Kiểm tra xe 50cc khi nhận chỉ mất khoảng năm phút, nhưng là năm phút đáng giá nhất của cả chuyến thuê. Xe 50cc nhẹ, bánh nhỏ, đèn và còi cũng nhỏ hơn xe 110cc, nên một lỗi vặt như lốp hơi non hay phanh hơi lỏng sẽ lộ ra rõ hơn khi bạn đã ra tới đường Nguyễn Văn Cừ đông xe hay lên dốc cầu Chương Dương. Bài này dành cho người vừa thuê xe 50cc, đang đứng cạnh xe tại cửa hàng và muốn biết phải nhìn gì, bóp gì, bật gì, theo thứ tự nào để không bỏ sót.
Vì sao kiểm tra xe 50cc khi nhận cần cách riêng
Các bước nhận xe máy nói chung, như thử phanh, xem lốp, kiểm tra xăng và chụp ảnh, đã có trong bài nhận xe thuê theo ngày: kiểm tra phanh, đèn, lốp, xăng và chụp ảnh. Với xe 50cc, thứ tự vẫn vậy, nhưng trọng tâm khác đi vài chỗ:
- Xe nhẹ nên phanh phải ăn đều cả hai bánh. Một bánh phanh yếu trên xe nhẹ dễ làm xe lệch đuôi khi dừng gấp.
- Bánh nhỏ, lốp ít hơi hơn, nên chênh lệch áp suất một chút cũng ảnh hưởng rõ đến độ bám và độ êm.
- Đèn và còi công suất thấp, chỉ cần một bóng mờ là người khác khó thấy bạn.
- Gương thường ngắn và dễ bị xoay lệch khi xe được dắt ra dắt vào trong bãi.
Vì vậy, năm phút dưới đây chia đều cho phanh, lốp, đèn, còi, gương, cộng thêm một phút ghi nhận tình trạng xe.
Phút thứ nhất: phanh, thử khi xe đứng và khi dắt
Phanh là thứ kiểm tra đầu tiên vì nó quyết định bạn có nên đi hay không.
- Bóp từng tay phanh khi xe đứng yên. Tay phanh phải có hành trình vừa phải rồi cứng lại, không bóp sát vào tay nắm. Nếu bóp sát cán, phanh đang lỏng.
- Dắt xe đi vài bước rồi bóp phanh trước. Bánh trước phải dừng ngay, xe khựng lại gọn.
- Làm tương tự với phanh sau. Nhiều mẫu 50cc dùng phanh đùm ở bánh sau, cảm giác mềm hơn phanh đĩa, nhưng vẫn phải giữ được bánh khi bạn dắt.
- Nghe tiếng. Tiếng rít kim loại, tiếng lạch cạch khi bóp phanh là dấu hiệu cần báo nhân viên.
Đèn phanh cũng nằm trong bước này: nhờ người đứng phía sau, hoặc nhìn bóng đèn hắt lên tường, khi bóp lần lượt hai tay phanh. Cách soi đèn phanh kỹ hơn có trong bài kiểm tra đèn phanh xe máy thuê trước khi nhận xe.
Phút thứ hai: lốp bánh nhỏ, nhìn và bóp
Đi một vòng quanh xe, cúi xuống nhìn từng bánh:
- Bóp mạnh vào thành lốp bằng ngón cái. Lốp đủ hơi sẽ cứng, chỉ lún rất ít. Lốp lún sâu như bóp quả bóng xì là đang non.
- Ngồi lên xe rồi nhìn xuống bánh sau. Với xe nhẹ như 50cc, nếu chỉ một người ngồi mà lốp đã bè rõ ra hai bên, nên xin bơm thêm.
- Xoay nhẹ bánh khi xe dựng chân chống giữa để xem gai lốp còn rõ, không có vết nứt, phồng hay đinh găm.
- Để ý vành bánh. Vành nhỏ mà bị móp sẽ làm xe rung ở tốc độ thấp.
