Bạn vừa nhận xe thuê, tra chìa, bấm đề, và xe giật một nhịp rồi mới chịu nổ. Hoặc máy nổ rồi nhưng cả thân xe rung lên như đang lên cơn rét. Hiện tượng xe máy giật cục khi khởi động nghe thì đáng ngại, nhưng phần lớn có nguyên nhân đơn giản và soát được ngay tại chỗ nếu đi đúng thứ tự. Bài này xếp các bước từ việc không tốn đồng nào đến việc cần gọi chủ xe, để bạn khỏi mò mẫm hay tự tháo thứ không phải của mình.
Xe giật khi đề máy: soát nguyên nhân theo thứ tự, bắt đầu từ kiểu giật
Cùng một câu “xe bị giật” nhưng có ba kiểu khác hẳn nhau, mỗi kiểu chỉ về một hướng riêng.
- Kiểu một: bấm đề nghe ì ạch, máy giật vài nhịp rồi mới nổ. Nghi ngờ điện, bugi hoặc xăng.
- Kiểu hai: máy đã nổ, xe đứng yên nhưng rung bần bật, tiếng máy lúc lên lúc xuống. Nghi ngờ nhiên liệu, gió, bugi hoặc chân máy.
- Kiểu ba: máy nổ êm, nhưng nhấp ga xuất phát thì xe ngần ngừ rồi giật cục. Nghi ngờ bộ truyền động, thao tác ga và số.
Hãy tắt máy, nghỉ một lát rồi thử lại, đồng thời để ý giật xảy ra lúc nào và máy đang nguội hay đã nóng. Cùng một chiếc xe, sáng sớm mùa đông Hà Nội ẩm lạnh và trưa nắng có thể cho triệu chứng khác nhau. Câu mô tả đúng kiểu giật sẽ là thông tin quý nhất khi bạn gọi chủ xe.
Nếu rung vẫn còn cả khi xe đang lăn bánh chứ không riêng lúc đề, hãy đọc thêm về những lý do xe thuê rung bất thường để đối chiếu.
Bước một: loại trừ lỗi thao tác
Bước này mất chừng một phút nhưng giải quyết nhiều trường hợp hơn người ta tưởng, vì xe ga và xe số đều có cơ chế an toàn riêng.
- Xe ga: bóp phanh khi bấm đề, gạt hẳn chân chống nghiêng lên, kiểm tra công tắc ngắt máy (nút đỏ trên tay lái) đang ở vị trí chạy.
- Xe số: về số không, bóp côn nếu xe yêu cầu, không vặn ga để “mồi” máy.
- Cả hai: tay ga nhả hết về vị trí ban đầu, khóa điện vặn đủ nấc, bình còn đủ xăng. Kim báo xăng ở xe cũ có thể lệch nên đừng tin tuyệt đối.
Một tình huống hay gặp ở Hà Nội: người thuê xe ga lần đầu đề máy giữa ngõ nhỏ khu phố cổ, máy nổ rồi lại tắt, hóa ra chân chống nghiêng mới gạt lên nửa chừng nên mạch an toàn cứ ngắt. Gạt thêm một cái là xe êm lại.
Bước hai: soát điện qua tiếng đề và ánh đèn
Với kiểu giật thứ nhất, hãy nghe kỹ tiếng đề. Tiếng đề uể oải, đèn đồng hồ mờ đi khi bấm, còi kêu yếu là dấu hiệu quen thuộc của ắc quy đuối điện. Xe nằm lâu, trời lạnh hoặc chỉ chạy quãng ngắn nên sạc không kịp đều làm ắc quy yếu dần.
Lúc này nên bấm đề từng nhịp ngắn, nghỉ giữa các lần, và nếu xe có cần đạp dự phòng thì thử đạp nổ. Đừng bấm liên tục tới khi xe “chịu thua”, vì như vậy chỉ rút nốt chút điện còn lại.
Cọc bình lỏng hoặc giắc điện oxy hóa cũng cho triệu chứng tương tự, nhưng đó là việc của người có nghề. Bạn chỉ cần nhớ để báo lại. Với những sáng se lạnh, bài xe thuê nổ máy khó lúc trời lạnh có thêm vài mẹo thực tế.
Xe máy đề rung bất thường: bugi, xăng và gió là ba nghi phạm
Khi điện ổn mà máy vẫn nổ cục cục, hắt hơi rồi rung, hãy nghĩ tới bộ ba này.
