Sau một trận giông đêm, bạn ra chỗ đỗ và thấy cây đổ trúng xe máy thuê của mình: một cành lớn đè ngang yên, hoặc tấm biển hiệu bị gió giật rơi xuống, kính chắn gió vỡ, gương gãy. Bạn không làm gì sai, xe đang đỗ yên, nhưng chiếc xe không phải của bạn và bạn vẫn là người đang giữ nó. Lúc đó ai cũng hoang mang: kéo xe ra ngay, gọi ai trước, chụp gì. Bài này đi theo trình tự từ lúc phát hiện tới lúc bàn giao lại thông tin cho cửa hàng, để bạn vừa an toàn vừa giữ đủ bằng chứng.
Trước hết: kiểm tra an toàn quanh chỗ cây đổ trúng xe máy
Hiện trường ngay sau giông thường chưa ổn định. Trước khi bước lại gần chiếc xe, đứng xa vài bước và quan sát:
- Nhìn lên tán cây phía trên. Cành gãy dở còn mắc trên cao, hoặc thân cây đã nứt ở gốc, có thể tiếp tục rơi. Phố nhiều cây lâu năm như Phan Đình Phùng, Hoàng Diệu hay quanh hồ Thiền Quang dễ có cành lớn treo lơ lửng sau giông.
- Tìm dây điện, dây cáp. Cây đổ hay kéo theo dây điện, dây viễn thông. Nếu thấy dây đứt chạm vào xe, vào cành cây hoặc nằm trong vũng nước, tuyệt đối không chạm, giữ người khác tránh xa và báo ngay cho cơ quan chức năng.
- Ngửi mùi xăng. Nếu bình xăng hoặc ống dẫn bị đè nứt, xăng có thể rò ra. Không hút thuốc, không nổ máy, không bật lửa gần đó.
Nếu có người bị thương, việc đầu tiên là gọi cấp cứu theo hướng dẫn trong bài gọi số khẩn cấp nào khi gặp sự cố trên đường. Chiếc xe luôn xếp sau con người.
Đừng vội kéo xe ra: vì sao nên để nguyên hiện trường
Phản xạ đầu tiên của nhiều người là nhấc cành cây lên rồi dắt xe đi chỗ khác. Với cành nhỏ, nhẹ, rơi đè một phần nhỏ, việc gạt ra sau khi đã chụp ảnh là hợp lý. Nhưng khi thân cây hoặc cành lớn đè nặng lên xe, đừng tự kéo:
- Cành cây đang chịu lực có thể bật ngược hoặc lăn khi bạn nhấc một đầu.
- Kéo xe ra khỏi chỗ bị đè có thể làm rách thêm yên, gãy thêm ốp nhựa, cong thêm tay lái.
- Hiện trường bị thay đổi thì ảnh chụp sau đó khó cho thấy nguyên nhân.
Cây xanh trên phố thuộc quản lý của đơn vị chuyên trách, nên với cây lớn, bạn báo cho bảo vệ tòa nhà, ban quản lý khu vực hoặc chính quyền phường để có người xử lý. Nếu xe đang ở bãi gửi có người trông, báo ngay cho người trông xe và giữ vé gửi.
Chụp ảnh hiện trường: những gì cần có trong bộ ảnh
Khi đã đứng ở chỗ an toàn, hãy ghi lại hiện trường trước khi bất cứ thứ gì bị di chuyển. Điểm khác của trường hợp này so với va chạm khi đang chạy là bạn cần chứng minh xe bị hư do vật rơi khi đang đỗ, nên bộ ảnh phải cho thấy mối liên hệ giữa cái cây và chiếc xe.
- Ảnh toàn cảnh. Lùi xa để thấy cả cái cây, chiếc xe và một mốc nhận diện như biển tên phố, số nhà hay cổng tòa nhà.
- Ảnh chiếc xe bị đè. Chụp từ nhiều phía, thấy rõ biển số và chỗ cành cây hay vật rơi tiếp xúc với xe.
- Ảnh gốc cây hoặc điểm rơi. Gốc cây bật lên, chỗ cành gãy, khung biển bị bung, để thấy đây là do giông chứ không phải do người.
- Ảnh cận từng hư hỏng. Gương, kính chắn gió, yên, ốp nhựa, tay lái, đèn. Chụp gần nhưng đủ nét.
- Một đoạn video ngắn. Quay chậm một vòng quanh xe, nói nhỏ thời điểm và địa điểm.
Cách sắp xếp ảnh cho gọn và đủ ý được nói kỹ trong bài chụp ảnh và quay video khi xe thuê gặp sự cố.
