Sáng dắt xe ra khỏi ngõ, bạn thấy chiếc xe thuê thiếu một bên gương, nắp yên bị cạy, hay tấm ốp nhựa đã biến mất sau một đêm đỗ ngoài trời. Xe máy bị tháo trộm phụ tùng là chuyện không hiếm ở những ngõ nhỏ, khu nhà trọ hay sân chung cư cũ ở Hà Nội, nơi xe phải để qua đêm mà không có người trông. Với xe thuê, cách bạn kiểm tra, ghi nhận và báo trong vài giờ đầu quyết định mọi việc sau đó có rõ ràng hay không. Bài này đi theo đúng thứ tự cần làm.
Xe máy bị tháo trộm phụ tùng: đừng vội dắt xe đi
Hãy dừng lại vài phút trước khi chạy đi, vì hai lý do.
Thứ nhất, an toàn. Kẻ tháo gương có thể đã nới ốc chỗ khác, cắt dây hoặc cạy ổ khóa yên. Một chiếc xe thiếu gương vẫn chạy được, nhưng một chiếc xe bị cạy ổ khóa, lỏng tay lái hay đứt dây đèn thì không nên đưa ra đường.
Thứ hai, bằng chứng. Hiện trường lúc mới phát hiện là thứ duy nhất cho thấy phụ kiện mất khi xe đang đỗ, chứ không phải rơi dọc đường hay hỏng do va chạm.
Nếu thấy kẻ gian còn quanh đó, đừng tự đuổi theo; lùi về chỗ đông người.
Kiểm tra một vòng: mất gì, hỏng gì thêm
Đi chậm một vòng quanh xe, từ trước ra sau. Những thứ hay bị tháo trộm nhất gồm:
- Gương chiếu hậu. Một hoặc cả hai bên, có khi để lại chân gương bị vặn cong. Xem ren chỗ bắt gương còn nguyên không.
- Nắp yên, ổ khóa yên, nắp bình xăng. Nhìn quanh mép yên và lỗ khóa xem có vết cạy, vết tua vít.
- Ốp nhựa, chắn bùn, ốp đèn. Xem có mảnh nào bị bẻ, lỏng chốt hay thiếu ốc.
- Phụ kiện đi kèm xe. Mũ bảo hiểm treo ở móc, áo mưa trong cốp, giá để điện thoại, khóa đĩa nếu có.
Sau đó kiểm tra phần an toàn: bật khóa điện thử đèn, xi nhan, còi; nhìn dưới yếm xem dây điện; bóp thử hai tay phanh; xoay tay lái hết hai bên. Nếu có bất kỳ thứ gì bất thường ở phần điện, phanh hay tay lái, đừng nổ máy chạy đi mà gọi cửa hàng trước.
Ghi ra một danh sách ngắn trên điện thoại: thứ gì mất, thứ gì hỏng thêm. Danh sách này dùng lại khi báo cửa hàng và khi trình báo.
Chụp ảnh trước khi động vào bất cứ thứ gì
Bộ ảnh cần cho thấy xe đỗ ở đâu và phụ kiện bị tháo ra chứ không phải gãy vì đổ xe:
- Ảnh toàn cảnh chỗ đỗ. Lùi xa để thấy chiếc xe, cổng ngõ, số nhà hoặc lối vào khu tập thể, ví dụ cổng một dãy nhà ở khu Thành Công hay đầu một ngõ trên phố Xuân Thủy.
- Ảnh bốn phía xe, thấy rõ biển số trong ít nhất một tấm.
- Ảnh cận từng chỗ mất. Chân gương trống, mép yên bị cạy, chỗ thiếu ốp. Bước lại gần thay vì dùng zoom.
- Ảnh ốc rơi, mảnh nhựa vỡ nếu còn sót dưới đất.
- Một đoạn video ngắn đi một vòng quanh xe, nói nhỏ ngày giờ và địa điểm.
Cách sắp xếp và gửi ảnh cho gọn đã có trong bài chụp ảnh và quay video khi xe thuê gặp sự cố. Nếu chỉ mất gương, xem thêm bài xe thuê bị gãy gương chiếu hậu giữa kỳ.
