Yên xe thuê bị rách là chuyện nhỏ lúc nhận xe nhưng hay thành chuyện khó nói lúc trả. Khi đứng ở quầy, ai cũng nhìn đèn, phanh, lốp, ít người cúi xuống miết tay dọc đường chỉ hay ấn thử mặt yên. Đến ngày trả, nhân viên chỉ vào một vết toạc nhỏ ở mép yên, còn bạn không chắc nó có từ trước hay do mình gây ra. Bài này chỉ tập trung vào chiếc yên: soi chỗ nào, chụp thế nào cho rõ, ghi chú ra sao, và giữ yên thế nào trong những ngày xe đỗ ngoài nắng, ngoài mưa ở Hà Nội.
Vì sao yên xe thuê bị rách hay bị bỏ sót khi nhận xe
Yên là phần to nhất trên xe nhưng lại là phần người ta nhìn ít nhất. Có vài lý do:
- Lúc nhận xe, yên thường đang được lật lên để bạn cất đồ vào cốp, nên mặt trên khuất khỏi tầm mắt.
- Vết rách nhỏ ở mép sau hay mặt dưới viền yên rất khó thấy nếu chỉ nhìn từ phía trước.
- Bong chỉ và lún mút không lộ ra bằng mắt, phải dùng tay mới cảm nhận được.
- Nhiều xe có áo bọc yên phủ ngoài, che luôn tình trạng da yên thật bên dưới.
Ảnh chụp tổng thể chiếc xe thường chỉ bắt được yên ở góc nghiêng, nên cần thêm vài ảnh riêng cho yên.
Kiểm tra yên xe máy thuê theo bốn vùng
Hãy chia yên thành bốn vùng và đi lần lượt, mỗi vùng mất chừng nửa phút.
Mặt ngồi
Đây là chỗ chịu lực nhiều nhất. Nhìn xem có vết nứt chân chim, chỗ da bạc màu, vết cắt thẳng như bị dao rọc hay vết thủng nhỏ do vật nhọn. Lấy lòng bàn tay vuốt từ đầu yên về đuôi yên, chỗ nào gợn lên hoặc lõm xuống thì dừng lại nhìn kỹ.
Đường chỉ và mép viền
Lần ngón tay dọc theo đường may quanh yên, nhất là hai góc phía trước gần bình xăng hoặc sàn để chân. Đường chỉ bung thường bắt đầu ở góc, hở ra một khe nhỏ, nước mưa chui vào làm ướt mút. Nếu thấy chỉ sổ hay có chỗ đã được khâu vá lại bằng chỉ khác màu, hãy ghi nhận ngay.
Độ lún của mút
Ấn mạnh bằng hai bàn tay ở ba điểm: đầu yên, giữa yên và chỗ người ngồi sau. Mút còn tốt sẽ đàn hồi lại đều. Chỗ nào lún sâu hẳn, ấn vào nghe lụp bụp hoặc thấy cứng như chạm khung nhựa thì mút đã xẹp. Lún mút không phải lỗi của bạn, nhưng nếu không báo, đến lúc trả có thể bị hỏi vì sao yên lõm.
Mặt dưới, bản lề và khóa yên
Lật yên lên, nhìn mép da bọc quanh đế nhựa, xem ghim bấm có bung, đế nhựa có nứt không. Thử đóng mở yên vài lần, nghe tiếng khóa ăn chắc. Bản lề lỏng làm yên xô lệch khi chạy và cọ rách mép da theo thời gian.
Chụp lại khi nhận: ảnh nào thực sự có ích
Ảnh chụp yên cần trả lời được câu hỏi: vết này nằm ở đâu, to cỡ nào, có từ lúc nào. Một bộ ảnh gọn gồm:
- Một ảnh toàn yên từ trên xuống, đứng cao hơn yên một chút, để thấy vị trí các vết.
- Ảnh cận từng vết rách hay chỗ bong chỉ, đặt ngón tay hoặc chìa khóa xe cạnh vết để so kích thước.
- Một ảnh chụp lúc tay đang ấn vào chỗ lún, để thể hiện mút xẹp.
- Một ảnh khi lật yên, thấy được mặt dưới và đế nhựa.
