Bạn nhận xe điện lúc sáng với vạch pin đầy, đi một vòng từ Long Biên vào phố cổ, rồi đến chiều thấy vạch pin tụt nhanh hơn mình tưởng. Phần lớn chuyện đó nằm ở cách vặn ga, cách phanh và hơi lốp chứ không phải viên pin. Bài này nói cách lái xe máy điện tiết kiệm pin bằng những thói quen bạn áp dụng được ngay từ chuyến đầu tiên.
Lái xe máy điện tiết kiệm pin: pin hao ở đâu trong phố Hà Nội
Xe điện lấy năng lượng từ pin cho mọi việc: tăng tốc, giữ tốc độ, thắng sức cản của gió và của mặt đường. Hai khoản tốn nhất thường là tăng tốc gấp và chạy nhanh kéo dài. Mỗi lần vặn ga mạnh để vọt lên rồi lại bóp phanh vì đèn đỏ ngay phía trước, phần điện vừa dùng gần như bị bỏ phí.
Phố Hà Nội rất dễ phí điện kiểu đó. Một đoạn phố Huế hay đường Láng giờ tan tầm có đèn đỏ dày, xe chen nhau, ai cũng nhích lên rồi dừng. Hai xe giống hệt nhau trên cùng cung đường vẫn có thể về tới nơi với mức pin khác hẳn, chỉ vì một người lái giật còn một người lái mượt. Mức chênh cụ thể tùy xe, tùy hãng, nên hãy tự quan sát vạch pin của xe mình sau mỗi đoạn.
Giữ tốc độ đều: vặn ga nhẹ như đang bưng bát canh nóng
Tốc độ đều không có nghĩa là chạy chậm. Nó có nghĩa là chọn một nhịp vừa với dòng xe quanh mình rồi giữ tay ga ổn định, không lúc vọt lúc thả. Vài thói quen giúp việc này dễ hơn:
- Xuất phát từ đèn đỏ, mở ga nhẹ và đều thay vì vặn hết cỡ. Xe điện thường vọt rất nhanh nên dễ quên mình đang đốt pin.
- Đi theo nhịp dòng xe, đừng cố vượt từng chiếc. Mỗi lần vượt thường kèm một cú tăng tốc rồi lại phải giảm.
- Nhìn xa qua hai ba xe phía trước để biết chỗ nào sắp ùn lại và chỉnh ga từ sớm.
Đoạn thoáng như đường ven sông Hồng là chỗ dễ bị cám dỗ nhất, vì xe êm, đường rộng, tay ga tự muốn vặn thêm. Nhưng tốc độ càng cao thì sức cản gió càng lớn và pin tụt càng nhanh. Giảm bớt một chút ở đoạn vắng thường có lợi hơn việc đến sớm thêm vài phút, miễn là tốc độ vẫn phù hợp với điều kiện đường.
Nhả ga sớm và phanh sớm để xe tự lướt
Đây là thói quen cho hiệu quả rõ nhất trong phố. Thấy đèn phía xa chuyển đỏ, nhiều người giữ nguyên ga đến sát vạch rồi bóp phanh gấp. Người tiết kiệm pin làm ngược lại: nhả ga từ xa, để xe lướt đi, phanh nhẹ ở đoạn cuối. Xe vẫn dừng đúng chỗ, nhưng bạn không tốn điện cho quãng đường mà dù sao cũng phải bỏ đi.
Phanh sớm không có nghĩa là phanh mạnh. Hãy bóp nhẹ và tăng dần, nhất là khi đường ướt. Cách này còn cho xe phía sau một khoảng đệm để phản ứng, nên vừa là mẹo tiết kiệm vừa là thói quen an toàn.
Một số xe điện thu hồi một phần năng lượng khi nhả ga hoặc khi phanh, có xe không, có xe cho chỉnh mức. Chuyện này tùy xe, tùy hãng, nên hãy hỏi cửa hàng cho thuê lúc nhận xe thay vì tự đoán. Có tính năng đó hay không, nhả ga sớm vẫn có lợi vì bạn tránh được những lần phải tăng tốc lại từ đầu.
Lốp đủ hơi và tải nhẹ: hai khoản tiết kiệm không cần kỹ năng
Hơi lốp
Lốp non hơi làm xe nặng nề hơn, vừa ì vừa tốn pin, lại khó điều khiển hơn khi vào cua hay phanh. Mức hơi phù hợp tùy xe, tùy loại lốp, thường có trên tem dán ở xe hoặc trong sách hướng dẫn, hoặc bạn hỏi cửa hàng và thợ.
