Hàng xóm say rượu lái xe vào ngõ, nổ máy rồi phóng đi giữa lúc trẻ con còn chơi trước cửa là mối lo mà người sống trong ngõ nhỏ ở Hà Nội có thể gặp. Bài này xếp thứ tự việc nên làm: giữ an toàn cho bản thân trước, góp ý lúc người đó tỉnh táo, ghi lại sự việc đúng như đã thấy, rồi nhờ tổ dân phố và công an nơi cư trú. Bài không khuyên đối đầu với người đang say và không hứa công an sẽ xử lý được hay xử lý nhanh.
Hàng xóm say rượu lái xe: an toàn của bạn đứng trước
Người đang say khó đoán trước phản ứng, nên có vài việc không nên làm dù ý định tốt:
-
Không ra chặn đầu xe, không giật chìa khóa, không đứng chắn lối ra.
-
Không đuổi theo, bằng xe hay đi bộ, để đọc biển số.
-
Không tranh cãi hay góp ý ngay lúc người đó đang say; lời nói lúc ấy dễ thành cãi vã.
-
Không để trẻ nhỏ đứng giữa lòng ngõ khi có tiếng xe nổ máy; gọi trẻ vào nhà hoặc cho đứng sát tường.
Việc nên làm là giữ khoảng cách, đứng ở chỗ an toàn như trong nhà hoặc sau cửa, và chỉ quan sát điều nhìn thấy được. Nếu xe đang lao về phía bạn hoặc phía trẻ nhỏ, tránh sang bên hoặc vào nhà ngay.
Luật nói gì về lái xe khi có cồn, kể cả trong ngõ nhỏ
Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15, hiệu lực từ ngày 01/01/2025, ghi tại Điều 9 khoản 2 một hành vi bị nghiêm cấm:
“Điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn.”
Điều 2 khoản 3 giải thích phương tiện tham gia giao thông đường bộ là “phương tiện giao thông đường bộ tham gia giao thông trên đường bộ”. Một ngõ nhỏ hay sân chung có được coi là đường bộ hay không, bài không thể trả lời chung: định nghĩa đường bộ nằm ở văn bản khác như Luật Đường bộ, bài chỉ nêu tên và chưa đối chiếu. Việc xác định từng nơi thuộc về cơ quan có thẩm quyền, nên bài không kết luận rằng chạy trong ngõ thì không bị coi là vi phạm.
Dù thế nào, người đã uống mà phóng xe giữa ngõ có người đi bộ và trẻ nhỏ vẫn là một mối nguy thật. Mức xử lý nằm ở Nghị định 168/2024/NĐ-CP, bài chỉ nêu tên.
Ghi lại sự việc: nhớ gì, ghi gì, không làm gì
Hãy ghi ngay sau khi sự việc xảy ra, bằng sổ tay hoặc ghi chú trong điện thoại:
-
Ngày, thời điểm trong ngày, ngõ nào và đoạn nào.
-
Điều chính bạn đã nhìn thấy hoặc nghe thấy: xe chạy nhanh, loạng choạng, suýt va vào người đi bộ hay trẻ nhỏ.
-
Loại xe, màu xe và biển số, nếu đã nhìn thấy từ chỗ đứng an toàn.
-
Người khác trong ngõ cũng chứng kiến, và họ có đồng ý được nhắc tới hay không.
Chỉ ghi điều đã thấy, đừng suy đoán người đó uống bao nhiêu; kết luận có cồn hay không là việc của người có thẩm quyền với thiết bị đo. Về hình ảnh, gợi ý chung là không quay lén và không đăng lên mạng xã hội, vì dễ làm sự việc lan ra ngoài ý muốn. Đây là lời khuyên chung, bài không nói luật cho phép hay cấm quay chụp.
Góp ý khéo lúc hàng xóm đã tỉnh táo
Thời điểm quan trọng hơn lời lẽ. Tránh lúc đang nhậu hay vừa nhậu xong; chọn lúc người đó tỉnh táo, ví dụ một buổi sáng cuối tuần, và nói riêng, không trước đám đông.