- Nếu xe có áo bọc yên, chụp cả khi còn bọc và khi đã kéo bọc lên một góc.
Tránh chụp lúc nắng gắt chiếu thẳng, vì mặt da bóng sẽ lóa trắng, che mất vết nứt. Nếu đang ở ngoài sân, nghiêng người tạo bóng che hoặc dắt xe vào hiên. Cách chụp tổng thể cả xe khi nhận và khi trả đã có trong bài chụp lại tình trạng xe khi nhận và khi trả; ở đây bạn chỉ bổ sung phần cận cảnh cho yên.
Ghi chú cho rõ ràng, đừng chỉ giữ ảnh trong máy
Ảnh nằm trong điện thoại của bạn chưa phải là thỏa thuận chung. Sau khi chụp, hãy nói với nhân viên ngay tại chỗ: yên có vết rách nhỏ ở mép trái phía sau, chỉ bung ở góc trước bên phải, mút giữa yên lún. Đề nghị ghi các điểm này vào biên bản giao xe nếu có, hoặc gửi ảnh kèm một dòng mô tả qua tin nhắn để cả hai bên cùng giữ. Cách gửi ảnh và ghi chú tình trạng qua Zalo được hướng dẫn kỹ trong bài xác nhận bàn giao xe qua tin nhắn Zalo.
Một mẹo nhỏ: gom ảnh yên vào một album đặt tên theo ngày nhận và biển số, đến ngày trả khỏi phải lục tìm.
Giữ yên khỏi hư thêm khi đỗ ngoài nắng mưa
Phần lớn vết rách mới phát sinh trong lúc xe đứng yên chứ không phải lúc chạy. Một vài thói quen giúp yên còn nguyên như lúc nhận:
- Ưu tiên chỗ đỗ có mái. Nắng trưa chiếu thẳng nhiều giờ làm da yên khô cứng, dễ nứt. Bãi gửi có mái quanh phố đi bộ Hoàn Kiếm hay gần chợ Long Biên đáng thêm vài bước chân.
- Dùng bọc yên xe thuê nếu cửa hàng có. Nếu không có, một tấm áo mưa gấp phủ lên khi đỗ lâu cũng đỡ được phần nào.
-
Không để vật sắc trong túi quần sau. Chìa khóa, bút, kéo nhỏ là thủ phạm hay gặp của những vết cắt thẳng trên mặt yên.
- Không đứng hay quỳ lên yên để với đồ hay chụp ảnh qua đám đông ở hồ Tây.
- Lót dưới móc dây chằng. Móc sắt kéo căng qua mặt yên dễ rạch da, nên đặt khăn hoặc bìa cứng bên dưới.
- Lau khô sau mưa. Nếu chỗ chỉ đã hở sẵn, nước đọng lâu sẽ thấm vào mút.
Nếu giữa kỳ thuê bạn thấy một vết rách mới mà không rõ nguyên nhân, cứ chụp ảnh và nhắn cho cửa hàng ngay hôm đó. Báo sớm luôn dễ nói chuyện hơn để đến ngày trả mới phát hiện.
Ngày trả xe: so lại với bộ ảnh lúc nhận
Trước khi tới cửa hàng, dừng xe ở chỗ sáng, lau sơ mặt yên và tự soi lại bốn vùng như hôm nhận. Mở album ảnh cũ, so từng vết một. Khi nhân viên kiểm tra xe, nếu có câu hỏi về yên, bạn chỉ cần đưa đúng ảnh cận cảnh và tin nhắn đã gửi hôm nhận. Vết cũ thì đã có ghi nhận, vết mới thì hai bên trao đổi thẳng thắn dựa trên tình trạng thật, không ai phải đoán.
Tóm lại
Một chiếc yên mất chưa đến hai phút để soi: vuốt mặt ngồi, lần đường chỉ, ấn thử mút, lật xem mặt dưới. Chụp cận từng vết, nói với nhân viên và lưu lại bằng tin nhắn, rồi giữ yên tránh nắng gắt, vật sắc và dây móc trong suốt kỳ thuê. Các bài khác về khâu giao nhận được gom ở mục nhận xe và trả xe, còn kinh nghiệm thuê xe máy ở Hà Nội nói chung nằm trong chuyên mục thuê xe.