Một đoàn xe Wave đi đèo gồm năm, sáu chiếc hiếm khi gặp rắc rối vì máy móc trước, mà vì người: ai đi đầu, ai chốt đuôi, và hẹn nhau ở đâu khi điện thoại mất sóng giữa núi. Bài này đi theo thứ tự một chuyến, từ buổi họp đoàn ở Long Biên đến lúc cả đoàn qua đoạn khó, kèm những điều khoản của Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15 (văn bản hợp nhất) mà đoàn nên nhớ.
Đoàn xe Wave đi đèo: họp đoàn trước khi nhận xe
Cả đoàn nên ngồi lại một buổi trước ngày đi, chốt năm việc: tuyến đường theo chế độ xe máy trên bản đồ, các điểm dừng, người dẫn đầu, người chốt đoàn và số điện thoại từng người ghi ra giấy. Thêm một người đứng ra liên lạc với tiệm, để cửa hàng không phải nghe năm người kể năm kiểu.
Tiệm ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, mở cửa 09:00 đến 21:00 và không giao hay nhận xe ngoài giờ ấy. Thuê nhiều xe một lúc, đi nhiều ngày hay đi xa là chuyện hỏi và xác nhận trực tiếp qua số 0942467674, đừng mặc định có điều kiện riêng cho đoàn.
Năm, sáu chiếc Wave cùng dáng, cùng màu rất dễ lẫn. Hãy chụp biển số từng xe và ghi vào bảng chung, theo cách bài nhóm cùng thuê nhiều xe Wave giống hệt nhau mô tả.
Người dẫn đầu: nhịp đi theo người yếu nhất, báo hiệu sớm
Người dẫn đầu không phải người nhanh nhất mà là người thuộc đường và giữ nhịp đều. Nhiều tài liệu về đi nhóm bằng xe mô tô thống nhất rằng tốc độ chọn theo người yếu nhất. Luật cũng nói theo hướng đó: Điều 12 khoản 2 yêu cầu tốc độ phù hợp điều kiện đường, mật độ giao thông, địa hình, thời tiết, còn khoản 3 điểm d yêu cầu quan sát, giảm tốc độ hoặc dừng lại để bảo đảm an toàn ở nơi đường hẹp, đường vòng, đường quanh co, đường đèo, dốc.
Việc của người dẫn đầu: báo hiệu sớm bằng xi nhan và nhả ga từ xa để hàng xe sau kịp xử lý; nhìn gương thường xuyên để biết đoàn còn đủ; không rú ga kéo đoàn lên dốc, vì Điều 9 khoản 5 cấm lạng lách, đánh võng, rú ga liên tục; và tìm chỗ dừng trước khi dừng cả đoàn.
Các hướng dẫn đi đèo bằng xe số thường khuyên về số thấp trước dốc. Người mới quen cần số ở chân sẽ chậm hơn ở những khúc này, nên xếp họ gần đầu đoàn để người dẫn dễ trông chừng.
Người chốt đoàn xe máy: người cuối cùng giữ cả đoàn không rơi rụng
Người chốt đoàn xe máy đi cuối hàng và là người biết chắc đoàn còn đủ hay không. Tài liệu về đi nhóm thường khuyên giao vị trí này cho người lái vững và bình tĩnh, vì người cuối hàng là người để mắt đến cả đoàn và hỗ trợ ai tụt lại hay gặp sự cố.
Nhiệm vụ của người chốt: để mắt đến người tụt lại, không vượt lên trước người dẫn dù thấy đoàn đi chậm, và khi có xe dừng thì dừng theo rồi báo người dẫn. Báo bằng điện thoại chỉ làm khi đã dừng hẳn, vì Điều 9 khoản 6 cấm dùng tay cầm và sử dụng điện thoại khi điều khiển phương tiện đang di chuyển.
Vị trí của người lái yếu nhất thì các nguồn không thống nhất: có nguồn khuyên đặt ngay sau người dẫn, có nguồn khuyên đặt giữa đoàn. Cách nào cũng được, miễn thống nhất từ buổi họp và không ai tự ý đổi chỗ giữa đường mà chưa báo người dẫn và người chốt.
