Nhóm bạn thuê xe đi Ba Vì hay Sóc Sơn cuối tuần thường lo đường, xăng, áo mưa, mà quên một việc chắc chắn gặp lúc nhận phòng: khai báo lưu trú homestay. Chủ nhà sẽ hỏi thông tin định danh của từng người, ai không mang thẻ căn cước hoặc không mở được VNeID là cả nhóm đứng chờ ở cửa. Dưới đây là ai phải khai báo, mỗi người cần chuẩn bị gì và vài tình huống hay gặp khi đi xe máy ra ngoại thành Hà Nội.
Khai báo lưu trú homestay: ai làm, theo quy định nào
Điều 30 Luật Cư trú số 68/2020/QH14 (hiệu lực từ 01/7/2021) quy định: khi có người đến lưu trú, thành viên hộ gia đình, người đại diện cơ sở lưu trú du lịch và các cơ sở khác có chức năng lưu trú có trách nhiệm thông báo việc lưu trú với cơ quan đăng ký cư trú. Homestay đón khách qua đêm thuộc nhóm này, nên người gửi thông báo là chủ cơ sở.
Phần của khách là đưa thông tin đúng và đủ. Theo cùng điều luật, nội dung thông báo gồm họ tên, số định danh cá nhân hoặc số hộ chiếu của người lưu trú, lý do lưu trú, thời gian lưu trú và địa chỉ lưu trú. Việc thông báo có thể làm trực tiếp, qua điện thoại hoặc phương tiện điện tử theo quy định của Bộ Công an.
Nơi nhận thông báo là công an xã, phường nơi có homestay. Sau đợt sắp xếp đơn vị hành chính năm 2025, tên xã trên địa chỉ có thể khác tên quen gọi, nên hãy xin chủ nhà địa chỉ đầy đủ để báo lại cho người nhà.
Hạn thông báo trong ngày
Khoản 4 Điều 30 đặt mốc: thông báo trước 23 giờ của ngày bắt đầu lưu trú; người đến sau 23 giờ thì thông báo trước 8 giờ sáng hôm sau. Với ông, bà, cha, mẹ, vợ, chồng, con, cháu, anh, chị, em ruột đến lưu trú nhiều lần thì chỉ cần thông báo một lần.
Từ nội thành ra chân núi Ba Vì khoảng sáu chục cây số, dừng ăn và chụp ảnh dọc đường là tới nơi chập tối, gặp mưa có khi muộn hơn. Gửi thông tin trước cho chủ nhà giúp họ làm kịp hạn mà không phải gọi cả nhóm dậy.
Mỗi người cần mang giấy tờ gì
-
Thẻ căn cước hoặc thẻ căn cước công dân còn hạn. Theo Điều 46 Luật Căn cước số 26/2023/QH15, thẻ căn cước công dân đã cấp vẫn dùng được đến hết thời hạn in trên thẻ; chứng minh nhân dân chỉ còn giá trị đến hết ngày 31/12/2024, nên đừng mang thẻ cũ đó đi khai báo.
-
Căn cước điện tử trên VNeID cho người đã kích hoạt tài khoản định danh mức độ 2. Luật Căn cước có quy định về căn cước điện tử, nhưng quanh núi Ba Vì và các hồ ở Sóc Sơn sóng điện thoại có lúc yếu, ứng dụng không tải được. Mang thêm thẻ cứng cho chắc.
-
Trẻ em đi cùng: mang thẻ căn cước của trẻ nếu đã làm, hoặc ghi sẵn số định danh cá nhân của trẻ.
-
Bạn nước ngoài trong nhóm: mang hộ chiếu bản gốc. Khai báo tạm trú cho người nước ngoài theo luật riêng, cơ sở sẽ hỏi hộ chiếu và thị thực.
Giấy tờ để lái xe là chuyện khác: bằng lái, giấy tờ xe, bảo hiểm bắt buộc phải có khi chạy đường. Danh sách đầy đủ có ở bài giấy tờ cần mang khi thuê xe đi đường dài.
Các bước chuẩn bị trước chuyến đi
- Hỏi khi đặt phòng: chủ homestay cần những thông tin gì, gửi trước qua tin nhắn hay đối chiếu thẻ lúc đến.
