Nhiều người lâu không đi xe máy thuê tuần vì nghĩ đơn giản: có xe bảy ngày thì cứ thong thả mà quen lại. Ý đó đúng, nhưng chỉ khi hai ngày đầu được dùng đúng cách. Người vừa nhận xe đã chạy thẳng vào giờ tan tầm, hay vội qua cầu sang phố cổ ngay buổi chiều đầu, thường mất tự tin cho cả tuần còn lại. Bài này không bàn chuyện chọn xe hay tập từ con số không, mà đưa ra một lịch cụ thể cho bốn buổi tập trong hai ngày đầu: đi giờ nào, chạy đoạn nào quanh Long Biên, và sau mỗi buổi tự kiểm tra gì.
Nếu bạn còn đang phân vân nên lấy xe ga hay xe số, đọc trước bài lâu năm không chạy xe máy chọn xe nào để làm quen lại. Còn nếu bạn bỏ xe đã quá lâu và muốn bắt đầu từ những thao tác cơ bản nhất, bài lâu năm không chạm xe máy, thuê lại để tập tay lái đi kỹ phần đó.
Lâu không đi xe máy thuê tuần: lợi thế nằm ở thời gian
Thuê lẻ một ngày, bạn có cảm giác phải tận dụng từng giờ nên dễ ép mình đi xa. Thuê nguyên tuần thì không. Bạn có quyền dành trọn hai ngày đầu chỉ để tập, mà vẫn còn năm ngày cho việc chính. Hãy nghĩ như vậy ngay từ lúc đặt xe:
- Không xếp việc quan trọng vào hai ngày đầu. Hẹn gặp, đi làm thủ tục hay đón người ở sân bay nên dời sang ngày thứ ba trở đi, hoặc đi bằng taxi trong hai ngày này.
- Chia mỗi ngày làm hai buổi ngắn thay vì một buổi dài. Tay lái quay lại nhanh hơn khi được nghỉ giữa các lần tập.
- Nhận xe vào giữa buổi sáng. Tiệm ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên mở cửa từ 09:00 đến 21:00. Đến khoảng chín rưỡi, mười giờ, dòng xe đi làm trên Nguyễn Văn Cừ đã thưa, bạn ra đường lần đầu nhẹ nhàng hơn nhiều.
Lúc nhận xe, nói thẳng với nhân viên rằng bạn đã lâu không lái. Nhờ họ chỉ lại vị trí phanh, cách mở khóa cổ, nút đề và chân chống. Hỏi luôn tiệm có cho đổi xe giữa tuần không, nếu sau hai ngày bạn thấy cần xe nhẹ hơn.
Ngày một: hai buổi tập ở đường nội khu và giờ vắng
Buổi sáng: khoảng mười giờ đến mười một giờ rưỡi
Từ tiệm, đừng hướng về phía cầu. Hãy đi ngược lên phía Việt Hưng, nơi các đường nội bộ trong khu đô thị khá rộng, ít xe tải và có nhiều ngã ba nhỏ để tập rẽ. Mục tiêu buổi đầu chỉ có ba thứ:
- Xuất phát và dừng êm, không giật ga, không chống chân vội.
- Rẽ trái, rẽ phải ở tốc độ đi bộ nhanh, xi nhan trước khi rẽ.
- Phanh cả hai tay cùng lúc, tập dừng hẳn ở một điểm chọn trước như cột điện hay vạch sơn.
Chạy vòng tròn quanh vài dãy phố, mỗi vòng tăng tốc thêm một chút. Khoảng bốn mươi lăm phút thì dừng, tìm quán nước nghỉ, không cố thêm.
Buổi chiều: khoảng ba giờ đến bốn giờ
Đây là khung giờ đẹp trước khi tan tầm. Đi lại cung nội khu buổi sáng một lượt cho nóng tay, rồi ra một đoạn đường lớn hơn nhưng vẫn thoáng, chẳng hạn các phố quanh khu Vinhomes Riverside ở Phúc Lợi. Tập giữ tốc độ đều, liếc gương trước khi chuyển hướng, và đi thẳng qua ngã tư có đèn tín hiệu.
