Mỗi năm cửa hàng tôi ở Long Biên đón khá nhiều khách từ TP.HCM ra Hà Nội làm việc vài tháng: chuyên viên đi dự án, kỹ sư triển khai hệ thống, nhân viên được điều chuyển tạm. Các bạn đều đã chạy xe máy thành thạo ở Sài Gòn, nhưng tuần đầu ngoài này vẫn hay bỡ ngỡ. Bài này kể những khác biệt mà người Sài Gòn đi xe máy ở Hà Nội thường gặp và cách chuẩn bị thuê xe theo tháng cho gọn.
Ra Hà Nội làm việc vài tháng: tay lái quen nhưng đường thì lạ
Kỹ năng lái thì bạn đã có sẵn. Thứ cần làm quen là bối cảnh: thời tiết đổi theo mùa, phố cổ nhiều đường một chiều, địa chỉ ngõ ngách nhiều tầng và vài cây cầu có quy tắc riêng. Không cái nào khó, nhưng không biết trước thì dễ đi nhầm.
Lời khuyên chung của tôi: tuần đầu đừng vội. Đi chậm hơn thói quen một chút, quan sát cách người địa phương nhường nhau ở ngã tư rồi hãy chạy theo nhịp chung.
Thời tiết bốn mùa: khác biệt lớn nhất với Sài Gòn
Ở Sài Gòn, bạn chủ yếu lo mùa mưa và mùa nắng. Hà Nội thì mỗi quãng trong năm một kiểu, và mỗi kiểu ảnh hưởng thẳng đến việc đi xe.
Mùa đông lạnh và khô
Từ khoảng cuối tháng Mười một, gió mùa đông bắc tràn về, có những đợt rét đậm. Đi xe máy buổi sáng lạnh hơn nhiều so với đứng ngoài đường, vì gió lùa vào cổ và tay. Cần chuẩn bị:
- Áo khoác chắn gió, khăn quàng hoặc áo cổ cao.
- Găng tay đủ dày nhưng vẫn bóp phanh dễ.
- Mũ bảo hiểm có kính chắn để đỡ gió tạt vào mắt.
Xe để ngoài trời qua đêm có thể khó nổ vào sáng sớm; đề vài lần không nổ thì báo cửa hàng chứ đừng đề liên tục.
Nồm ẩm cuối đông, đầu xuân
Đây là thứ nhiều bạn miền Nam chưa gặp bao giờ. Không khí ẩm đến mức nền nhà, tường và mặt đường lúc nào cũng ướt, kèm mưa phùn lất phất. Mặt đường trơn hơn hẳn, nhất là vạch sơn và nắp cống. Bài mùa nồm ẩm ở Hà Nội có cách giữ xe khô ráo và chạy an toàn trên đường trơn.
Hè nóng và mưa giông
Mùa hè Hà Nội nắng gắt, có những trận mưa giông đến nhanh, gió mạnh. Khác mưa rào chiều ở Sài Gòn thường tạnh sau một lúc, mưa giông ở đây đôi khi gây ngập cục bộ trên vài tuyến phố trũng. Luôn để sẵn áo mưa bộ trong cốp.
Phố một chiều, ngõ ngách và cách đọc địa chỉ
Khu phố cổ quanh Hoàn Kiếm có nhiều phố một chiều, phố nhỏ và đông người đi bộ. Các tối cuối tuần, khu vực quanh hồ Hoàn Kiếm còn tổ chức phố đi bộ nên một số tuyến bị chặn. Nếu chỗ làm hay chỗ ở gần đây, hãy xem kỹ biển báo ở đầu phố trước khi rẽ.
Địa chỉ Hà Nội cũng khác cách gọi quen thuộc. Ở Sài Gòn bạn quen số hẻm có dấu gạch chéo, còn ngoài này là ngõ, ngách, hẻm lồng nhau, kiểu “ngõ 165, ngách 20, hẻm 5”. Khi tìm nhà trọ hay văn phòng, chép đủ cả ba tầng số và hỏi thêm một mốc dễ thấy như tiệm tạp hóa đầu ngõ.
Ứng dụng bản đồ giúp được nhiều, nhưng cần bật đúng chế độ xe hai bánh. Bài dùng Google Maps chỉ đường cho xe máy ở Hà Nội nói kỹ cách tránh bị dẫn vào đường một chiều hoặc phố cấm.
Nhịp giao thông và những tuyến có quy tắc riêng
Giờ cao điểm ở cả hai thành phố đều đông. Điểm khác là nhiều trục phố trong nội thành Hà Nội hẹp hơn, ngã tư sát nhau, có nút giao năm sáu ngả. Xe đi chậm nhưng dày, ai cũng nhích từng chút, nên giữ khoảng cách và để ý xe chen từ hai bên.