Mở đầu bằng chuyện trẻ nhỏ và lối đi chung thay vì lời buộc tội. Ví dụ: “Dạo này ngõ có nhiều cháu nhỏ chơi, nhà em lo khi xe chạy nhanh vào buổi tối, anh giúp đi chậm và đừng lái xe khi đã uống nhé.” Nếu người đó cáu hoặc không nghe, dừng lại và để dịp khác. Nếu ngại nói trực tiếp, nhờ người lớn tuổi trong ngõ hoặc người thân của gia đình đó nói thay; cách này không hứa trước kết quả.
Báo tổ dân phố và công an nơi cư trú
Tổ dân phố. Đây thường là bước gần nhất: nói với tổ trưởng hoặc người phụ trách ở nơi bạn ở, kể lại sự việc đã ghi và nhờ họ nhắc nhở. Có thể đề nghị đưa chuyện ra cuộc họp dân để nhắc chung cả ngõ, thay vì chỉ nhắm vào một nhà. Cách tổ chức có thể khác nhau giữa các nơi; bài không nêu quyền hạn của tổ dân phố vì chưa có nguồn đối chiếu.
Công an nơi cư trú. Nếu việc lặp lại hoặc có nguy hiểm, mang bản ghi chú đến gặp công an khu vực phụ trách địa bàn hoặc trụ sở công an nơi cư trú, trình bày đúng điều đã thấy và hỏi cách tiếp nhận phản ánh: nói miệng hay viết đơn, cần giấy tờ gì. Tên gọi và cách tổ chức của lực lượng này có thể đã đổi theo đợt sắp xếp đơn vị hành chính từ năm 2025, bài không khẳng định cơ cấu cụ thể.
Số 113. Theo các bài hướng dẫn và tóm tắt văn bản trong nước, 113 là đầu số gọi công an và 115 là đầu số cấp cứu y tế; hãy kiểm lại đầu số hiện hành trước khi dùng. Khi nguy hiểm đang diễn ra trước mắt hoặc đã có người bị thương, gọi đầu số khẩn cấp là cách thường được hướng dẫn. Kể lại sự việc đã qua thì nên đi theo đường trực tiếp ở trên.
Điều 66 khoản 4 của Luật 36/2024/QH15 nêu một căn cứ để Cảnh sát giao thông dừng phương tiện kiểm tra, kiểm soát: “Có tin báo, tố giác, phản ánh, kiến nghị, đề nghị của cơ quan, tổ chức, cá nhân về tội phạm, hành vi vi phạm pháp luật khác.” Đó là một căn cứ, không phải lời hứa rằng mọi phản ánh đều dẫn tới kiểm tra hay xử lý; với sự việc trong ngõ nhỏ, bài không kết luận.
Nếu bạn đang thuê xe máy ở Hà Nội
Đã uống thì không lái xe thuê, dù chỉ đi một đoạn trong ngõ. Tiệm ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên mở cửa từ 09:00 đến 21:00 và không nhận hay giao xe ngoài giờ; chính sách khi khách đã uống, giữ xe qua đêm hay trả muộn cần hỏi và xác nhận trực tiếp qua số 0942467674. Xem thêm mục thuê xe, mục sự cố khi thuê xe và trang liên hệ.
Nguồn tham khảo và lưu ý
Điều luật trích theo Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15 và văn bản hợp nhất số 55/VBHN-VPQH: đã đọc nguyên văn Điều 2 khoản 3, Điều 9 khoản 2 và Điều 66 khoản 4. Nghị định 168/2024/NĐ-CP và Luật Đường bộ chỉ nêu tên, chưa đối chiếu Công báo. Các đầu số 113 và 115 theo tóm tắt từ nhiều bài hướng dẫn, cần kiểm lại. Đây là thông tin tham khảo, quy định có thể thay đổi, không thay tư vấn pháp lý riêng.
Tóm lại: giữ an toàn cho mình, ghi lại đúng điều đã thấy, góp ý lúc người đó tỉnh táo, rồi nhờ tổ dân phố và công an nơi cư trú. Với chính bạn, đã uống thì không lái. Các bài khác nằm trong mục nồng độ cồn và chuyên mục an toàn và pháp lý.