Kiểm tra nhanh trước khi đi: nhìn lốp có bẹp hơn bình thường không, ấn thử bằng tay, so hai bánh với nhau. Thấy khác lạ thì ghé tiệm bơm hơi gần nhất nhờ thợ kiểm tra, đừng tự bơm quá tay. Nếu lốp xì chậm hoặc có vật nhọn cắm vào, hãy dừng xe ở chỗ an toàn và báo cửa hàng trước khi xử lý.
Đồ nặng và người ngồi sau
Xe chở càng nặng càng tốn pin, nhất là lúc xuất phát và lúc lên dốc. Một ba lô đầy máy ảnh, túi quà mua ở phố cổ, thêm một người ngồi sau, tất cả cộng dồn lại. Nếu chuyến đi có điểm nghỉ, hãy gửi bớt đồ nặng ở chỗ lưu trú rồi đi gọn nhẹ.
Chở thêm người là nhu cầu có thật, chỉ cần tính trước rằng pin sẽ tụt nhanh hơn lúc đi một mình và theo giới hạn tải của nhà sản xuất. Đừng treo đồ nặng lên ghi đông vì xe dễ mất cân bằng.
Lên dốc và đi đường dài: tính trước, đừng đoán
Dốc là chỗ pin tụt nhanh nhất. Với cầu vượt hay dốc cầu, hãy vào dốc bằng nhịp ổn định, đừng vặn ga gấp giữa chừng. Nếu hay phải qua nhiều dốc liên tiếp, bài về xe máy điện leo dốc dài, giữ pin và phanh thế nào sẽ giúp bạn xử lý kỹ hơn.
Với chuyến dài, hãy dành vài phút trước khi đi để nhìn lại lộ trình, chia thành từng chặng và chọn chỗ nghỉ. Quãng đường mỗi lần sạc phụ thuộc vào xe, hãng, tải, thời tiết lẫn cách lái, nên đừng lấy con số người khác kể làm mốc. Bạn có thể đọc thêm về quãng đường một lần sạc của xe máy điện để hiểu vì sao mỗi người một khác.
Hãy đặt mốc quay về từ sớm, khi pin còn kha khá, thay vì chờ tới lúc chỉ còn rất ít.
Pin tụt nhanh hơn dự tính: giảm tải rồi dừng an toàn
Nếu đang ở xa mà vạch pin tụt nhanh hơn bạn nghĩ, đừng hoảng và cũng đừng cố vắt tới cùng. Bạn nên làm theo thứ tự này:
- Giảm tốc độ, vặn ga nhẹ và đều, nhả ga sớm hơn mọi khi.
- Chọn đường bằng phẳng, ít đèn đỏ, tránh dốc nếu có lựa chọn khác.
- Tìm chỗ dừng an toàn, xem lại vị trí để quyết định đi tiếp hay quay về.
- Nếu xe có chế độ tiết kiệm, chỉ dùng theo hướng dẫn của cửa hàng hoặc nhà sản xuất, vì chế độ này tùy xe.
Khi xe yếu hẳn, có cảnh báo lạ hoặc pin nóng bất thường, hãy dừng ở nơi an toàn và báo cửa hàng cho thuê trước khi làm bất cứ việc gì khác. Bạn không tự mở pin, không tự sửa, còn việc sạc thì làm đúng hướng dẫn của cửa hàng hoặc nhà sản xuất. Nếu lỡ hết pin giữa đường, hãy đọc thêm cách xử lý khi xe máy điện hết pin giữa đường.
Bắt đầu từ một vòng thử ngắn
Lần đầu thuê xe điện, bạn nên chạy thử một vòng ngắn quanh khu mình ở, để ý vạch pin tụt thế nào khi ga đều, khi ga giật, rồi mới tính chuyện đi xa. Muốn xác nhận giá và tình trạng xe điện hiện có, bạn liên hệ Nguyễn Tú qua số 0942 467 674 trong giờ 09:00–21:00.
Cần đọc thêm trước khi chọn xe, hãy ghé chuyên mục xe máy điện hoặc các hướng dẫn khác tại mục thuê và đi xe máy ở Hà Nội.