Hỏi người xung quanh và tìm camera
Trước khi báo, hỏi những người có thể đã thấy gì đêm qua. Ở khu nhà trọ, đó là chủ nhà hoặc người quản lý dãy trọ. Ở chung cư cũ như Kim Liên hay Nghĩa Tân, đó là bảo vệ, người trông xe tầng một hoặc tổ dân phố. Ở ngõ nhỏ, hàng nước đầu ngõ và các hộ có camera trước cửa thường biết nhiều hơn bạn nghĩ.
Những gì nên hỏi:
- Đêm qua có ai thấy người lạ quanh chỗ để xe không, khoảng mấy giờ.
- Nhà nào có camera hướng ra chỗ đỗ, có thể xin xem lại hoặc nhờ giữ đoạn ghi hình.
Camera gia đình thường tự ghi đè sau một thời gian, nên nhờ chủ nhà giữ lại đoạn ghi càng sớm càng tốt. Chỉ nhờ lịch sự, không đòi xem, và ghi lại số nhà người đã giúp.
Báo cửa hàng trước, rồi mới tính chuyện sửa
Nhiều người ra tiệm sửa gần nhà lắp gương mới rồi mới báo cửa hàng. Với xe thuê, nên báo trước khi thay hay sửa bất cứ thứ gì, vì phụ tùng phải đúng loại của xe và cách xử lý cần thống nhất từ đầu.
Một tin nhắn Zalo gửi cửa hàng nên có:
- Thời điểm bạn đỗ xe tối qua và thời điểm phát hiện sáng nay.
- Địa chỉ chỗ đỗ: ngõ nào, số nhà, đỗ trong sân hay ngoài ngõ, có người trông hay không.
- Danh sách thứ bị mất và thứ bị hỏng thêm.
- Bộ ảnh và video vừa chụp.
Chi phí thay phụ tùng và cách xử lý cụ thể phụ thuộc vào từng trường hợp và thỏa thuận thuê, nên hãy hỏi rõ trực tiếp với cửa hàng và đề nghị xác nhận bằng tin nhắn. Đừng tự hứa với ai hay tự kết luận ai phải trả. Nếu cửa hàng cần bạn mang xe về để kiểm tra, cửa hàng Nguyễn Tú ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên mở cửa từ 09:00 tới 21:00; thời gian và cách mang xe về nên hẹn trước qua tin nhắn.
Trình báo công an phường: khi nào và mang theo gì
Trình báo giúp có một ghi nhận chính thức về việc mất tài sản. Hãy hỏi cửa hàng xem có cần không; khi mất nhiều thứ hoặc có dấu hiệu cạy phá, việc trình báo càng nên làm.
Bạn đến công an phường nơi xe đỗ, mang theo:
- Giấy tờ tùy thân của bạn.
- Giấy tờ xe cửa hàng đã giao kèm theo, nếu có, cùng thông tin liên hệ của cửa hàng.
- Ảnh, video và danh sách phụ kiện bị mất.
Kể lại sự việc theo thứ tự thời gian, đúng những gì bạn biết, không phỏng đoán. Nếu được tiếp nhận, hỏi xin giấy tờ hoặc biên nhận ghi nhận việc trình báo và chụp lại gửi cho cửa hàng. Làm theo hướng dẫn của cán bộ tiếp nhận. Với trường hợp nặng hơn là mất cả chiếc xe, trình tự được nói riêng trong bài xe thuê bị mất trộm: trình tự cần làm.
Những đêm tiếp theo: đỗ sao cho bớt rủi ro
Chỗ đỗ cũ dễ bị nhắm lại. Cho những đêm còn lại của kỳ thuê:
- Ưu tiên bãi gửi có người trông hoặc sân có cổng khóa, kể cả phải đi bộ thêm một đoạn.
- Đỗ ở chỗ sáng, trong tầm camera, đầu xe quay vào tường để gương khó bị vặn.
- Không để mũ bảo hiểm, áo mưa hay đồ có giá trị trên xe qua đêm.
Mẹo giữ phụ tùng có trong bài chống trộm phụ tùng khi gửi xe qua đêm.
Phát hiện xe thuê bị tháo trộm phụ kiện, hãy nhớ thứ tự: kiểm tra an toàn, chụp ảnh, hỏi người xung quanh, báo cửa hàng rồi mới tính chuyện sửa, và trình báo khi cần. Các tình huống khác trong kỳ thuê được gom ở mục sự cố khi thuê xe, còn kinh nghiệm thuê xe máy ở Hà Nội nói chung nằm trong chuyên mục thuê xe.