Khoảng cách giữa các xe: giãn vừa đủ, không dàn hàng ngang
Điều 12 khoản 1 yêu cầu giữ khoảng cách an toàn tối thiểu với xe phía trước cùng làn đường. Trên đèo, khoảng cách ấy nên rộng hơn trên phố: xe sau phải thấy đèn phanh của xe trước và có chỗ giảm tốc nhẹ nhàng. Dính sát đuôi nhau vì sợ lạc chỉ khiến một cú phanh gấp kéo cả dây xe va vào nhau.
Điều 33 khoản 3 điểm a cấm đi xe dàn hàng ngang. Một số tài liệu nước ngoài khuyên xếp so le trong cùng một làn. Trên đường đèo hẹp, hai chiều, ranh giới giữa so le và hàng ngang khó phân biệt, nên cách an toàn hơn là nối đuôi một hàng dọc, mỗi xe giữ khoảng cách của mình.
Khi một xe tụt lại, xe phía trước giảm tốc để chờ chứ không để người đó phóng đuổi. Các hướng dẫn về đi nhóm thường nhấn mạnh người tụt không nên phạm luật hay vượt quá tay nghề để bắt kịp.
Điểm hẹn và kế hoạch khi mất sóng
Điểm hẹn tốt là nơi cả đoàn nhận ra được: trạm xăng, quán có sân rộng, chỗ có lề thoáng nhìn thấy từ hai phía. Đặt điểm hẹn trước đoạn khó và sau đoạn khó, đừng chọn ngay sau khúc cua khuất. Điều 18 khoản 4 cấm dừng, đỗ trên đoạn đường cong hoặc gần đầu dốc mà tầm nhìn bị che khuất, và tại nơi phần đường chỉ đủ cho một làn xe cơ giới.
Rồi thống nhất bốn quy tắc, nói một lần ở buổi họp:
- Ai tới điểm hẹn trước thì chờ, không quay đầu đi tìm.
- Xe nào có chuyện thì dừng, cả đoàn dừng ở chỗ an toàn gần nhất.
- Không phóng đuổi để bắt kịp đoàn.
- Mỗi điểm dừng, người chốt đếm đủ xe rồi mới báo xuất phát.
Với chuyện mất sóng, làm ba việc trước chuyến đi. Ít nhất hai người tải bản đồ khu vực về máy khi còn kết nối, vì nhiều hướng dẫn cho biết bản đồ đã tải vẫn dùng được khi không có mạng, nhưng nên kiểm tra lại ngay trước khi đi. Số điện thoại cả đoàn chép ra giấy để trong túi áo. Và thống nhất sẵn: nếu sau đoạn khó mà thiếu xe thì cả đoàn chờ ở điểm hẹn kế tiếp, đừng ai tự quay lại giữa đường hẹp.
Khi một chiếc Wave dừng giữa đèo
Xe thuê hỏng thì cả đoàn dừng lại cùng nhau, không để ai ở lại một mình. Một người đại diện gọi tiệm theo số 0942467674 trong giờ 09:00 đến 21:00, mô tả xe, kèm ảnh và vị trí. Hỗ trợ ngoài giờ, cứu hộ hay đổi xe giữa chuyến là điều hỏi và xác nhận trước khi đi, đừng giả định là có. Người lái không tự tháo hay sửa gì.
Hai điều đoàn hay làm vì sốt ruột nhưng luật không cho. Điều 33 khoản 3 điểm đ cấm dùng xe để kéo, đẩy xe khác, nên đừng nhờ xe còn chạy kéo xe hỏng. Điều 33 khoản 1 chỉ cho xe mô tô hai bánh, xe gắn máy chở một người, trừ một số trường hợp luật liệt kê, nên đừng dồn người lên xe khác cho nhanh.
Nếu có người bị thương, gọi 115 và 113. Cách chia việc khi một xe hỏng được nói kỹ ở bài cả nhóm đi nhiều xe thuê mà một xe hỏng giữa đường, còn các tình huống khác khi thuê xe nằm ở mục sự cố khi thuê xe.
Tóm lại cho đoàn
Đoàn đi đèo vững nhờ ba thứ: người dẫn giữ nhịp theo người yếu nhất, người chốt giữ đoàn không rơi rụng, và điểm hẹn nói rõ từ trước khi nhận xe. Đây là mô tả chung về đi nhóm và các điều luật đã trích, có thể thay đổi, không thay tư vấn riêng. Xem thêm ở mục Honda Wave, chuyên mục xe máy và trang liên hệ của cửa hàng.