Bạn đeo kính cận từ thời đi học, hoặc từng được bác sĩ nói là loạn thị, hay đã biết mình khó phân biệt đỏ với xanh, và giờ băn khoăn chuyện cận thị thi bằng lái xe máy có bị loại không. Câu trả lời không nằm ở số độ trên đơn kính mà ở tiêu chuẩn sức khỏe của hạng A1. Bài này chỉ cách đọc đúng phần đó và chuẩn bị trước khi đi khám.
Lưu ý ngay từ đầu: bài viết không thay cho tư vấn của bác sĩ. Đủ hay chưa đủ điều kiện là do bác sĩ tại cơ sở khám sức khỏe lái xe kết luận sau khi khám trực tiếp.
Cận thị thi bằng lái xe máy: tiêu chuẩn nằm ở văn bản nào
Khoản 2 Điều 59 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15 yêu cầu người lái xe bảo đảm điều kiện sức khỏe phù hợp với loại xe được phép điều khiển, và giao Bộ trưởng Bộ Y tế quy định tiêu chuẩn sức khỏe. Bản hợp nhất của luật có tại cổng văn bản Chính phủ.
Văn bản Bộ Y tế ban hành theo đó là Thông tư 36/2024/TT-BYT ngày 16/11/2024, áp dụng từ ngày 01/01/2025. Hai điểm cần đọc:
-
Nhóm tiêu chuẩn: thông tư chia ba nhóm theo hạng giấy phép. Nhóm 1 áp dụng khi khám để cấp hạng A1, B1 và cho người điều khiển xe máy chuyên dùng. Hạng A thuộc nhóm khác.
-
Phụ lục I: liệt kê các tình trạng bệnh, tật mà người lái xe chưa đủ điều kiện sức khỏe, chia theo chuyên khoa; tật về mắt nằm ở mục Mắt.
Toàn văn tham khảo tại Thông tư 36/2024/TT-BYT. Khi đọc, hãy dò đúng cột hoặc dòng của Nhóm 1, đừng lấy tiêu chí của hạng A hay hạng ô tô để suy ra hạng A1.
Cận và loạn: thị lực được tính cả khi đeo kính
Tiêu chí về thị lực trong mục Mắt được viết theo thị lực nhìn xa, có tính cả trường hợp đã điều chỉnh bằng kính. Nói đơn giản, điều được đo là bạn nhìn rõ đến đâu khi đeo kính phù hợp, chứ không phải bạn cận bao nhiêu độ.
Vì vậy:
-
Cận thị: người cận đeo kính đúng độ và nhìn xa rõ thường được đo thị lực với kính. Số độ cao hay thấp không tự quyết định kết quả.
-
Loạn thị: loạn thị thường đi kèm cận hoặc viễn và cũng được chỉnh bằng kính. Điều quan trọng vẫn là thị lực sau khi đeo kính.
-
Một mắt nhìn kém: Phụ lục I có tiêu chí riêng cho trường hợp chỉ còn một mắt. Nếu bạn có một mắt rất yếu, hãy hỏi bác sĩ cách đánh giá ngay từ đầu.
Ngưỡng thị lực cụ thể cho Nhóm 1 được ghi trong Phụ lục I. Bài này không nêu con số vì chúng tôi chưa đối chiếu được bản gốc đã ký; bạn nên đọc trực tiếp phụ lục hoặc hỏi cơ sở khám mức đang áp dụng. Ngoài thị lực, mục Mắt còn các tiêu chí khác, và bác sĩ sẽ xem xét toàn bộ.
Mù màu thi bằng a1: đọc đúng mục sắc giác
Trong mục Mắt của Phụ lục I có ghi tình trạng “rối loạn nhận biết 3 màu cơ bản: đỏ, vàng, xanh lá cây”. Ba màu này trùng với ba màu của đèn tín hiệu giao thông, nên đây là phần người mù màu cần đọc kỹ nhất.