- Gửi vừa đủ: nếu phải gửi trước, mỗi người tự gửi họ tên, số định danh, ngày đến, ngày đi tới đúng số điện thoại đã đặt phòng. Không cần gửi ảnh cả hai mặt thẻ khi chủ nhà không yêu cầu.
- Thử VNeID ở nội thành: đăng nhập, mở được căn cước điện tử, nhớ mật khẩu. Ra tới vùng sóng yếu mới phát hiện quên mật khẩu là hết cách.
- Cất thẻ cứng chống nước: túi zip hoặc ví có lớp chống thấm, để trong cốp hay ba lô. Mẹo giữ giấy khô xem ở bài bảo vệ giấy tờ khỏi mưa khi đi xe máy.
- Báo giờ đến: nhắn chủ nhà giờ dự kiến, trễ thì báo lại, nhất là khi có thể tới sau 23 giờ.
Thuê xe máy và việc giữ giấy tờ tùy thân
Cửa hàng có giữ giấy tờ tùy thân khi cho thuê hay không, bạn hỏi ngay khi đặt xe. Nếu định ngủ lại Ba Vì, Sóc Sơn, hãy nói rõ để hai bên thống nhất cách làm, vì thẻ căn cước cần đi cùng bạn tới homestay.
Tiệm Nguyễn Tú ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, mở cửa 09:00–21:00, điện thoại 0942 467 674. Đặt cọc và các điều kiện thuê được xác nhận trực tiếp với cửa hàng. Muốn đi xe máy điện thì liên hệ để xác nhận giá và hỏi kỹ chỗ sạc ở homestay trước.
Tình huống hay gặp ở Ba Vì, Sóc Sơn
Homestay tự nhận phòng, chủ không có mặt
Một số nơi gửi mã khóa cửa, khách tự vào. Luật Cư trú có quy định người đến lưu trú phải tự thông báo khi tới chỗ ở của cá nhân, hộ gia đình mà chủ vắng mặt. Với homestay kinh doanh, nếu chủ nhắn bạn tự khai, hãy hỏi họ đã thông báo chưa, làm qua kênh nào; còn băn khoăn thì gọi công an xã nơi đó hỏi.
Tới nơi muộn vì mưa
Ví dụ một nhóm bốn người đi hồ Suối Hai, mưa chiều kéo dài, tới cổng gần nửa đêm. Nếu đã gửi thông tin từ trưa, chủ nhà khai báo xong, lúc đến chỉ cần đối chiếu thẻ. Nếu chưa gửi, người đến sau 23 giờ vẫn được thông báo trước 8 giờ sáng hôm sau.
Ngủ nhờ nhà người quen ở Sóc Sơn
Khi đó thành viên hộ gia đình chủ nhà là người thông báo. Bạn chỉ cần đưa đủ họ tên, số định danh và thời gian ở lại.
Mất điện thoại giữa đường
Nếu chỉ có căn cước điện tử trong máy, mất điện thoại là mất luôn giấy tờ. Cách khóa tài khoản và xuất trình thay thế có ở bài mất điện thoại có ứng dụng VNeID khi đang đi xe máy.
Văn bản để đối chiếu
- Luật Cư trú số 68/2020/QH14, Điều 30 về thông báo lưu trú: tra theo số hiệu trên Hệ thống văn bản Chính phủ.
- Luật Căn cước số 26/2023/QH15, Điều 46 về giá trị thẻ căn cước công dân, chứng minh nhân dân: Hệ thống văn bản Chính phủ.
- Thủ tục thông báo lưu trú trực tuyến: Cổng Dịch vụ công quốc gia.
- Xử phạt khi không thông báo lưu trú nằm trong nghị định xử phạt vi phạm hành chính về an ninh, trật tự, an toàn xã hội (Nghị định 144/2021/NĐ-CP và văn bản sửa đổi, thay thế nếu có). Bài không nêu mức phạt.
Quy định về cư trú, căn cước và mức xử phạt có thể thay đổi, hãy kiểm tra văn bản mới nhất trước chuyến đi.
Các bài khác về giấy tờ cá nhân khi đi xe máy nằm trong mục giấy tờ xe và cá nhân; luật đường bộ và thủ tục liên quan xem ở trang an toàn pháp lý.