Báo cửa hàng: nhắn gì và nhắn lúc nào
Báo cửa hàng càng sớm càng tốt, lý tưởng là ngay sau khi chụp ảnh xong và trước khi xe được dời đi hay mang tới chỗ sửa. Một tin nhắn rõ ràng qua Zalo nên có:
- Thời điểm bạn đỗ xe và thời điểm phát hiện xe bị đè.
- Địa điểm cụ thể: tên phố, số nhà gần nhất, đỗ ở vỉa hè hay trong bãi.
- Vật gì rơi, đè lên phần nào của xe.
- Bộ ảnh toàn cảnh và ảnh cận, kèm video nếu có.
- Tình trạng hiện tại: xe còn bị đè hay đã được gỡ, có rò xăng không, có ai đang xử lý cây không.
Sau đó, làm theo hướng dẫn của cửa hàng. Đừng tự mang xe tới tiệm sửa ven đường hay tự thay gương, ốp nhựa, vì cửa hàng cần thấy tình trạng xe trước. Nếu xe không chạy được, hỏi cửa hàng về phương án đổi xe hoặc nhận lại xe; việc này chỉ diễn ra trong giờ mở cửa từ 09:00 đến 21:00 tại 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, và thời gian, chi phí cần được xác nhận trước.
Còn chuyện trách nhiệm chi phí sửa chữa khi hư hỏng do thiên tai, mỗi trường hợp mỗi khác. Đừng tự suy đoán hay hứa hẹn gì trên đường; hãy hỏi rõ trực tiếp với cửa hàng, giữ lại tin nhắn trao đổi và xin biên nhận cho mọi giấy tờ bàn giao. Bài khi nào nên báo cửa hàng ngay trong lúc thuê xe có thêm những nguyên tắc chung về việc này.
Kiểm tra xe trước khi chạy lại
Nếu cửa hàng đồng ý để bạn chạy tiếp sau khi gỡ được cây, đừng nổ máy rồi đi luôn. Vật nặng rơi từ trên cao có thể gây hỏng ở chỗ khó thấy. Kiểm tra lần lượt:
- Tay lái. Đứng trước xe nhìn xem tay lái có thẳng với bánh trước không. Lệch là dấu hiệu phần đầu xe có thể bị ảnh hưởng.
- Phanh. Bóp thử phanh trước và sau khi xe đứng yên, rồi dắt vài bước xem phanh ăn đều không.
- Đèn và còi. Bật đèn pha, xi nhan, đèn phanh, bấm còi.
- Bánh xe và chân chống. Quay bánh xem có bị cạ, chân chống có cong không.
- Gương. Gương gãy hoặc lỏng thì chưa nên chạy.
Nếu thấy bất cứ điểm nào bất thường, chụp thêm ảnh, báo lại cho cửa hàng và đợi hướng dẫn. Với các vết xước, vết lõm nhỏ, cách ghi chú và trao đổi khi trả xe có thể tham khảo bài làm xước hoặc làm đổ xe thuê.
Đỗ xe thế nào trong mùa giông để giảm rủi ro
Không ai đoán trước được cây nào sẽ đổ, nhưng có thể giảm rủi ro:
- Khi trời có dấu hiệu giông, tránh đỗ dưới tán cây lớn, nhất là cây có cành vươn ra lòng đường hoặc thân đã nghiêng.
- Tránh đỗ dưới biển quảng cáo, mái tôn, giàn giáo.
- Ưu tiên bãi gửi xe trong nhà, hầm gửi xe của tòa nhà hoặc sân có mái bê tông, nhất là khi đỗ qua đêm.
- Nếu ở nhà nghỉ hay khách sạn trong phố cổ Hoàn Kiếm, hỏi lễ tân chỗ gửi xe trong nhà thay vì để ngoài vỉa hè.
Khi đỗ, chụp nhanh một tấm ảnh chiếc xe ở chỗ đỗ. Tấm ảnh này cho thấy xe còn nguyên vẹn lúc bạn để lại.
Xe thuê bị cây đổ hay vật rơi trúng khi đang đỗ không phải lỗi của bạn, nhưng cách bạn xử lý quyết định việc trao đổi sau đó có suôn sẻ hay không: an toàn trước, giữ nguyên hiện trường, chụp đủ ảnh, báo cửa hàng sớm và kiểm tra kỹ trước khi chạy lại. Những tình huống trục trặc khác khi thuê xe có trong mục sự cố khi thuê xe, còn toàn bộ kinh nghiệm thuê xe máy ở Hà Nội nằm trong chuyên mục thuê xe.