Nhiều bản ở vùng cao phía Bắc chỉ nối với đường lớn bằng một chiếc cầu treo bắc qua suối. Cầu hẹp, rung lắc khi có người đi, mặt cầu có khi là tôn thép, có khi là ván gỗ. Đi xe Wave qua cầu treo đòi hỏi quyết định nhanh: chạy thật chậm hay xuống dắt bộ. Bài này giải thích cầu treo dân sinh được thiết kế cho ai, những quy định cần biết, các vụ sự cố đã xảy ra và cách qua cầu an toàn, nhất là khi mặt cầu ướt.
Đi xe Wave qua cầu treo: cầu treo dân sinh được làm cho ai
Theo Thông tư 11/2014/TT-BGTVT, cầu treo dân sinh là cầu treo dây võng một nhịp trên đường giao thông nông thôn, khổ cầu không lớn hơn 2 m, dành cho người đi bộ, gia súc, ngựa thồ, xe đạp, xe mô tô, xe gắn máy và xe thô sơ. Thông tư chia cầu làm ba loại theo lưu lượng, với khổ cầu 2 m, 1,5 m và 1 m; loại hẹp nhất dùng cho vùng xa, ít người qua. Các loại cầu lớn hơn chỉ cho xe lưu thông một chiều, qua cầu từng chiếc một và phải có biển cảnh báo. Thông tư khuyến nghị mặt cầu bằng tôn thép có gân chống trơn.
Như vậy xe máy là đối tượng được tính tới khi thiết kế, nhưng sức chịu của mỗi cầu khác nhau. Báo Sơn La cho biết nhiều cầu dân sinh làm từ những năm 1988 tới 2010 có kết cấu đơn giản, mặt cầu bằng tre, gỗ, và phần lớn đã xuống cấp. Bạn có thể gặp cả cầu mới có biển báo rõ ràng lẫn cầu cũ không có biển nào.
Những sự cố đã xảy ra
- Tháng 2/2014, cầu treo Chu Va 6 ở Lai Châu đứt tăng đơ ở mố neo khi khoảng 40 người đi đưa tang trên cầu, mặt cầu lật nghiêng, 8 người tử vong. Cầu có biển tải trọng 1,5 tấn. Sau đó Bộ Giao thông vận tải yêu cầu các địa phương ghi tải trọng quy ra số người cho dễ hiểu.
- Tháng 7/2025, cầu treo qua sông Nậm Núa ở Điện Biên đứt cáp chủ, mặt cầu lật gần như thẳng đứng; một ô tô bán tải và một người đi xe máy rơi xuống sông, tất cả được cứu. Cầu dài 84 m, rộng 2 m, tải trọng 2 tấn. Sau sự cố, xã đặt rào và biển cấm người, xe qua lại.
Bài học: biển tải trọng và biển cấm phải được tôn trọng tuyệt đối, và đông người cùng lúc trên cầu là điều cần tránh.
Quy định khi qua cầu
Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 yêu cầu quan sát, giảm tốc độ ở nơi cầu, cống hẹp (Điều 12), cấm vượt trên cầu hẹp có một làn đường (Điều 14), và cấm dừng, đỗ xe trên cầu trừ khi tổ chức giao thông cho phép (Điều 18). Nghị định 168/2024/NĐ-CP, Điều 7 khoản 3 điểm c, có mức phạt cho việc dừng, đỗ xe trên cầu; không chấp hành biển báo có mức phạt theo khoản 1 điểm a. Chúng tôi không tìm thấy quy định chung nào buộc người đi xe máy phải xuống dắt qua cầu treo; nếu có, đó sẽ là biển báo hoặc thông báo của địa phương. Phần dưới là lời khuyên, không phải quy định.
Khi nào nên dắt bộ
Xuống xe tắt máy và dắt bộ nếu gặp một trong các điều sau:
- Mặt cầu bằng ván gỗ, tre, ướt hoặc có rêu.
- Ván cầu có khe hở, tấm lỏng, tấm gãy.
- Cầu rung lắc mạnh khi có người đi.
- Cầu hẹp khoảng 1 m, không có lan can chắc.
- Có biển yêu cầu dắt xe, hoặc người dân địa phương đều dắt.
- Bạn sợ độ cao hoặc chưa quen xe số.
Tài liệu của Honda Việt Nam hướng dẫn dắt xe khi tắt máy: giữ xe thẳng, tay lái thẳng, tay trái cầm tay lái, tay phải nắm tay dắt sau, đi chậm. Người ngồi sau xuống xe và đi bộ qua riêng.
Nếu chạy qua: chậm, đều, từng xe một
Trên cầu mặt tôn thép có gân, khô ráo, có biển cho phép xe máy:
- Chờ người và xe phía bên kia qua hết; cầu hẹp chỉ đủ cho một xe.
- Cho người ngồi sau xuống đi bộ qua sau.
- Vào số 1 từ trước đầu cầu, chạy chậm như người đi bộ.
- Nhìn về đầu cầu bên kia, không nhìn xuống suối.
- Không phanh gấp, không sang số, không dừng giữa cầu để chụp ảnh.
Sách hướng dẫn Honda Wave lưu ý đặc biệt khi đi trên bề mặt ít ma sát: lốp dễ trượt và quãng phanh dài hơn; tránh phanh và về số quá gấp. Tài liệu kỹ năng thăng bằng của Honda khuyên đi số thấp, nhìn xa, điều khiển tay lái nhỏ. Kinh nghiệm qua những cây cầu nhỏ ở ngoại thành Hà Nội có ở bài qua cầu dân sinh hẹp không lan can ở ngoại thành bằng xe máy, còn cách bớt chóng mặt khi qua cầu cao có ở bài sợ độ cao khi chạy xe máy qua cầu lớn.
Ván cầu ướt trơn
Sau mưa hay buổi sáng sương, ván gỗ phủ rêu trơn như mặt kính. Chính thông tư thiết kế cũng khuyến nghị tôn thép có gân chống trơn, cho thấy độ trơn của mặt cầu là vấn đề được tính tới. Với cầu gỗ ướt, dắt bộ gần như luôn là lựa chọn đúng. Đi giày đế bám, bước chậm, giữ phanh trước khi xe muốn trôi theo độ võng của cầu.
Nếu xe hỏng không chạy được ngay đầu cầu, đừng nhờ xe khác kéo; cách dắt và gọi trợ giúp có ở bài xe thuê hỏng không chạy được. Gợi ý lịch trình hai ngày vào các bản ở Mai Châu có ở bài đi Mai Châu hai ngày.
Trên bảng giá của Cho Thuê Xe Máy Nguyễn Tú, Honda Vision và Honda Air Blade có giá ngày 200.000 đồng, Honda Wave và Honda Click có giá ngày 150.000 đồng; tiền cọc tùy dòng xe và được xác nhận trực tiếp khi đặt. Cửa hàng ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, mở cửa 09:00 tới 21:00 tất cả các ngày trong tuần, điện thoại và Zalo 0942 467 674.
Các bài khác về dòng xe này có ở chuyên mục Honda Wave, còn thông tin chung về các dòng xe ở mục xe máy.