Người đi xe máy cả ngày ở Hà Nội sống trong hai chế độ thời tiết trong cùng một ngày: nắng gắt buổi trưa và cơn mưa bất chợt buổi chiều tối. Bộ đồ che mưa che nắng vì thế không phải đồ dự phòng, mà là trang bị hằng ngày, và chất lượng của nó quyết định phần lớn mức độ dễ chịu của mỗi tuần. Bài viết này bàn về cách chọn, cách mang và cách bảo quản bộ đồ ấy cho người thuê xe dài hạn.
Áo mưa: một bộ tốt hơn hai bộ rẻ
Áo mưa rẻ hỏng theo ba cách: thấm ở đường may sau vài lần mưa to, rách ở chỗ gấp vì nhựa giòn đi, và vàng ố sau một mùa nắng. Mỗi cách hỏng đều đến vào đúng lúc mưa lớn nhất. Bộ áo mưa tốt cho người đi hằng ngày có ba đặc điểm: chất liệu vải phủ có nền vải chứ không phải nhựa mỏng, đường may được dán keo chống thấm, và hai miếng tách trước trong để ngồi trên xe không hở bụng. Loại áo liền quần giữ ấm và khô tốt hơn nhưng cồng kềnh khi gấp; loại hai mảnh tiện gấp và dễ mặc qua đồ công sở. Chọn loại nào cũng nên mua cỡ rộng hơn người một chút, vì bên trong sẽ có áo chống nắng hoặc áo khoác khi chiều lạnh.
Với người mặc đồ công sở, một lưu ý đáng giá: áo mưa hai mảnh mặc qua áo sơ mi ít nhàu hơn áo liền quần, và một cái khăn giấy cuộn trong cốp để lau mặt và tay sau khi tháo áo mưa giữ cho bạn bước vào phòng họp ở trạng thái chấp nhận được.
Bộ che nắng: lớp giáp của mùa hè
Nắng Hà Nội mùa hè trên xe máy là nắng phản chiếu từ mặt đường lên, nên phần bị thiệt nhất là hai cẳng tay, mặt trước cẳng chân và mặt. Bộ che nắng cho người đi cả ngày gồm bốn món. Áo chống nắng dài tay loại vải thoáng, thay vì áo khoác dày giữ nhiệt. Găng mỏng màu sáng, che lưng tay là nơi nắng chiếu thẳng khi cầm tay lái. Khẩu trang rộng loại chuyên đi xe, che cổ và cằm, hai vùng hay bị bỏ quên. Khăn hoặc mũ trùm thêm cho cổ gáy, nơi bị nắng chiếu xiên lúc chiều muộn. Bốn món này gấp gọn trong một túi vải nhỏ, và cả túi nằm cố định trong cốp xe từ tháng tư tới tháng mười ở Hà Nội.
Điểm ít người nói: che nắng tốt cũng là giữ nước cho cơ thể. Ít nắng chiếu trực tiếp nghĩa là ít đổ mồ hôi, ít khát giữa chuyến, và ít mệt cuối ngày; lớp áo chống nắng không chỉ bảo vệ da mà còn giữ cho bạn tỉnh táo hơn trên hai mươi cây số chiều về.
Túi chống ướt trong cốp: bảo vệ đồ điện tử và giấy tờ
Bộ đồ mưa nắng chỉ làm một nửa công việc; nửa còn lại là bảo vệ những thứ mang theo người. Một túi nilon kéo khóa dày hoặc túi vải chống ướt nhỏ trong cốp là nơi bắt buộc cho laptop, sổ tay, và bộ giấy tờ bản sao, kể cả trong mùa khô, vì cơn mưa bất chợt không biết lịch mùa của bạn. Điện thoại nếu hay để ở cốp cũng nên nằm trong túi này. Áo mưa vừa tháo còn ướt thì cuộn vào túi nilon riêng, không quấn quanh đồ khô; một chiếc áo mưa ướt cuộn quanh balo trong hai giờ là đủ làm ẩm toàn bộ balo.
Với xe thuê, thêm một lớp nghĩ hộ chiếc xe: túi chống ướt cũng giữ cho các điểm cắm sạc của xe điện và khóa xe khỏi bị nước đọng len vào khi cốp đóng kín sau mưa. Chi tiết nhỏ này thuộc phần chăm xe sau mưa đã bàn ở bài khác, nhưng nó bắt đầu từ việc mang túi đúng.
Bảo quản bộ đồ: vòng đời của một bộ áo mưa
Bộ đồ che mưa nắng sống lâu hay chết sớm phụ thuộc vào cách xử lý sau mỗi lần dùng. Sau khi đi mưa về: lắc nước, phơi áo mưa móc lên nơi thoáng, không phơi nắng gắt vì lớp phủ chóng lão hóa, và gấp lại chỉ khi đã khô hẳn; áo mưa gấp ướt trong cốp qua đêm sinh mùi và mục lớp dán. Sau ngày nắng: treo áo chống nắng nơi râm cho hết nhiệt rồi gấp; gấp áo đang nóng giữ ẩm và làm vải nhanh hỏng. Mỗi tuần một lần, kiểm tra áo mưa ở nơi sáng: giơ lên ánh đèn xem có lỗ thủ nhỏ không, và kéo các đường may chính xem keo còn nguyên không. Một lỗ thủ nhỏ được dán băng keo chống nước hôm nay là một buổi chiều khô ráo vào tháng sau.
