Những cách này có thể làm bạn thấy khác đi trong chốc lát, nhưng không làm giảm nồng độ cồn trong máu. Cố gây nôn còn có thể nguy hại; nếu thấy không ổn, hãy nhờ người đi cùng hoặc tìm trợ giúp y tế.
Mẹo qua máy đo nồng độ cồn: tìm sai câu hỏi
Trên mạng có nhiều bài chia sẻ mẹo qua máy đo nồng độ cồn, từ nín thở, thổi nhẹ đến ngậm vật gì đó trong miệng. Đặt câu hỏi kiểu đó là đã đi sai hướng. Mục đích của quy định là để người có cồn trong người không điều khiển xe, chứ không phải để xem ai khéo né được máy. Dù mẹo nào đó có tác động tới một lần thổi, lượng cồn trong máu vẫn vậy, rủi ro trên đường vẫn còn nguyên.
Trình tự kiểm tra và quyền của người được kiểm tra có trong bài đo nồng độ cồn: quyền và trình tự. Cố tình gian dối hay chống đối khi bị kiểm tra không phải là lối thoát.
Muốn về sớm sau bữa nhậu: làm gì thay vì tìm mẹo
Nếu bạn đã uống bia rượu, dù ít, hãy tách chuyện “về nhà” khỏi chuyện “chạy xe về nhà”:
- Gọi xe về. Taxi, xe ôm công nghệ hay nhờ một người chưa uống chở về đều là lựa chọn quen thuộc ở mọi khu từ Hoàn Kiếm, Cầu Giấy đến Gia Lâm.
- Gửi xe lại. Hỏi quán chỗ để qua đêm hoặc tìm bãi gửi gần đó, chụp lại vé gửi.
- Hẹn lấy xe khi đã thật sự tỉnh. Đừng vội vàng từ sáng sớm hôm sau; tình huống cồn còn sót lại buổi sáng được bàn trong bài đêm trước uống nhiều, sáng sau có bị xử lý nồng độ cồn không.
- Lần sau tính trước. Biết mình phải chạy xe về thì không uống từ đầu buổi.
Nếu chiếc xe bạn đi là xe thuê, hãy nhắn cho cửa hàng biết xe đang gửi ở đâu, nhất là khi hôm sau là ngày trả. Tiệm ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên mở cửa từ 09:00 đến 21:00; mọi trao đổi về lịch trả xe hay cách lấy xe, liên hệ số 0942467674 trong khung giờ này để được xác nhận trực tiếp. Nguyên tắc chung không đổi: đã uống thì không lái.
Ghi chú về thông tin trong bài
Đây là thông tin tham khảo, quy định có thể thay đổi, và không phải lời khuyên y khoa cho từng người. Phần trích luật dẫn theo Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15 và văn bản hợp nhất số 55/VBHN-VPQH: Điều 9 khoản 2, Điều 67 khoản 2, Điều 87 khoản 5. Thông tin trên bao bì đồ uống, thực phẩm là do nhà sản xuất công bố.
Tóm lại, kẹo cao su chỉ át mùi, nước giải rượu và cà phê chỉ làm bạn thấy dễ chịu hoặc tỉnh hơn, còn ăn no chỉ làm cồn vào máu chậm lại. Không cách nào trong số đó làm cồn rút đi nhanh hơn; chỉ có thời gian. Các bài khác về chủ đề này nằm trong mục nồng độ cồn, và các quy định khi đi xe máy ở Hà Nội được gom ở chuyên mục an toàn và pháp lý.