Có mấy điểm hay bị hiểu lầm:
-
Mù màu không phải một mức duy nhất. Có người không phân biệt được một cặp màu, có người khó với nhiều màu hơn. Bác sĩ kết luận dựa trên kết quả kiểm tra sắc giác thực tế tại buổi khám.
-
Đừng tự kết luận từ bài test trên mạng. Các bảng chấm màu trên điện thoại chỉ cho gợi ý. Kết quả có giá trị là kết quả tại cơ sở khám.
-
Không có kính nào thay được kết luận khám. Nếu bạn định dùng kính lọc màu, hãy hỏi trước bác sĩ có chấp nhận khi khám hay không, đừng tự giả định.
Nếu kết luận là chưa đủ điều kiện, bạn không nên tự lái loại xe cần giấy phép. Nếu đã có bằng mà nghi mình nhầm màu, cách đọc đèn theo vị trí ô sáng có trong bài người mù màu lái xe máy ở Hà Nội.
Tiêu chuẩn thị lực lái xe máy: chuẩn bị kính và khám mắt trước
Phần lớn rắc rối trong buổi khám lái xe đến từ một chiếc kính cũ. Một lịch chuẩn bị gọn:
-
Đi khám mắt trước vài tuần. Khám tại cơ sở chuyên khoa mắt để đo lại độ, nhất là khi kính đã đeo lâu năm hoặc bạn thấy biển báo xa bị nhòe.
-
Cắt kính đúng độ nếu cần. Đeo vài ngày cho quen trước khi đi khám lái xe.
-
Mang kính đang đeo khi khám. Nói rõ bạn có tật khúc xạ, và khai trung thực nếu từng phẫu thuật mắt, mang theo giấy tờ liên quan nếu còn.
-
Hỏi trước về sắc giác. Nếu bạn biết mình khó phân biệt màu, hỏi cơ sở khám cách họ kiểm tra để không bất ngờ.
Phần nơi khám, giấy tờ mang theo và thời hạn giấy khám không nhắc lại ở đây; bạn xem hướng dẫn chung trong chuyên mục giấy phép lái xe.
Sau khi có bằng: đeo kính khi lái ở Hà Nội
Có bằng rồi, thói quen đeo kính khi lái mới là điều giữ an toàn hằng ngày. Đường Hà Nội có nhiều chỗ đòi hỏi nhìn xa rõ: biển chỉ dẫn lên cầu Vĩnh Tuy, làn rẽ trên đường Nguyễn Văn Cừ, hay đoạn đê Nguyễn Khoái lúc trời tối.
-
Luôn đeo kính khi lái nếu bạn cần kính để nhìn xa rõ, kể cả quãng ngắn trong ngõ.
-
Để một kính dự phòng trong cốp xe, phòng khi kính chính gãy hay rơi.
-
Trời mưa và ban đêm, kính dễ đọng nước và lóa đèn; giảm tốc độ, giữ khoảng cách xa hơn.
Cách chọn kính đeo vừa dưới mũ bảo hiểm có trong bài đeo kính cận dưới mũ bảo hiểm khi đi xe máy. Phạm vi xe được lái theo hạng A1 có trong bài hạng A1 lái được những loại xe máy nào.
Cửa hàng ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên chỉ cho thuê xe, không làm dịch vụ khám hay bằng lái. Khi cần thuê xe với bằng hợp lệ, gọi 0942467674 trong giờ 09:00 đến 21:00.
Tóm lại
Cận thị hay loạn thị không tự động khiến bạn trượt khám, vì tiêu chí tính thị lực cả khi đeo kính; còn rối loạn nhận biết đỏ, vàng, xanh lá cây được ghi trong mục Mắt và do bác sĩ kết luận. Đây là thông tin tham khảo, quy định có thể thay đổi; hãy đọc Phụ lục I bản mới nhất và xác nhận tại cơ sở khám sức khỏe lái xe, cơ quan cấp giấy phép lái xe. Xem thêm các bài cùng chủ đề trong trang an toàn và pháp lý.