Trước bốn rưỡi chiều nên đưa xe về chỗ ở. Từ khoảng đó đến tối, Nguyễn Văn Cừ, Ngọc Lâm và các ngả dẫn lên cầu Chương Dương rất đông, không phải chỗ cho người đang tập lại.
Ngày hai: tập sớm, mở rộng phạm vi từng chút
Buổi sớm: khoảng sáu giờ đến bảy giờ
Bạn đã giữ xe qua đêm, nên tận dụng buổi sáng sớm khi đường còn vắng. Đường đê ven sông qua Ngọc Thụy lúc này thưa xe, tầm nhìn xa, thích hợp tập chạy đều ở tốc độ vừa phải và làm quen với xe đi ngược chiều bên kia làn. Lưu ý mặt đê có đoạn hẹp, có xe chở vật liệu, nên luôn đi sát lề phải và giảm tốc ở những khúc cua có dốc xuống ngõ.
Tập thêm hai bài nhỏ: dừng và xuất phát trên dốc nhẹ ở lối lên đê, và quay đầu xe ở chỗ rộng. Đây là hai thao tác người lâu không lái hay lúng túng nhất.
Buổi trưa hoặc đầu giờ chiều: một chuyến có mục đích
Chọn một việc thật nhưng gần: đi chợ Long Biên mua đồ, ghé siêu thị trong khu Việt Hưng, hay đi ăn trưa cách chỗ ở chừng hai, ba cây số. Một chuyến có điểm đến buộc bạn đọc biển, tìm chỗ gửi xe, dắt xe vào bãi, những kỹ năng mà vòng tập trống không có. Vẫn chưa qua cầu, chưa vào phố cổ.
Cuối mỗi buổi: tự kiểm tra năm câu
Khi dựng xe sau mỗi buổi, trả lời nhanh trong đầu:
- Tôi có lần nào bóp phanh gấp vì không kịp nhìn không?
- Tay có mỏi hay cứng vai không? Nếu có, nghĩa là đang gồng, buổi sau chạy chậm lại.
- Tôi có quen liếc gương và quay đầu nhìn điểm mù chưa?
- Có lúc nào hoảng khi xe khác vượt sát không?
- Xe có gì lạ không: tiếng kêu, phanh mềm, lốp non?
Câu cuối cùng quan trọng với xe thuê. Nếu thấy phanh kém hoặc xe rung, nhắn ngay cho tiệm thay vì cố chạy tiếp. Cách xem lại xe ở giữa kỳ thuê được nói trong bài giữa tuần thuê xe có cần kiểm tra lại xe không.
Sang ngày thứ ba: dấu hiệu sẵn sàng và khi nào nên chậm lại
Bạn có thể bắt đầu đi việc chính, qua cầu sang Hoàn Kiếm hay vào các phố đông hơn, khi đã thấy:
- Dừng và xuất phát êm mà không phải nghĩ.
- Rẽ ở ngã tư có đèn mà vẫn để ý được người đi bộ.
- Hai buổi gần nhất không có pha phanh gấp nào.
Nếu chưa đạt, đừng ngại dành thêm một ngày cho cung vắng. Tuần vẫn còn dài. Trường hợp vẫn run tay sau hai ngày, hãy cân nhắc chỉ chạy xe quanh khu ở và dùng taxi cho quãng xa, hoặc hỏi tiệm đổi sang xe nhẹ hơn. Đi chậm mà về an toàn bao giờ cũng tốt hơn cố cho kịp lịch.
Vài nguyên tắc chung cho cả tuần: luôn đội mũ cài quai, tránh chạy khi trời mưa to hay sau khi uống rượu bia, và không lái lúc buồn ngủ. Với người quay lại sau thời gian dài, mệt mỏi làm phản xạ chậm hơn ta nghĩ.
Hai ngày đầu tập đúng giờ, đúng cung đường sẽ biến một tuần thuê xe từ nỗi lo thành sự chủ động. Các bài khác về cách dùng gói thuê dài ngày nằm ở mục thuê xe theo tuần, còn kinh nghiệm thuê xe nói chung có trong chuyên mục thuê xe.