Nghe tên thì tưởng là phố bán thuốc bắc, nhưng ra tận nơi mới thấy khác. Với thợ sửa nhà hay người thích tự làm, phố Thuốc Bắc dụng cụ cầm tay và đồ kim khí mới là thứ được nhớ tới, từ cái tua vít, bộ cờ lê tới bản lề, ốc vít. Đi bằng xe máy thì tiện, nhưng phố hẹp, cửa hàng san sát, và đồ mua về lại hay sắc nhọn hoặc dài. Bài này giúp bạn biết phố bán gì, dừng xe ra sao, tìm đúng cửa hàng mà không chạy vòng, và gói đồ để chở về an toàn.
Phố Thuốc Bắc dụng cụ, kim khí: phố bán gì
Thuốc Bắc là một phố trong khu phố cổ Hoàn Kiếm, chạy từ phố Hàng Mã tới phố Hàng Thiếc, dài chừng ba trăm mét. Tên phố gợi nghề thuốc, nhưng ngày nay phần lớn cửa hàng ở đây bán đồ kim khí: dụng cụ cầm tay, đồ ngũ kim, khóa, bản lề, phụ kiện cửa, vật tư lặt vặt cho thợ. Người xưa kể phố từng có nghề làm bút lông, còn hàng thuốc Đông y thì nay tập trung ở phố Lãn Ông gần đó. Phố Lãn Ông chạy tới đúng chỗ Thuốc Bắc giao với Hàng Vải, nên khách lạ hay nhầm hai phố với nhau.
Muốn biết thêm phố nghề nào còn giữ nghề thật, đọc bài phố nghề nào ở phố cổ còn giữ nghề thật. Bài này chỉ tập trung vào chuyến đi mua đồ.
Chuẩn bị trước khi đi
Phần lớn thời gian mất ở phố kim khí không phải vì đường xa mà vì không biết mình cần đúng loại gì. Trước khi nổ máy:
- Chụp ảnh món cần thay hoặc mang theo mẫu. Một con ốc cũ, cái bản lề hỏng, đầu vòi bị gãy giúp người bán chỉ đúng hàng trong vài giây.
- Đo và ghi kích thước. Chiều dài, đường kính, độ dày cửa. Ghi vào điện thoại thay vì nhớ.
- Viết danh sách theo nhóm. Dụng cụ cầm tay một nhóm, vật tư lặt vặt một nhóm. Nhiều cửa hàng thường chuyên một nhóm hàng, nên chia trước giúp bạn biết cần ghé mấy tiệm.
- Mang túi vải dày, bìa cứng, băng keo và dây buộc. Đây là đồ nghề để gói đồ sắc khi về, cửa hàng không phải lúc nào cũng có sẵn.
Nếu bạn đã quen một cửa hàng, gọi hỏi trước họ có món đó không. Với cửa hàng chưa quen, đừng tin hoàn toàn vào điểm đánh dấu trên bản đồ: trong phố cổ, định vị hay lệch, biển hiệu có khi đã đổi. Cách đặt điểm đến cho chính xác có trong bài Google Maps trong phố cổ hay dẫn lạc.
Gửi xe rồi đi bộ dọc phố
Sai lầm hay gặp nhất là chạy xe chậm dọc phố, dòm từng cửa hàng rồi dừng sát lề để hỏi. Mặt phố hẹp, hàng hóa bày ra trước cửa, xe chở hàng vào ra liên tục; dừng xe như vậy vừa chắn lối vừa dễ bị va quẹt.
Cách gọn hơn:
- Gửi xe ở điểm có người trông, lấy vé, hỏi giá trước. Không dựng xe tự do trước cửa hàng khi chủ cửa hàng chưa đồng ý. Gợi ý chọn chỗ gửi có trong bài gửi xe máy trong ngõ phố cổ.
- Đi bộ hết một lượt phố, từ đầu Hàng Mã tới đầu Hàng Thiếc, nhìn xem cửa hàng nào bày đúng nhóm hàng mình cần.
- Hỏi ngay ở cửa hàng đầu tiên có vẻ đúng. Nếu họ không có, hỏi luôn “chỗ nào có loại này”. Người bán trong phố thường biết tiệm nào chuyên món gì.