Có vài tuyến đường mà người mới ra hay đi nhầm:
- Cầu Long Biên: chỉ dành cho xe máy, xe đạp và người đi bộ bên cạnh đường tàu, và xe chạy theo chiều bên trái. Lần đầu lên cầu hãy đi theo dòng xe phía trước.
- Đường trên cao Vành đai 3 và cầu Thanh Trì: không dành cho xe máy. Nếu bản đồ dẫn lên dốc cầu cạn, hãy dừng lại kiểm tra; bài tránh lên nhầm đường trên cao Vành đai 3 chỉ rõ các điểm dễ nhầm.
- Các cầu qua sông Hồng: buổi sáng và chiều tối rất đông, gió ngang trên cầu mạnh vào mùa đông. Cách đi hằng ngày qua Vĩnh Tuy, Chương Dương và Long Biên có trong bài đi làm qua cầu mỗi ngày bằng xe thuê tháng.
Ở Hà Nội người ta nói “gửi xe”: cứ tìm bãi có người trông, có vé và không dựng xe chắn lối đi.
Chuẩn bị thuê xe theo tháng trước khi bay ra
Nếu dự án kéo dài từ một đến vài tháng, thuê xe theo tháng thường tiện hơn gọi xe công nghệ mỗi ngày. Bạn chủ động giờ giấc, cuối tuần có thể đi Tây Hồ, Ba Đình hay ra ven đô mà không phải tính từng chuyến.
Chọn xe theo nhu cầu
- Honda Vision: gọn, dễ đi trong phố, giá thuê tháng 1.800.000 đến 2.000.000 đ.
- Honda Air Blade: máy khỏe, hợp người hay đi xa hơn, thuê tháng 1.400.000 đ.
- Honda Click hoặc Yamaha Mio: xe ga nhỏ, thuê tháng từ 1.000.000 đến 1.200.000 đ.
- Honda Wave: xe số bền, 150.000 đ một ngày; muốn thuê theo tháng thì hỏi cửa hàng.
Giấy tờ và những điều cần hỏi
Mang theo căn cước và giấy phép lái xe phù hợp với loại xe. Trước khi chốt, hỏi rõ các mục sau và nhờ ghi lại:
- Mức đặt cọc: xác nhận trực tiếp với cửa hàng.
- Cửa hàng có giữ giấy tờ tùy thân trong thời gian thuê không.
- Xe có kèm mũ bảo hiểm không.
- Có bảo hiểm cho người thuê hay không.
- Trả xe sớm hoặc trễ hơn dự kiến thì cách tính thế nào.
Các chính sách này cần chốt khi đặt xe, đừng suy ra từ kinh nghiệm thuê ở nơi khác.
Nhận xe khi vừa đáp máy bay
Chuyến bay từ Tân Sơn Nhất hạ cánh ở Nội Bài, cách nội thành khá xa. Cửa hàng ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên mở cửa từ 09:00 đến 21:00 và không giao xe ngoài giờ này. Nếu muốn nhận xe tại chỗ ở, thời gian và chi phí giao nhận phải xác nhận trước. Bay đến muộn thì sáng hôm sau hãy nhận xe.
Gọi số 0942 467 674 trước vài ngày để giữ đúng mẫu xe, nhất là khi bạn ra vào dịp cuối năm.
Tuần đầu ở Hà Nội: tập đường trước khi đi làm
Một kế hoạch đơn giản cho bảy ngày đầu:
- Ngày nhận xe: kiểm tra phanh, đèn, còi, chụp ảnh tình trạng xe, lưu số cửa hàng vào điện thoại.
- Ngày thứ hai: chạy thử từ chỗ ở đến văn phòng đúng giờ đi làm, ghi lại thời gian thật.
- Giữa tuần: thử một đường dự phòng, nhất là nếu tuyến chính phải qua cầu.
- Cuối tuần: đi một vòng hồ Tây hoặc quanh Ba Đình lúc vắng để quen ngã rẽ và biển báo.
Khi xe có tiếng lạ hay đèn báo bất thường, gọi cửa hàng trước rồi mới xử lý, đừng tự mang ra tiệm ngoài thay đồ.
Bước tiếp theo
Xác định số tháng ở lại, chọn mẫu xe hợp thói quen lái và gọi cửa hàng giữ xe trước ngày bay. Các lưu ý khác khi thuê dài ngày có trong mục thuê xe theo tháng, còn hướng dẫn chung nằm ở chuyên mục thuê xe.