Nhiều homestay, quán cà phê và nhà trọ ở Tây Hồ, Ba Đình nằm ngay chân đê sông Hồng, và đường về nhà nào cũng có một đoạn dốc ngắn nối mặt đê Yên Phụ, Nghi Tàm hay Âu Cơ với ngõ bên dưới. Với xe 50cc lên dốc đê là lúc chiếc xe nhỏ bộc lộ rõ giới hạn: dốc chỉ vài chục mét nhưng gắt, đỉnh dốc lại đổ thẳng ra dòng xe đang chạy trên mặt đê. Chiều ngược lại, xuống dốc vào ngõ thì đà xe kéo bạn lao xuống giữa người đi bộ và hàng quán. Bài này hướng dẫn lên dốc, xuống dốc và nhập dòng xe trên đê cho chắc tay.
Đường đê và những con dốc ngang
Tuyến đê ven sông Hồng chạy qua Yên Phụ, Nghi Tàm, Âu Cơ cao hơn hẳn khu dân cư hai bên. Phía trong là các ngõ dẫn về phía Hồ Tây, phía ngoài là khu dân cư bãi sông. Nối mặt đê với những khu này là nhiều con dốc ngang: có dốc rộng, thoai thoải ở các nút giao lớn, nhưng cũng có rất nhiều dốc ngắn, hẹp và gắt dẫn thẳng vào ngõ, có khi vừa lên khỏi dốc đã tới mép đường đê.
Đặc điểm chung của những con dốc này: ngắn nên không lấy được đà dài, gắt nên xe nhỏ dễ đuối ga giữa chừng, và hai đầu dốc đều có thể có người, xe xuất hiện bất ngờ. Đường đê lại là trục đông, có xe buýt và xe máy chạy nhanh.
Xe 50cc lên dốc đê: lấy đà vừa phải và giữ ga đều
- Nhìn hết con dốc trước khi lên. Đỉnh dốc có xe đang xuống không, có người đứng không. Nếu dốc hẹp chỉ đủ một xe, nhường xe đang xuống đi trước.
- Lấy đà vừa phải từ dưới. Không lao lên thật nhanh, vì đỉnh dốc thường là mép đường đê; chỉ cần đủ đà để xe không đuối giữa dốc.
- Xe số 50cc: vào số thấp từ trước khi bắt đầu lên dốc. Đừng đợi xe đuối mới về số giữa dốc.
- Xe ga 50cc: giữ ga đều, vặn sâu dần. Đừng nhả ga rồi vặn lại giữa dốc, xe sẽ mất đà.
- Người ngồi sau ngồi yên, hơi đổ người về phía trước. Nếu dốc gắt và xe nặng, để người ngồi sau xuống đi bộ lên, đỡ cho cả xe lẫn người lái.
Kinh nghiệm leo dốc dài hơn như dốc cầu có ở bài xe 50cc thuê leo dốc cầu Diễn được không.
Phải dừng giữa dốc thì sao
Có lúc bạn buộc phải dừng giữa dốc vì xe phía trước dừng hay người đi bộ băng qua. Bóp chặt phanh, chống chân xuống. Khi đi tiếp, với xe ga, vặn ga đều để xe có lực kéo rồi mới nhả phanh từ từ; với xe số, giữ phanh, để ở số một rồi tăng ga đều cùng lúc nhả phanh từ từ. Nếu xe trôi lùi, giữ phanh, đừng cố vặn ga thật mạnh để bứt lên. Không đi tiếp được thì xuống xe, tắt máy, dắt xe lên đỉnh dốc ở mép đường.
Lên tới đỉnh: nhập dòng xe trên mặt đê
Đỉnh dốc là chỗ nguy hiểm nhất. Dừng hẳn ở mép đường đê, nhìn hai chiều, chờ khoảng trống dài vì xe 50cc cần thời gian để đạt tốc độ dòng xe. Bật xi nhan, vào làn sát lề, tăng ga đều. Ở những dốc mà đỉnh dốc che tầm nhìn, nhích đầu xe ra từng chút. Đường đê có xe buýt, xe tải nhỏ; đừng nhập dòng ngay trước mũi một chiếc xe lớn.
Xuống dốc vào ngõ: phanh từ trên đỉnh
Khi rẽ từ mặt đê xuống ngõ, chuẩn bị từ sớm: bật xi nhan, giảm tốc trên đường đê, nhìn gương xem có xe nào đang lách bên phải. Rẽ xuống với tốc độ chậm, và phanh ngay từ đỉnh dốc chứ đừng đợi xe trôi nhanh rồi mới bóp.
- Dùng cả phanh trước và phanh sau, bóp nhẹ và đều, không bóp gấp.
- Xe số: về số thấp để máy giữ bớt tốc độ.
- Nhìn xa xuống chân dốc: trẻ con chơi, người bán hàng, xe đẩy, xe đang đi lên.
- Sau mưa, mặt dốc thường có cát, rêu hay nước chảy; đi chậm hơn nữa, không vào cua gấp ở chân dốc.
Cách phối hợp hai phanh trên xe nhỏ được nói kỹ ở bài phanh xe 50cc cho đúng: phanh trước, phanh sau và cách dừng an toàn.
Giờ đông và buổi tối trên đường đê
Sáng sớm ngày thường và chiều tan tầm, đường đê Yên Phụ, Nghi Tàm là một trong những trục đông nhất phía bắc trung tâm, dòng xe máy chạy liền mạch sát lề. Lúc này, nhập dòng từ đỉnh dốc khó hơn hẳn; nếu không vội, chọn giờ thưa hơn, hoặc đi vòng tới một nút giao có đèn tín hiệu để lên đê. Buổi tối, nhiều dốc ngang thiếu đèn, chân dốc tối và đông người ngồi quán. Bật đèn từ xa, đi chậm, bấm còi nhẹ khi qua khúc khuất, và đừng đỗ xe ngay chân dốc để vào quán vì sẽ chắn lối của người đi lên.
Những lúc nên dắt xe
Có những con dốc vừa ngắn vừa rất gắt, lại hẹp và đông người. Khi chở thêm người, chở đồ nặng, trời mưa trơn hay bạn chưa quen tay, dắt xe lên hoặc xuống là lựa chọn hợp lý. Tắt máy, đứng phía bên trái xe, giữ phanh trước khi dắt xuống. Một chiếc xe 50cc nhẹ dắt rất nhẹ nhàng, và vài chục mét đi bộ không đáng gì so với một cú trượt bánh.
Đi chơi quanh khu đê và Hồ Tây
Biết đường dốc rồi, khu ven đê và Hồ Tây là nơi rất hợp để đi chậm bằng xe nhỏ. Vòng hồ, chỗ dừng nghỉ và đoạn nên đi chậm có ở bài chạy vòng Hồ Tây bằng xe 50cc, còn cách xuất phát khi đèn xanh bật ở các nút giao đông như chân đê có ở bài xe 50cc tăng tốc chậm ở ngã tư đông.
Các bài khác về dòng xe này có ở chuyên mục xe 50cc, còn toàn bộ thông tin về các dòng xe ở mục xe máy.