Thời điểm thay bộ đồ cũng đáng nói: áo mưa đã thấm ở vai sau hai cơn mưa to, găng chống nắng mỏng đến mức ngón tay lòi, hoặc khẩu trang đã giãn hết độ co: tất cả là tín hiệu của một lần ướt hoặc một lần cháy nắng sắp tới, và thay sớm luôn rẻ hơn experienced. Bộ đồ này là trang bị an toàn chứ không phải phụ kiện thời trang, và tiêu chuẩn thay thế của nó nên ngang với tiêu chuẩn thay lốp non: khi hiệu năng giảm thì thay, không chờ hỏng hẳn.
Mùa đông: bộ đồ đổi vai trò
Từ tháng mười một tới tháng hai, bộ đồ che mưa che nắng chuyển sang vai trò giữ nhiệt và chắn gió. Áo chống nắng dài tay trở thành lớp lót dưới áo gió, găng mỏng nhường chỗ cho găng dày có lót, và khẩu trang rộng giữ ấm khuôn mặt khỏi gió lạnh buổi sáng. Áo mưa vẫn nằm trong cốp như thường trực, vì mưa mùa đông Hà Nội lạnh hơn ướt: đi mưa mười phút trong gió bắc mà không áo mưa là tự rinh cảm lạnh. Điểm đáng đầu tư riêng cho mùa lạnh là chất liệu cổ áo mưa và găng: các đường viền nhựa cứng đi và nứt khi trời lạnh, nên kiểm tra sớm hơn thường lệ, và lớp trùm cổ dày đáng mua hơn mọi món trang trí. Bộ đồ bốn mùa của người đi xe là cùng một bộ đổi vai theo mùa, chứ không phải bốn bộ khác nhau.
Xử lý khi bộ đồ đã ướt qua một ngày
Dù đã chuẩn bị kỹ, vẫn có ngày mưa dài hoặc nắng gắt khiến áo mưa ướt sũng hoặc áo khoác thấm mồ hôi. Về đến nơi, đừng cuộn tròn và nhét cả bộ vào cốp qua đêm, vì độ ẩm kẹt trong lớp vải sẽ tạo mùi khó chịu và làm hỏng lớp phủ chống thấm nhanh hơn. Trải áo mưa ra chỗ thoáng, lau khô mặt trong bằng khăn giấy nếu được, và treo áo khoác lên móc thay vì gập lại khi còn ẩm. Nếu bạn thuê xe dài hạn, một chiếc móc quần áo nhỏ treo ở nhà hay nơi làm việc giải quyết gần hết vấn đề này. Khẩu trang ướt thì thay mới, giày ướt thì nhét giấy báo vào để hút ẩm qua đêm. Thói quen mười phút mỗi tối giúp bộ đồ đi kèm bạn hàng chục ngày còn giữ được trạng thái sử dụng được, thay vì trở thành gánh nặng phải thay mới giữa kỳ thuê.
Sắp xếp cốp: mọi thứ trong một túi, một chỗ
Nguyên tắc cuối: toàn bộ bộ đồ che mưa nắng nằm trong một túi riêng, và túi này ở một vị trí cố định trong cốp, lấy được trong mười giây mà không lục. Cảnh kinh điển của người thiếu tổ chức: mưa tới, dừng vào lề, mở cốp, và phải bới qua hộp cơm, sạc dự phòng và tập tài liệu để tìm áo mưa, trong khi mưa đã ướt hết nửa người trước khi áo ra khỏi cốp. Mười giây lấy được đồ là ranh giới giữa người luôn khô ráo và người luôn ướt đúng một nửa.
Túi đồ mưa nắng cũng nên đi kèm một khăn nhỏ lau tay và mặt, vì tay ướt trượt tay lái, và lau tay trước khi cầm lại tay lái sau khi tháo áo mưa là một thói quen an toàn thật, không phải sự cầu kỳ. Với người thuê dài hạn, bộ túi này là một phần của túi đồ nghề đã bàn ở bài khác, và cả hai túi cùng chiếm chưa đến một phần tư dung tích cốp của một chiếc xe tay ga phổ thông.
Để chuẩn bị đầy đủ cho kỳ dài hạn, đọc kinh nghiệm thuê xe máy tại Hà Nội về quy trình và các thói quen đầu kỳ, xem bảng giá khi chọn dòng xe có cốp phù hợp với cách mang đồ của bạn, và tìm hiểu thêm các kinh nghiệm đi xe theo mùa trong mục chia sẻ.
Thời tiết Hà Nội không chờ ai chuẩn bị xong, nhưng người có bộ đồ đúng trong cốp gần như không bao giờ bị thời tiết bắt gặp; họ chỉ bị nhắc nhở rằng hôm nay cần mặc thêm một lớp.