Hà Nội đi Mai Châu bằng xe máy dài chừng một trăm bốn mươi ki-lô-mét theo quốc lộ 6, chạy liên tục hết khoảng ba tiếng, cộng nghỉ chân là nửa ngày; khoảng cách đó không dài, nhưng một cung có đèo, có đoạn nhiều xe tải và có trạm xăng thưa thì phần quyết định chuyến đi êm hay vất vả nằm ở khâu chuẩn bị. Bài này gom các việc cần làm trước khi buông ga: tóm tắt cung đường mai châu, tính giờ khởi hành cho đúng ý đi mai châu bao lâu, kiểm tra xe và giấy tờ, xếp đồ mang theo, chọn điểm đổ xăng nghỉ chân, và phương án khi xe gặp sự cố giữa cung. Khách đọc trước và làm theo sẽ tránh được hai tình huống phổ biến nhất: chạy đến chân đèo mới biết phanh yếu, và khởi hành trễ khiến tới bản trong lúc trời tối.
Hà Nội đi Mai Châu bằng xe máy: cung đường tóm tắt
Tuyến chuẩn của khách xe máy là quốc lộ 6 suốt chặng: từ Hà Nội qua khu Hà Đông, Chúc Sơn tới Lương Sơn, đến thành phố Hòa Bình, chạy tiếp qua vùng Cao Phong, Tân Lạc, leo đèo Thung Khe rồi xuống vào thung lũng Mai Châu. Xe máy không vào được đường cao tốc phía tây dành cho ô tô, nên quốc lộ 6 là cung đường mai châu duy nhất của xe hai bánh, và cũng là cung đẹp: ven suối, qua thung lũng lúa và một đoạn đèo đá vôi trắng. Đường hai bên nhiều đoạn làn hẹp, xe tải chạy nhiều, khách giữ mép phải và không ép sát khúc cua. Cung này được mô tả chi tiết theo từng chặng trong bài cung Hà Nội Mai Châu qua cao tốc Hòa Bình, còn bài này tập trung vào việc chuẩn bị trước khi xuất phát.
Đi Mai Châu bao lâu và tính giờ khởi hành
Tính theo quốc lộ 6, từ trung tâm Hà Nội tới bản Lác khoảng một trăm bốn mươi ki-lô-mét; xe máy chạy đều tốc độ hết chừng ba tiếng, cộng hai lần nghỉ nửa tiếng là khéo bốn tiếng cho cả hành trình. Vậy nên khách chỉ cần trả lời được câu đi mai châu bao lâu khi biết mình khởi hành lúc nào: xuất phát bảy giờ sáng từ khu Bồ Đề là vào bản đầu giờ chiều, kịp nhận nhà sàn và đi dạo lúc còn nắng; xuất phát sau chín giờ thì tới bản khi trời tối, và chạy đèo Thung Khe trong tối là điều nên tránh nhất, nhất là với khách lần đầu.
Nguyên tắc đặt giờ đi đơn giản: hạ tầng thung lũng tối nhanh sau giờ chiều, nên tính giờ tới bản trước bốn giờ chiều, và trên đường về cũng thế, rời bản trước trưa để không gặp mưa rào và sương chiều trên đèo.
Kiểm tra xe và giấy tờ trước khi buông ga
Một tuần trước ngày đi, khách thuê hoặc lấy xe ra chạy thử vài chục ki-lô-mét cho nóng máy và nghe tiếng bất thường. Hai ngày trước, làm một vòng kiểm tra đầy đủ: lốp còn sâu hoa và không mỏn mép, căng đúng mức; dây xích ăn khớp, có dầu, không chùng quá; má phanh trước sau còn dày, bóp ăn ngay không rít; đèn pha và đèn hậu sáng rõ; ắc quy khỏe; nước máy đầy. Sáng ngày đi, đổ xăng đầy và mang theo giấy tờ: giấy đăng ký xe, bằng lái phù hợp hạng xe, và căn cước; khách thuê xe thì nhận đủ bộ giấy tờ đi kèm xe từ chủ cho thuê và cất riêng khỏi ví để không rơi khi lấy tiền ở trạm nghỉ.
