Đi làng chuồn chuồn tre Thạch Xá bằng xe máy trong ngày là một lựa chọn cuối tuần nhẹ nhàng mà thú vị: làng thuộc xã Thạch Thất, phía tây Hà Nội, nổi tiếng với nghề chuồn chuồn tre và đồ chơi dân gian làm bằng tre, nơi các hộ vẫn chẻ nan, uốn cánh và vẽ từng con chuồn chuồn bằng tay. Khác với các điểm chụp ảnh ồn ào, Thạch Xá mang lại một buổi sáng yên ả với ngõ tre, sân phơi nan và tiếng vang chẻ tre. Từ trung tâm Hà Nội, quãng đường bốn mươi cây số theo đại lộ Thăng Long hoàn toàn nằm trong tầm một ngày, đi về kịp bữa cơm chiều. Bài viết này chia lộ trình theo chặng, lịch trình mẫu trong ngày, và các lưu ý khi tham quan xưởng tre bằng xe máy.
Nếu bạn quan tâm tới các làng nghề khác quanh cùng khu tây thành phố, bài làng mộc Chàng Sơn bằng xe máy cuối tuần và cho nghệ nhân về làng nghề cùng mô tả cách ghép các điểm gần nhau trong một sáng.
Lộ trình Hà Nội tới Thạch Xá trong buổi sáng
Tuyến đi gợi ý như sau.
-
Từ Cầu Giấy, lên đại lộ Thăng Long hướng Hòa Lạc. Đoạn nội đô trước đại lộ nên đi trước bảy giờ để tránh dòng xe giờ đi làm.
-
Đi hết đại lộ, theo biển chỉ dẫn rẽ vào khu Thạch Thất. Từ trục chính, quãng vào Thạch Xá chạy qua đường liên thôn nhỏ, mặt đường đan xen bê tông và nhựa, giữ tốc độ vừa phải.
-
Tổng thời gian từ Cầu Giấy tới Thạch Xá khoảng một tiếng rưỡi tới một tiếng bốn mươi lăm phút, tính cả một lần nghỉ giữa chặng tại khu Hòa Lạc: quán nước, kiểm tra xe, uống nước.
-
Nạp nhiên liệu: đổ đầy bình trước khi rời khu nội đô; sau khu Hòa Lạc, các trạm xăng thưa và nhỏ hơn.
Lộ trình về chiều có thể chọn khác tuyến đi: vòng qua quốc lộ 32 để ghép các điểm chợ phiên dọc đường, hoặc về nguyên tuyến đại lộ cho nhanh. Hai tuyến hợp thành vòng tròn tiện thể tham quan, tổng lộ trình khứ hồi vẫn khoảng tám mươi cây số.
Thạch xá xe máy trong ngày: lịch trình mẫu
Một lịch trình đi về trong ngày như sau, phù hợp cả người đi xe riêng lẫn khách thuê xe máy theo ngày.
-
Sáu giờ ba mươi: xuất phát từ khu trung tâm, tránh được dòng xe cao điểm sáng muộn.
-
Tám giờ: tới Thạch Xá, gửi xe tại sân xưởng đầu làng, đi bộ vào khu ngõ nghề.
-
Tám giờ tới mười: tham quan các xưởng chuồn chuồn tre, xem chẻ nan, uốn cánh, dán giấy do; phần lớn các hộ mở cửa từ sáng sớm vì đây cũng là giờ làm việc chính của nghề.
-
Mười giờ: dạo chợ phiên hoặc các hàng quán quanh xã, ăn nhẹ, mua quà tre: chuồn chuồn, tù và, đất nặn, kéo, xếp tre.
-
Mười một giờ rưỡi: lên đường về, dừng một chặng ở khu Hòa Lạc, về tới trung tâm khoảng mười ba giờ, kịp ăn trưa và nghỉ.
Lịch trình này để dành dư thời gian: nếu một xưởng hấp dẫn hơn dự kiến, bạn vẫn có quỹ giờ mà không bị ép chạy nhanh. Nguyên tắc chung cho thạch xá xe máy trong ngày là đi sớm, về trước giờ cao điểm chiều muộn, và không xếp lịch dày cọc.
Tham quan xưởng tre đúng cách
Nghề tre ở Thạch Xá là nghề hộ gia đình, vì vậy cách tham quan quyết định trải nghiệm của bạn.
-
Hỏi phép trước khi bước vào sân nhà: đa số hộ vui lòng đón khách lịch sự, nhưng sân nhà vẫn là không gian riêng.
-
Tránh chạm vào các dụng cụ sắc: dao chẻ, kéo uốn, nồi luộc nan; quan sát từ khoảng cách an toàn, đặc biệt khi có trẻ nhỏ đi cùng.
-
Chụp ảnh: tránh cản trở lối làm việc, không dàn cảnh quá lâu tại một xưởng nếu đang đông khách; hỏi trước khi chụp cận người nghệ nhân.
-
Mua sắm: chuồn chuồn tre có nhiều cỡ, chọn con cánh đều, khớp nối chặt, que tròn không nứt; với quà đi xa, nhờ xưởng bọc giấy và buộc nhẹ theo bó, đừng nhét lỏng vào cốp xe.
-
Lưu ý gió: chuồn chuồn tre nhẹ và mỏng, khi mang trên xe máy nên bọc kín trong túi lớn hoặc buộc vào thân xe, tránh để bay tung khi xe chạy nhanh.
Một điểm cộng của Thạch Xá so với nhiều làng nghề khác: giá sản phẩm tại xưởng rất phải chăng, và bạn được thấy tận mắt quy trình từ cây tre thô tới con chuồn chuồn hoàn chỉnh, điều mà mua quà ở phố không có được.
Lưu ý an toàn cho chuyến trong ngày
-
Đại lộ Thăng Long có đoạn gió ngang và xe tải nhẹ: giữ khoảng cách, không chạy song song dài.
-
Nắng miền đồng bằng vào trưa rất gắt: đội mũ bảo hiểm có kính, mang nước, và nghỉ giữa chặng thay vì cố về một mạch.
-
Xe máy thuê: kiểm tra lốp mòn, phanh, đèn tín hiệu và tính giờ thuê theo lịch trình, kể cả thời gian dừng lâu ở xưởng, để trả xe đúng hẹn.
-
Mưa bất chợt mùa thu: mang áo mưa gọn, nếu gặp mưa to giữa đại lộ, tránh trú dưới gầm cầu vượt khi có sét, chọn quán nước ven đường.
-
Đường liên thôn: tránh bóp còi giữa khu dân cư, chó thả rông và trẻ chơi đầu ngõ là hai điều cần đi chậm.
Để có thêm các ý tưởng tương tự cho ngày cuối tuần, chuyên mục cung đường cuối tuần tổng hợp nhiều tuyến từ ngắn tới dài theo từng hướng từ Hà Nội, còn trang chủ cung đường giới thiệu tổng thể cách chọn tuyến theo mùa và theo loại xe bạn đang đi.
Tóm lại, Thạch Xá là chuyến đi trong ngày dễ tổ chức: lộ trình một tuyến đường chính, lịch trình gọn với hai điểm dừng, quà tre nhẹ nhàng và chợ phiên thú vị. Đi sớm, tham quan lịch sự, mua quà bọc kỹ và về trước chiều muộn, bạn sẽ có một ngày chất đầy mà xe và người đều còn nguyên sức.