Tình huống xe máy bị xịt lốp giữa đường luôn đến bất ngờ: tiếng phịch nhẹ từ bánh sau, xe chững lại rồi lảo đảo, tay lái nặng dần trong khi bạn đang giữa luồng. Với xe thuê, bạn còn vướng thêm câu hỏi trách nhiệm. Bài này nói các bước xử lý ngay từ lúc cảm nhận lốp xì, cách xử tại chỗ, và cách báo cửa hàng cho đúng.
Nguyên tắc chung: giữ bình tĩnh và ưu tiên dừng an toàn trước, mọi chuyện khác tính sau.
Xe máy bị xịt lốp giữa đường: giữ thăng bằng trước tiên
Cảm giác đầu tiên khi lốp xì là xe bị kéo về phía bánh xì. Lốp trước xì thì tay lái rung và quay lệch, lốp sau xì thì đuôi xe lắc lư. Lúc này bạn không phanh gấp, không ngoặt tay lái, mà thả ga từ từ, giữ tay lái chắc theo hướng thẳng, và cho xe chậm dần bằng phanh bên bánh còn tốt.
Khi tốc độ đã thấp, nghiêng người nhẹ để giữ cân bằng, bật đèn khẩn nếu có, và chuyển dần vào lề hoặc vỉa hè. Đừng cố bám luồng tiếp tục đi: mâm xe quay trên lốp xì vài trăm mét là hỏng cả mâm, và chi phí lớn hơn nhiều so với vá một cái lốp.
Đến lúc dừng hẳn, dựng chân chống trên mặt phẳng, kéo xe vào sát mép để không chắn lối đi. Nếu đang trên đường cao hoặc cầu, hãy chuyển bộ tới điểm dừng an toàn tiếp theo dù phải đi chậm.
Lốp trước và lốp sau xử khác nhau: lốp trước xì nguy hiểm hơn vì tay lái nặng đột ngột và dễ ngã ở tốc độ cao, còn lốp sau xì dễ nhận hơn nhưng nếu phanh gấp bằng phanh sau trên lốp xì thì dễ trượt. Bởi vậy khi lốp sau xì, bạn nên chuyển trọng tâm về phía trước và phanh nhẹ phía trước.
Xử lý tại chỗ: làm được gì và không nên làm gì
Kiểm tra bánh xì trước: nhìn quanh mặt lốp tìm đinh, mảnh vít hay đầu nhọn cắm vào. Nếu lốp xì chậm và vạt xa, bạn có thể bơm lại rồi đi chậm tới quán vá gần nhất, giữ tốc độ thấp và không chở nặng. Một số người đi xe máy thường mang bơm nhỏ, còn với xe thuê thì hỏi cửa hàng lúc nhận.
Hiểu nhanh loại lốp trên xe cũng giúp bạn bình tĩnh hơn khi xử lý: lốp không săm xì đinh thường xì chậm, đủ để bạn kịp vào lề an toàn hoặc bơm rồi đi tới quán; lốp có săm khi rách thường xẹp rất nhanh, bánh mềm ngay trong vài giây. Nhận xe xong, bạn nên hỏi cửa hàng chiếc xe mình thuê dùng loại lốp nào để hình dung trước cách xử. Với cả hai loại, quy tắc chung vẫn giữ nguyên: giảm tốc giữ thẳng, dừng vào lề trước khi nghĩ đến chuyện vá.
Nếu lốp xì nhanh, xì to, cách duy nhất là dắt bộ: không đề, không rướn ga cho bánh quay. Dắt bộ một đoạn tới quán vá trong khu vực là việc làm hợp lý nhất, đa số quán vá trên phố mở tới tối muộn.
Vài tình huống đặc biệt cần xử khác: mưa lớn thì ưu tiên kéo xe vào mái che trước khi tìm nguyên nhân; ban đêm nên mở đèn điện thoại để các xe thấy mình; nếu xì trên cầu hoặc đường nhanh, hãy dắt bộ theo làn khẩn cấp về điểm dừng gần nhất, không đứng giữa làn.
Điều không nên: dùng keo xịt vá tạm rồi chạy nhanh đường xa, vì miếng vá tạm chỉ dành cho quãng ngắn. Với xe thuê, bạn cũng không nên tự đổi lốp hay tháo bánh tại chỗ, vì trách nhiệm về xe khi đang thuê cần rõ ràng giữa bạn và cửa hàng.
Báo cửa hàng: gọi sớm, nói đủ thông tin
Ngay khi dừng an toàn và hình dung được tình trạng, bạn nên gọi cửa hàng báo trước, kể cả khi định tự vá ở quán gần. Lý do: một số hợp đồng quy định cách xử lý với hỏng lốp, và báo sớm giúp bạn không bị động về trách nhiệm sau này. Các tình huống sự cố với xe thuê được tóm trong trang sự cố khi thuê xe.
Khi gọi, bạn nói rõ: vị trí, bánh nào xì, tình trạng lốp (xì đinh, xì thành, rách lớn), và hỏi hướng xử lý cửa hàng muốn bạn làm. Nếu cửa hàng yêu cầu mang xe về hoặc thợ đến hỗ trợ, bạn cứ làm theo hướng đó.
Trước khi tiếp tục hành trình sau khi vá, bạn nên chạy thử một đoạn ngắn quanh quán để chắc miếng vá ăn rồi mới lên đường. Giữ lại hóa đơn vá lốp nếu bạn tự chi trả: đây là giấy tờ cần khi trao đổi với cửa hàng về chi phí. Hóa đơn mập mờ thường là nguồn tranh luận không đáng có.
Phòng từ đầu: kiểm tra lốp trước khi nhận xe
Trước khi ký hợp đồng thuê, một vòng kiểm tra lốp mất chưa đầy một phút: nhìn hoa lốp còn sâu không, thành lốp có vết vá cũ hay nứt, bóp bánh xem hơi có căng không. Bạn cũng nên hỏi lốp từng bị vá bao nhiêu lần, vì lốp vá nhiều ở cùng vị trí dễ xì lại.
Về áp suất lốp, cách kiểm tra và vì sao nó quan trọng được nói trong trang bảo dưỡng xe. Lốp non vừa hao xăng vừa nóng nhanh, và cũng là nguyên nhân khiến vạt mỏng dễ bị xuyên khi cán đinh.
Tay lái khi gặp vũng và đường trơn cũng phần nào giúp bạn thoát các tình huống khó; cách giữ khoảng cách và quan sát được nói trong trang kỹ năng lái cơ bản. Cửa hàng Thuê Xe Máy Hà Nội Nguyễn Tú ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, Hà Nội, mở cửa từ 09:00 đến 21:00, nhận đặt xe qua số 0942 467 674, bạn gọi hỏi trực tiếp khi gặp sự cố giữa đường; tổng quan các dòng xe nằm trong trang xe máy khi thuê.