Khách đi xe số của chủ nhà, ví dụ xe Wave, nhớ hỏi trước chủ cho thuê về việc thêm xăng nhới nếu cung dự kiến nhiều dốc; khách đi xe ga nhớ kiểm tra cả má phanh tay.
Đồ mang theo và cách xếp cho chặng dài
Đồ của một chuyến Mai Châu gọn trong một balo nhỏ mỗi người và một túi xe là đủ. Trên người: mũ bảo hiểm cài quai chuẩn, găng tay, áo gió, áo mưa gấp nhỏ vì mưa rào trên quốc lộ 6 không báo trước. Trong túi xe: bộ dụng cụ vá lốp và bơm tay, mô bu-gi dự phòng, chai nước lớn, vài gói bánh nhẹ, khăn giấy và một bản đồ giấy hoặc ảnh chụp chặng đường nếu vùng qua đèo mất sóng. Vali quần áo nên để ở homestay, gói chống nước để tránh hơi ẩm đêm bản; điện thoại sạc đầy và mang theo cục sạc dự phòng vì chạy bản đồ, chỉ đường và chụp ảnh ăn pin nhanh trên cung dài. Cách xếp gọn hai ngày cho nhóm được nói trong bài lên kế hoạch chuyến cuối tuần bằng xe máy.
Đổ xăng và chọn điểm nghỉ dọc tuyến
Cung này có ba điểm nghỉ đáng tin: vùng Chúc Sơn hoặc Lương Sơn cho bữa sáng, thành phố Hòa Bình cho lần nghỉ chính giữa, và khu Tân Lạc trước khi leo đèo. Khách đổ xăng đầy ở Hà Nội trước khi xuất phát, rồi đổ lại một lần ở thành phố Hòa Bình; sau thành phố, trạm thưa dần và quanh đèo Thung Khe không có trạm, nên không để vạch xăng xuống đáy bình trước đoạn đèo. Lần nghỉ ở thành phố Hòa Bình nên kết hợp: ăn nhẹ, đổ xăng, soát nhanh lốp và xích, và uống nước, thay vì dồn mọi thứ vào một lần nghỉ dài cuối cung.
Quán dọc quốc lộ 6 đông vào cuối tuần, khách giữ xe trong tầm mắt khi ăn và không để đồ giá trị trên yên.
Ngoài ra khách nên chốt trước với cả nhóm chỗ hẹn nếu lỡ lạc nhau: mỗi chặng lớn chọn một mốc dễ nhận như nút đường vào thành phố Hòa Bình hoặc quán đầu khu Tân Lạc, vì sóng điện thoại trên quốc lộ 6 có đoạn chập chờn, nhất là sau khi qua thành phố lên vùng núi, và việc hẹn mốc trước khỏi phải gọi đi gọi lại giữa đường vắng.
Phương án khi xe gặp sự cố giữa cung
Xe hỏng giữa cung không phổ biến nếu đã kiểm tra, nhưng khách vẫn cần phương án. Thứ nhất, mang theo số điện thoại của tiệm sửa xe dọc tuyến ghi ra giấy: các huyện Lương Sơn, Kỳ Sơn, Tân Lạc đều có tiệm sửa ven quốc lộ 6, và chủ homestay ở Mai Châu thường biết thợ gần bản. Thứ hai, trúng bánh thì dùng bộ vá và bơm tay xử lý tạm để chạy tới tiệm gần nhất, không chạy tiếp bánh non làm mỏn vành. Thứ ba, hỏng nặng thì gọi chủ xe cho thuê hoặc người nhà ở Hà Nội lên đón; vì thế khách thuê xe nên lấy xe từ nơi có thể liên hệ được suốt giờ hoạt động, ví dụ Nguyễn Tú tại 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, Hà Nội, mở cửa 09:00 đến 21:00, điện thoại 0942 467 674.
Sau cùng, đi nhóm ba xe trở lên thì chuyến nào cũng nhẹ hơn: có xe chạy kèm khi cần kéo hoặc chở đồ.
Các bài về điểm đến và nghỉ ngơi quanh thung lũng gom ở trang Mai Châu và trang chủ đề cung đường & hành trình.