Bánh nhỏ của xe 50cc rất nhạy với ổ gà và nắp cống, nên lốp tốt là điều kiện để bạn đi êm trong phố. Cách đi qua mặt đường xấu được nói riêng trong bài bánh nhỏ của xe 50cc qua ổ gà, nắp cống và gờ giảm tốc.
Phút thứ ba: đèn và còi, bật một lượt
Bật khóa điện, nổ máy, rồi làm theo thứ tự từ trước ra sau để không quên bóng nào:
- Đèn pha và đèn cốt: bật cả hai chế độ, che tay trước đèn để xem ánh sáng có đều không.
- Xi nhan trái, phải: cả trước và sau đều phải nháy, nhịp nháy đều. Xi nhan nháy nhanh bất thường thường là có một bóng đã cháy.
- Đèn hậu: sáng khi bật đèn.
- Còi: bấm hai lần. Còi xe 50cc vốn nhỏ, nhưng phải kêu rõ, không rè hay tắt tiếng.
Nếu bạn dự định đi buổi tối, bước này càng quan trọng. Ánh đèn của xe nhỏ đã yếu sẵn, một bóng mờ sẽ khiến bạn khó được nhìn thấy trên đường đông.
Phút thứ tư: gương và tư thế ngồi
Gương là phần dễ bị bỏ qua nhất khi nhận xe, trong khi xe 50cc chạy chậm hơn dòng xe chung nên bạn cần nhìn phía sau nhiều hơn.
- Ngồi lên yên ở tư thế lái bình thường, hai chân chạm đất.
- Chỉnh từng gương sao cho thấy được một phần vai mình ở mép trong và phần đường phía sau ở mép ngoài.
- Lắc nhẹ gương: chân gương phải chắc, không tự xoay khi xe rung.
- Kiểm tra mặt kính không nứt, không mờ.
Nhân lúc đang ngồi, thử luôn chân chống: dựng chân chống nghiêng, chân chống giữa, xem lò xo có kéo chân chống lên gọn không.
Phút thứ năm: ghi nhận trầy xước và báo lỗi trước khi đi
Phút cuối dành cho phần giấy tờ và bằng chứng:
- Chụp ảnh bốn phía xe, thêm ảnh cận các vết trầy, vỡ nhựa, móp có sẵn. Chụp cả đồng hồ xăng.
- Chỉ cho nhân viên thấy từng vết và đề nghị ghi vào biên bản giao nhận.
- Hỏi rõ trực tiếp về giấy tờ cần mang theo, việc giữ giấy tờ nếu có, và xin biên nhận cho những gì bạn để lại.
- Báo ngay mọi lỗi phát hiện ở bốn phút trước. Phanh lỏng, lốp non, bóng đèn cháy nên được xử lý hoặc đổi xe tại chỗ, đừng hẹn sửa sau.
Giữ các ảnh này trong điện thoại tới khi trả xe. Lúc trả, bạn và nhân viên chỉ cần đối chiếu ảnh cũ với tình trạng hiện tại, vết nào có từ trước thì đã rõ ràng, không phải tranh luận. Nếu trong lúc đi phát sinh lỗi mới, như đèn xi nhan chập chờn hay phanh kêu, hãy dừng ở chỗ an toàn, chụp lại và báo tiệm sớm thay vì cố chạy tiếp.
Về điều kiện người lái và giấy tờ cho xe 50cc, quy định đã thay đổi theo luật mới, vì vậy hãy kiểm tra quy định hiện hành và hỏi tiệm trước khi rời cửa hàng.
Kết: năm phút cho một chuyến đi yên tâm
Năm phút nhận xe không làm chậm chuyến đi, mà giúp bạn khỏi phải quay đầu giữa đường vì một chiếc lốp non hay bóng đèn cháy. Tiệm mở cửa từ 09:00 đến 21:00 tại Long Biên; nếu muốn giao xe tận nơi, thời gian và chi phí cần xác nhận trước khi đặt. Xem thêm các bài trong chuyên mục xe 50cc và hướng dẫn chung về xe máy.