- So sánh xong mới mua. Đồ kim khí trông giống nhau nhưng chất lượng khác nhau, xem kỹ món thật trước khi trả tiền.
Đi bộ còn có lợi: đồ đã mua thì để người cầm hoặc nhờ cửa hàng giữ hộ, mua đủ mới quay về lấy xe, không phải mở cốp, gài đồ mỗi lần dừng.
Gói đồ sắc nhọn trước khi lên xe
Dao, kéo, đục, mũi khoan, cưa tay, tua vít đầu nhọn, thanh sắt cắt dở đều là thứ có thể gây thương tích nếu xe phanh gấp hay va chạm nhẹ. Gói kỹ ngay ở cửa hàng, đừng để về tới xe mới tính.
Bọc kín mọi đầu nhọn, lưỡi sắc
- Dùng bìa cứng gấp đôi, ống nhựa ngắn hoặc nắp bảo vệ đi kèm sản phẩm bọc lưỡi và đầu nhọn, quấn băng keo chặt.
- Các dụng cụ nhỏ bỏ chung vào một hộp nhựa hoặc hộp giấy cứng, chèn giấy để không xô vào nhau.
- Nhờ cửa hàng gói giúp nếu họ có vật liệu; họ thường quen gói hàng cho thợ.
Không để đồ sắc trong túi đeo trên người
Đây là quy tắc quan trọng nhất. Không bỏ dao, kéo, tua vít vào túi quần, túi áo, ba lô hay túi đeo chéo. Khi ngã xe, chính người lái hoặc người ngồi sau sẽ đè lên món đồ đó. Đồ sắc phải nằm trên xe, không nằm trên người.
Buộc chắc ở đâu trên xe
- Cốp xe ga là chỗ tốt nhất cho dụng cụ ngắn đã bọc kín: kín, không rơi, không chạm người.
- Sàn để chân xe ga hợp với hộp dụng cụ nặng, đặt nằm ngang, kẹp giữa hai chân.
- Giá sau hoặc yên sau cho thùng hàng lớn hơn, buộc dây chéo hai lần, lắc thử không xê dịch mới chạy.
- Đồ dài như thanh nhôm, ống, cây thước dài: buộc dọc theo thân xe, không chĩa ngang, không ló ra phía trước, không che đèn hay biển số. Nếu quá dài so với xe, nên nhờ cửa hàng chuyển hoặc gọi xe chở hàng. Quy định về hàng cồng kềnh xem bài buộc đồ cồng kềnh lên xe máy thuê thế nào cho an toàn.
Chạy xe về: rời phố cổ bằng đường rộng
Khi xe đã chất đồ, tránh len qua các phố hàng chật. Ra phố lớn gần nhất rồi mới tăng tốc. Về Long Biên, có thể đi ra Trần Nhật Duật rồi qua cầu Chương Dương; đi về phía Ba Đình, Cầu Giấy thì ra Phan Đình Phùng, đường rộng và đỡ phải dừng gấp.
Trên đường về, tăng ga và phanh từ tốn để đồ trong cốp, trên giá không xô lệch. Nếu nghe tiếng kim loại va nhau hoặc cảm thấy hàng lệch, dừng vào chỗ an toàn kiểm tra lại dây buộc. Với xe thuê, đừng để đầu sắc cào vào yên, cốp hay nhựa ốp; lót thêm bìa hoặc áo mưa gấp là đủ.
Kết luận
Phố Thuốc Bắc là nơi mua dụng cụ, đồ kim khí tiện ở trung tâm Hà Nội nếu bạn đi đúng cách: chuẩn bị mẫu và kích thước, gửi xe ở chỗ có người trông rồi đi bộ dò từng cửa hàng, hỏi trước khi mua. Đồ sắc phải bọc kín đầu nhọn, không để trong túi đeo trên người, buộc chắc trên xe trước khi lăn bánh. Các điểm khác trong khu phố cổ có ở mục phố cổ Hoàn Kiếm, còn những hành trình xe máy khác quanh Hà Nội nằm trong chuyên mục du lịch.