Người quen xe số chuyển sang xe ga thường thấy xe lạ ở chính những chỗ tưởng là đơn giản: chân chống nằm bên trái thay vì giữa, yên mở bằng khóa chứ không phải tay bấm, và nắp bình xăng giấu dưới một lớp ốp. Vì vậy, nếu đây là lần đầu đi xe tay ga, đừng vội lăn khỏi cửa hàng: mười lăm phút nhờ nhân viên chỉ tận tay từng thao tác sẽ đỡ hơn hẳn việc mò mẫm giữa phố hoặc đứng loay hoay ở cây xăng. Bài viết này liệt kê đúng các thao tác nên được chỉ khi nhận xe, kèm cách luyện nhanh cho tay quen, dành cho khách thuê xe máy ở Hà Nội lần đầu dùng xe ga.
Lần đầu đi xe tay ga: năm thao tác nên được chỉ tận tay
Năm thao tác dưới đây nghe đều nhỏ, nhưng mỗi thao tác đều có lúc bắt buộc dùng ngay trong ngày đầu tiên, và với xe ga mỗi hãng lại làm khác một chút. Nhân viên chỉ một lần tận tay, bạn làm lại một lần trước mặt họ, thì hôm sau mới nhớ được.
Chân chống bên và khóa điện
Xe ga dùng chân chống bên: gậy chống nằm bên trái, và nhiều xe có công tắc an toàn chỉ cho đề máy khi chống đã gỡ lên. Cách dùng đúng: đạp nhẹ gậy chống xuống bằng gót chân trái cho tới chốt, và khi gỡ thì móc gậy bằng mũi chân, đừng dùng tay nhấc vì dễ trượt. Hỏi nhân viên hai câu quan trọng: xe có khóa chống điện hay không, và máy có đề được khi chống còn chống xuống hay không, vì có xe chỉ đề được khi đã gỡ.
Khóa điện của xe ga cũng khác xe số: một chìa khóa làm cả bốn việc là khóa cổ, mở yên, mở khóa điện và đề máy. Xoay nhẹ để biết từng nấc: nấc đỗ, nấc điện, và nấc đề; nhiều xe cần đè phanh trước hoặc sau mới đề được máy, một thiết kế an toàn mà người mới nên biết trước thay vì tưởng hỏng máy.
Mở yên và cốp dưới yên
Yên xe ga mở bằng khóa điện hoặc cần mở giấu dưới khung trước: lần đầu, hãy nhờ nhân viên chỉ vị trí khoá mở, xoay thử và nhấc yên đúng hướng. Hỏi luôn dung lượng cốp: vừa được gì, nồi cơm hay mũ bảo hiểm thêm, và giới hạn tải trọng sau. Cốp xe ga là chỗ để đồ chính của cả kỳ thuê, nên biết nó trước hôm đầu.
Mở nắp bình xăng và loại nhiên liệu
Nắp bình xăng của xe ga nằm dưới lớp ốp giữa yên và chỗ để chân: mở bằng chìa khóa điện hoặc cần gạt bên trong. Hai câu hỏi bắt buộc khi nhận: xe dùng xăng gì, và bình đầy chứa bao nhiêu lít. Với khách quốc tế, hãy hỏi thêm số loại nhiên liệu ghi trên tem gần bình, vì đổ nhầm loại sẽ phiền phức. Nhân viên chỉ một lần cách mở ốp và mở nắp, bạn nên tự tay làm lại một lần, vì cây xăng không phải chỗ để mò.
Đề máy và tháo chết máy
Cách đề máy của xe ga: đè phanh, xoay khóa một nhịp tới nấc đề, giữ đến khi máy nổ rồi nhả. Xe đời mới có đề nút bấm kết hợp khóa điện, cũng nên được chỉ rõ nút nằm đâu. Tháo máy thì bấm nút chết máy bên phải tay lái hoặc khóa về nấc đỗ. Luyện đi luyện lại ba lần đề và tháo máy tại chỗ cho tới khi tay tự nhiên, vì giữa phố đông không phải chỗ để xoay nhầm nấc khóa.
Tay ga và phanh: hai điểm cần quen lại
Khác xe số, xe ga không có côn và số: tăng giảm tốc nằm trọn ở tay phải. Hai điều nên làm quen ngay trong vòng chạy thử: đầu tiên, nhát ga nhẹ đến đâu xe tăng tốc đến đó, thói quen vặn mạnh như “rôn” xe số sẽ làm xe lao đi; thứ hai, phanh trước trên xe ga ăn nhanh, bóp nhẹ đã có lực ghì rõ, nên luyện bóp nhịp hai ngón tay thay vì nắm cả bàn tay. Đây là hai cảm giác khác biệt lớn nhất khi chuyển từ xe số sang xe ga, và chỉ có chạy thử vài phút quanh cửa hàng mới nhận ra được.
Cách luyện nhanh trong mười lăm phút đầu
Sau khi nhân viên chỉ xong, tự làm một vòng theo đúng trình tự: gỡ chống, lên yên, đề máy, chạy chậm quanh sân, về chỗ, tháo máy, gậy chống, mở yên, mở cốp, mở nắp xăng, rồi làm ngược lại. Mỗi thao tác lặp hai lần cho tay chân ghi nhớ. Nếu có người nhà đi cùng hoặc định cho người thân đi sau, nhờ họ ngồi thử và làm lại vòng thao tác một lần: người ngồi sau cũng cần biết cách chống chân và xuống xe đúng.
Với khách quốc tế lần đầu dùng xe ga, một mẹo nhỏ: quay video ngắn lúc nhân viên hướng dẫn mở yên và mở nắp xăng. Về sau nhìn lại nhanh hơn dịch, và không lo quên chi tiết nhỏ nào.
Sau buổi hướng dẫn: ba điều nên ghi vào biên bản
Ba điều đáng ghi lại khi nhận xe ga lần đầu: vị trí và cách mở cốp cùng nắp xăng đã được hướng dẫn, tình trạng xăng lúc nhận, và các thao tác bất thường của xe này so với xe cùng dòng, ví dụ đề máy phải đè cả phanh trước và sau. Biên bản ghi rõ giúp tránh tranh chấp lúc trả và là ghi chú nhắc cho chính bạn trong những ngày sau.
Quy trình nhận xe và trả xe chuẩn nằm trong trang nhận xe & trả xe; các bước chuẩn bị giấy tờ khi thuê ở Hà Nội nằm trong phần thủ tục thuê xe máy; nếu xe có trục trặc giữa kỳ, hướng dẫn từng tình huống đã có sẵn trong phần sự cố khi thuê xe, còn tổng quan các dòng xe ga cho thuê nằm trong trang chủ đề thuê xe máy của chúng tôi.
Chốt lại: mười lăm phút hỏi kỹ, cả kỳ thuê đỡ vướng
Chân chống bên, mở yên, mở nắp xăng, đề máy và thói quen tay ga: năm điểm này là toàn bộ những chỗ xe ga khác xe số trong thao tác hằng ngày. Nhờ nhân viên chỉ tận tay ngay lúc nhận, tự tay làm lại một vòng, và ghi vào biên bản, bạn sẽ không phải học chúng lần đầu tiên giữa cây xăng hay góc phố đông.