Kinh nghiệm đi Kỳ Sơn và Hòa Bình thượng nguồn bằng xe máy quan trọng nhất nằm ở khâu tiếp tế: từ khi rời trục quốc lộ 1A để lên quốc lộ 7, khách phải tính trước chỗ đổ xăng, chỗ nghỉ đêm và đồ dự phòng cho dải đường núi dài chừng hai trăm hai mươi ki-lô-mét tới cửa khẩu Nậm Cắn. Trên trục lớn xăng dày, nhưng trên đường núi thưa trạm hơn, và một sơ suất nhỏ cũng phá vỡ lịch trình của cả ngày. Bài này nói rõ mốc đổ xăng, chỗ nghỉ và cách chuẩn bị cho phần đường núi của cung.
Kinh nghiệm đi Kỳ Sơn và Hòa Bình thượng nguồn: xăng và nghỉ ở những mốc nào
Nguyên tắc chung: đổ đầy bình trước khi rời trục lớn. Tại khu Diễn Châu hoặc thành phố Vinh, khách đổ đầy và kiểm tra lại xe một lượt, vì từ điểm rẽ vào quốc lộ 7 trở đi, các trạm xăng thưa dần và phân bố chủ yếu theo các thị trấn trên trục. Khách lên đường núi với bình đầy thì mọi chặng giữa chỉ còn là đổ bổ sung, không bị động.
Trên quốc lộ 7, khách gắn việc đổ xăng với việc giải lao: mỗi lần tới thị trấn có trạm lớn thì đổ thêm một chút, đồng thời uống nước và nghỉ tay lái. Không nên đợi đèn xăng báo mới tìm; trên đường núi, quãng giữa hai trạm có thể trùng đoạn đèo dài không có chỗ dừng an toàn. Khách cũng nên kiểm tra dây xích và dầu máy trước khi rời Diễn Châu, vì tiệm sửa trên đường núi thưa và giờ mở không cố định.
Câu hỏi thường gặp là đổ bao nhiêu mỗi mốc: khách cứ mỗi lần dừng giải lao là kiểm tra vạch bình, thấy xuống nửa thì đổ lại cho chắc. Trạm nhỏ trên trục có thể chỉ bán một loại xăng; đổ ít cũng được, miễn là không để bình về sát đáy giữa hai thị trấn.
Nếu khách ngủ đêm đầu tại Diễn Châu thay vì Vinh, mốc đổ đầy trước đường núi chuyển về ngay tại khu Diễn Châu; chọn trạm lớn sát điểm rẽ vào quốc lộ 7, kiểm tra vạch xăng lần cuối rồi mới rời trục lớn. Đây là lần đổ quan trọng nhất của cả cung.
Chỗ nghỉ đêm giữa cung núi
Khách đi lịch dày thường nghỉ đêm đầu tại khu Vinh hoặc Diễn Châu như đã nói trong bài hướng đi chính; riêng phần đường núi, nếu chọn lịch ba ngày, khách ngủ tại một thị trấn giữa trục quốc lộ 7. Chỗ nghỉ vùng này đa số là nhà nghỉ nhỏ phục vụ dân địa phương và tài xế chạy tuyến, đủ chỗ gửi xe trong khuôn viên; khách nên tới trước khi trời tối để còn chọn phòng và soi lại xe.
Một lưu ý nhỏ về chỗ ngủ giữa núi: khách hỏi trước nhà nghỉ có chỗ gửi xe trong khuôn viên hay không, vì để xe ngoài đường ven thị trấn qua đêm không yên tâm bằng để trong sân có người trông. Sáng ra, khách khởi động, thử phanh và đèn một lượt trước khi nổ máy lên đường; các thao tác này trên đường núi đáng làm mỗi sáng.
Đêm miền núi nhiệt độ hạ nhanh hơn đồng bằng; khách mang áo giữ nhiệt kể cả mùa nóng, tranh thủ sạc điện và mua nước ngay buổi chiều vì nhiều quầy hàng đóng sớm. Sáng ra, khách để máy chạy ổn vài phút trước khi vào dải dốc đầu tiên trong ngày.
Đồ dự phòng và những lỗi hay gặp
Danh mục dự phòng tối thiểu cho phần đường núi gồm bộ vá lốp và bơm mini, nước uống dư, đèn pin, áo mưa và một ít tiền lẻ cho các trạm nhỏ. Với xe thuê, trước khi nhận khách thử phanh, xem lốp, nghe động cơ; phát hiện bất thường thì đề nghị đổi xe ngay tại chủ cho, không ôm rủi ro lên đường núi. Ai muốn so cung núi ngắn gần Hà Nội trước khi thử tuyến biên giới có thể đọc chuyến Núi Trầm chùa Thầy bằng xe máy, và xem tổng quan các tuyến tại trang cung đường các tỉnh phía Bắc.
Kinh nghiệm chia đồ theo xe cũng đáng nói: mỗi xe mang một phần nước và đồ ăn khô của riêng mình, còn đồ dùng chung như bơm, bộ vá và thuốc cơ bản để trên một xe và ghi nhớ xe nào mang gì. Như này một xe gặp trục trặc cũng không kéo cả nhóm dừng dài, và không ai phải cầm quá nhiều làm nặng xe.
Lỗi hay gặp nhất là xếp lịch quá dày: tính một ngày chạy hết trục quốc lộ 7 sau một ngày trục 1A. Thực tế đường đèo lấy thời gian hơn nhiều so với định mức đồng bằng, và chạy núi lúc chạng vạng tối là rủi ro lớn nhất của cung. Thứ hai là để cạn xăng giữa các thị trấn; thứ ba là không kiểm tra phanh trước các dải dốc dài, đến đoạn giữa đèo mới thấy phanh ăn yếu.
Thời tiết và cách dừng an toàn trên đèo
Mưa và sương làm đường núi trơn và mất tầm nhìn; nếu trời xấu, khách dừng tại bản hoặc thị trấn, tránh dừng ven đèo. Khi buộc phải dừng trên đường núi, khách chọn đoạn thẳng có lề rộng, bật đèn khẩn, không dừng ngay sau khúc cua. Cân nhắc đổ thêm khi thấy trạm mở ở thị trấn cuối chiều cũng là thói quen đáng giữ: trên quốc lộ 7, cơ hội tiếp tế không đến theo giờ hành chính.
Về mùa đi, khách theo dõi dự báo thời tiết khu miền tây Nghệ An trước hai đến ba ngày; thấy dấu hiệu mưa lớn kéo dài thì đổi lịch, vì các trục núi miền biên giới dễ ngập đoạn thấp và trượt đoạn dốc. Ngày đẹp trời thì cũng nên khởi hành sớm: sương núi buổi sáng trên quốc lộ 7 làm ướt mặt đường, tầm chín mười giờ đường ráo mới chạy thực sự thoải.
Khách cần thuê xe máy cho cung này liên hệ Nguyễn Tú tại 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, Hà Nội, mở cửa 09:00 đến 21:00, điện thoại 0942 467 674; gọi trước để xe được kiểm tra kỹ trước chuyến núi, cùng tham khảo trang cho thuê xe máy và trang chủ đề cung đường & hành trình trước khi chốt lịch.