Bugi bẩn hoặc ướt. Đề nhiều lần lúc xe chưa nổ làm xăng thừa ướt bugi, tia lửa yếu đi, máy nổ không đều. Dấu hiệu thường thấy là càng đề càng khó nổ, để nghỉ một lúc lại nổ được.
Xăng không sạch. Xe nằm bãi lâu, hoặc đổ phải xăng lẫn nước sau mưa lớn, dễ khiến máy ngập ngừng.
Lọc gió bẩn. Bụi đường đê ven sông Hồng hay công trường làm lọc gió bí, máy “ngộp”, đề lên rung và thiếu lực.
Cả ba thứ này bạn chỉ nên nhận biết, không nên tự chỉnh. Đừng vặn ốc gió, đừng tháo bugi khi thiếu dụng cụ và hiểu biết, nhất là với xe không phải của mình. Mô tả triệu chứng cho chủ xe là đủ.
Bước bốn: xe máy giật cục khi khởi động lúc nhấp ga, soát bộ truyền động
Nếu máy êm, đứng yên không sao, nhưng nhấp ga là xe giật cục như có ai ghì từ phía sau, thủ phạm thường nằm ở khâu truyền lực chứ không phải ở máy.
- Xe ga: bộ nồi hoặc dây curoa mòn, bám dầu bụi khiến lực truyền không mượt, rõ nhất lúc vừa nhấp ga từ trạng thái đứng yên. Bài xe ga thuê bị tuột dây côn, khởi động chậm mô tả kỹ các dấu hiệu này.
- Xe số: côn mòn, xích khô hoặc chùng làm xe giật khi vào số. Hãy thử nhả côn thật từ từ, vì nhiều khi lỗi nằm ở thói quen tay chứ không phải ở xe.
- Chân máy: bu lông lỏng hoặc cao su giảm chấn chai khiến cả khối máy rung truyền lên tay lái và yên.
Nếu hiện tượng chỉ xuất hiện lúc máy nguội và hết sau vài phút chạy, thường chưa phải dấu hiệu quá nghiêm trọng, nhưng vẫn nên báo để người có nghề soát lại trước khi bạn đi đường dài.
Khi nào phải tắt máy và dừng xe ngay
Có những dấu hiệu mà bạn không nên “thử chạy thêm đoạn xem sao”:
- Mùi khét, mùi nhựa cháy hoặc khói bốc ra từ khu vực máy và bình điện.
- Mùi xăng nồng hoặc xăng nhỏ giọt dưới gầm xe.
- Tiếng kim loại va chạm, tiếng rít lạ chưa từng có.
- Xe mất lực rõ rệt, giật tăng dần sau mỗi lần nhấp ga.
- Đèn báo lỗi sáng lên, hoặc tay lái và phanh có cảm giác khác thường.
Khi gặp những dấu hiệu này, hãy bật xi nhan, tấp vào chỗ rộng và an toàn, đừng dừng giữa làn đông hay ngay khúc cua. Tắt máy, khóa điện, không đề lại nhiều lần để thử vận may. Nếu máy không chịu nổ nữa, bạn có thể làm theo bài xe máy thuê không nổ máy: xử lý từng bước.
Báo cho chủ xe thế nào để được xử lý nhanh
Một câu chung chung như “xe bị hỏng” khiến cả hai bên mất thời gian đoán. Hãy chuẩn bị bốn thông tin:
- Kiểu giật theo ba kiểu ở trên, kèm máy đang nguội hay nóng.
- Những gì bạn đã soát: chân chống, công tắc, phanh, xăng, tiếng đề.
- Một đoạn video ngắn lúc xe giật, và ảnh bảng đồng hồ nếu có đèn báo.
- Vị trí hiện tại, tốt nhất là gửi định vị.
Nếu bạn thuê xe ở Nguyễn Tú, có thể gọi 0942 467 674 trong giờ 09:00 đến 21:00. Chi phí sửa chữa hay trách nhiệm khi xe hỏng, hãy hỏi và xác nhận trực tiếp trước khi nhận xe.
Một thói quen đáng giữ: ngay khi nhận xe, đề thử máy một lần và chạy thử một đoạn ngắn trước cổng. Có gì lạ thì bạn phát hiện sớm khi còn gần chủ xe, thay vì giữa phố đông. Muốn đọc thêm các tình huống tương tự, hãy ghé mục xử lý sự cố xe thuê hoặc chuyên mục xe máy.