Đi xe máy mưa phùn là chuyện gần như ngày nào cũng có ở Hà Nội vào mùa giao mùa: trời âm âm kéo lê cả ngày, bụi nước lơ lửng, mặt đường ẩm từ sáng đến tối. Nhiều người chủ quan rằng mưa nhỏ thì đi như thường, trong khi phần lớn ngã xe vì đường trơn lại rơi vào đúng kiểu mưa này: mưa phùn không dội mạnh để ai né, chỉ đủ ẩm mặt đường thành một màng trơn phủ khắp. Bài viết tóm tắt những điều cần để ý khi ra đường trong mưa phùn, từ cách phanh, giữ tầm nhìn đến trang bị và chuẩn bị xe.
Mưa phùn mặt đường trơn: vì sao nguy hiểm hơn mưa lớn
Lý do nằm ở lớp bẩn tích trên mặt đường. Trời khô dài, bụi và dầu mỡ rơi vãi tích tụ trên lớp nhựa. Mưa lớn trôi rửa lớp này nhanh; mưa phùn chỉ đủ ẩm mặt đường, hoà lớp bụi dầu thành màng trơn trải khắp mà không cuốn đi được. Chỗ đèn đỏ, chỗ xe hay bóp phanh, miệng cống và vạch sơn vì thế trơn nhất, đúng những chỗ người ta chậm lại. Vạch sơn trắng sau vạch đèn đỏ là điểm xếp đầu: nhìn lúc khô không sao, lúc ẩm gần như đóng băng.
Cộng thêm một yếu tố nữa: mưa phùn kéo theo độ ẩm rất cao, kính mũ bảo hiểm và gương xe hay mờ hơi nước. Người đi có cảm giác vẫn nhìn được, nhưng khoảng nhìn thực tế đã bị thu hẹp mà bản thân không nhận ra. Trời âm u ngày mưa phùn cũng khiến xe máy thấp ánh nhìn khó thấy hơn, nhất là buổi chạng vạng. Các nguyên tắc chung khi chạy xe trong thời tiết xấu đều áp dụng, nhưng kiểu mưa phùn có thêm vài điểm riêng dưới đây.
Điều chỉnh cách phanh và giữ khoảng cách
Trên mặt đường ẩm, bóp phanh như ngày khô là cách nhanh nhất để trượt ngã. Ghìm phanh sau trước, phanh trước chỉ chạm nhẹ, tăng lực từ từ khi đã cảm nhận bánh còn bám. Nếu xe có phanh chống bó cứng thì cũng đừng ỷ lại hoàn toàn: công nghệ chỉ hỗ trợ, không thay kỹ năng của người ngồi trên yên.
Giữ khoảng cách với xe trước xa hơn ngày thường, vì khoảng cách chính là thời gian phản ứng của bạn khi xe trước bóp gấp. Qua vạch sơn, miệng cống, lớp lá mục, giữ lái thẳng và ga đều, tuyệt đối không bóp phanh ngay trên vạch. Đến đèn đỏ, về số sớm và không ùn sát sau xe tải, vì đường ướt xe nặng dừng cần quãng dài hơn nhiều. Các kỹ năng quan sát và giữ khoảng cách trong dòng xe dày được nói kỹ trong phần tình huống giao thông.
Một thói quen nhỏ đáng hình thành: khi qua ngã tư, mặc định xem toàn bộ mặt đường phía trước là trơn, cho tới khi quan sát thấy rõ là khô. Nghĩ theo hướng xấu trước giúp tay lái chủ động, đỡ bị bất ngờ.
Giữ tầm nhìn khi đi xe máy mưa phùn
Kính mũ bảo hiểm mờ hơi nước là rắc rối dai dẳng nhất của mưa phùn. Trước khi ra đường, vệ sinh kính và xịt dung dịch chống mờ hoặc thoa lớp nước xà phòng loãng rồi lau khô: cách dân gian này hiệu quả hơn nhiều người nghĩ. Khi đang đi, nghiêng đầu nhẹ qua một bên cho gió cuốn bớt hơi nước, hoặc hé visor vài giây trong lúc đường vắng cũng tạm được.
Gương xe cũng hay mờ và dính bụi bắn; lau gương khi dừng đèn đỏ mất vài giây mà lại cả đoạn sau. Đèn xe nên bật cả ngày mưa âm u để xe khác thấy mình từ xa. Về lâu dài, mắt nhìn xa trước chừng vài chục mét để né trước chỗ trơn, thay vì phát hiện khi bánh đã ở trên nó; đi chậm hơn thường lệ một nhịp cũng là phần thưởng cho tầm nhìn bị thu hẹp.
Trang bị người lái và chuẩn bị xe
Áo mưa nên là loại bó gọn, không tung phần vạt ra sau, vì vạt áo bay che gương và có thể quấn vào bánh. Găng tay chống thấm giữ tay khô để bóp phanh còn cảm giác; giày kín và mũ bảo hiểm kín vành cũng cần, vì đường ẩm kèm bụi bắn lên rất bẩn, và người ướt lạnh thì phản xạ chậm đi rõ rệt.
Xe cần kiểm trước khi ra đường: lốp còn gai tốt, má phanh khô ráo, đèn sáng đều. Lốp mòn là khắc tinh của mặt đường ẩm: gai cạn không thoát nước, bánh trượt trước cả khi bạn kịp nhận ra. Về phần bảo dưỡng định kỳ cho xe máy, có thể tham khảo thêm trong phần bảo dưỡng xe máy.
Nếu đang đi xe thuê trong ngày mưa phùn
Với người đi xe thuê, mưa phùn là dịp để hỏi han kỹ hơn lúc nhận xe. Nhờ cửa hàng kiểm tra lốp và phanh giúp, chạy thử một vòng ngắn và bóp nhẹ nhịp phanh để chắc hai phanh ăn đều trên mặt ẩm. Cửa hàng Cho Thuê Xe Máy Nguyễn Tú tại 112 Nguyễn Văn Cừ, phường Bồ Đề, Long Biên, mở cửa từ 09:00 đến 21:00, cho thuê xe số Honda Wave gọn nhẹ cùng các dòng xe tay ga; thủ tục và đặt cọc được xác nhận trực tiếp khi nhận xe, và nếu khách hỏi về kiểu thời tiết ngày mưa, nhân viên luôn sẵn tư vấn xe nào hợp đường trơn.
Cuối cùng, nếu mưa phùn chuyển nặng giữa đường, đừng cố bám lịch trình: dừng ở quán có mái, đợi cơn nặng qua rồi mới đi tiếp. Kỷ luật lớn nhất khi đi xe trong thời tiết xấu là chấp nhận chậm lại, vì mọi mục tiêu giữ tốc độ đều xếp sau việc về đến nơi nguyên vẹn. Cùng chủ đề, xem thêm các tình huống tổng hợp ở mục kỹ năng lái xe.