Người lớn tuổi đi Air Blade thuê ở Hà Nội thường lo ba chuyện: dắt xe có nặng tay không, ga có nhạy quá không, và nếu chưa hợp thì đổi sang xe nhẹ hơn thế nào. Bài này dành cho bạn nếu đã ngoài sáu mươi và muốn tự cầm lái, hoặc đang đọc giúp bố mẹ, ông bà. Tuổi chỉ là một yếu tố; cảm giác tay chân và thói quen của từng người quan trọng không kém. Nội dung chỉ là gợi ý chung, không thay lời bác sĩ hay hướng dẫn của tiệm.
Người lớn tuổi đi Air Blade: những điều luật nên đọc trước khi nhận xe
Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 (Luật 36/2024) nêu ở Điều 56 khoản 1 rằng người lái xe phải đủ tuổi, sức khỏe theo quy định và “có giấy phép lái xe đang còn điểm, còn hiệu lực phù hợp với loại xe đang điều khiển do cơ quan có thẩm quyền cấp”. Điều 59 khoản 2 đòi hỏi sức khỏe phù hợp với từng loại phương tiện; tiêu chuẩn cụ thể do Bộ trưởng Bộ Y tế quy định. Điều 9 khoản 7 cấm giao xe cơ giới cho người không đủ điều kiện theo quy định để điều khiển xe. Nếu tiệm xem giấy phép hay hỏi thêm vài điều, đó là việc bình thường, không phải để làm khó bạn.
Bài này không kết luận luật có giới hạn tuổi tối đa hay không. Điều 57 khoản 1 chia giấy phép lái xe mô tô hai bánh theo dung tích xi-lanh: hạng A1 “đến 125 cm3”, hạng A “trên 125 cm3” (hoặc theo công suất động cơ điện). Theo nhiều bài giới thiệu xe, Air Blade có các phiên bản dung tích khác nhau, nên giấy phép phải phù hợp với chính chiếc xe tiệm đưa: hỏi tiệm xe cụ thể rồi đối chiếu giấy phép đang có của bạn. Chính sách của tiệm với khách lớn tuổi (tuổi, giấy tờ, bảo hiểm) hãy hỏi và xác nhận trực tiếp qua số 0942467674 trong giờ mở cửa. Nguyên văn luật có tại cổng thông tin của Chính phủ; quy định có thể thay đổi, bài này không thay tư vấn pháp lý riêng.
Dắt xe nặng: tự thử ngay tại tiệm trước khi cầm lái
Xe tay ga có thể cho cảm giác nặng tay khi dắt, tùy xe và tùy người. Bài này không so xe nào nặng hơn xe nào vì không đủ nguồn; cách tốt nhất là tự thử trước khi rời tiệm:
-
Đứng sát một bên xe, hai tay giữ tay lái, bước chậm trên nền phẳng một đoạn ngắn rồi quay đầu.
-
Ngồi lên yên: hai chân chạm đất vững là tốt. Nếu phải kiễng chân hoặc gồng tay mới giữ được xe, đó là thông tin cần nói với tiệm.
-
Nhờ nhân viên làm mẫu một lần cách dựng xe hợp với chiếc xe này, thay vì tự đoán.
-
Lên và xuống xe chỉ khi xe đã dừng hẳn.
Đừng dắt hay dựng xe lên vỉa hè cho đỡ nhọc, vì Điều 77 khoản 1 ghi vỉa hè “được sử dụng cho người đi bộ”. Nếu buộc phải đỗ trên dốc, Điều 18 khoản 2 quy định xe “phải đánh lái về phía lề đường, chèn bánh”. Ở các khu đông như Hoàn Kiếm, chỗ gửi xe có thể hẹp và phải dắt xe lùi ra, nên hãy tính trước việc này khi chọn điểm đến.
Ga nhạy: làm quen ở chỗ vắng, vặn từng chút một
Air Blade là xe tay ga: tay phải vặn ga, không có cần số hay tay côn. Bạn có thể thấy ga nhạy hơn chiếc xe quen tay, tùy xe và tùy người; hãy tự cảm nhận ở chỗ vắng và hỏi tiệm. Vài cách làm quen:
-
Vặn ga từng chút, buông đều tay, xuất phát thật chậm.
-
Tập dừng nhiều lần: bóp phanh sớm, tăng lực từ từ thay vì bóp gấp.
-
Về phanh, cách bố trí phổ biến trên xe tay ga là tay phải phanh trước, tay trái phanh sau; hãy kiểm lại trên chính chiếc xe bạn thuê.
-
Chìa cơ hay khóa thông minh còn tùy xe tiệm đưa, hãy hỏi lúc nhận.
Mũ bảo hiểm vừa cỡ đầu và cài quai trước khi nổ máy; Điều 33 khoản 2 yêu cầu mũ đúng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia và cài quai đúng quy cách. Tiệm có sẵn mũ hay không, bạn hỏi lúc đặt xe.
Chọn giờ và cung đường: tiệm mở 09:00 đến 21:00
Tiệm ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, mở từ 09:00 đến 21:00 và không nhận, không trả xe ngoài giờ. Bạn chỉ nhận xe được từ 09:00, nên đừng tính chuyện đi thật sớm cho vắng bằng xe thuê của tiệm. Khung giờ nào thưa xe còn tùy tuyến và tùy ngày; vài hôm trước, hãy mở ứng dụng bản đồ đúng giờ định đi để xem mật độ giao thông. Nếu có thể về muộn so với dự kiến, gọi tiệm trong giờ mở cửa để hỏi trước.
Chặng đầu nên là một vòng ngắn quen thuộc quanh Long Biên: nhà người thân, chợ quen hoặc một công viên. Nếu phải qua sông Hồng, chỉ chọn cầu cho xe máy: Long Biên, Chương Dương, Vĩnh Tuy, Nhật Tân hoặc tầng dưới cầu Thăng Long. Điều 18 khoản 4 điểm c cấm dừng, đỗ “Trên cầu, trừ những trường hợp tổ chức giao thông cho phép”, nên đừng lấy cầu làm chỗ nghỉ. Nghỉ ở chỗ được phép, ngoài làn xe chạy.
Lúc nên chọn xe nhẹ hơn: hỏi tiệm, đừng gồng
Đổi xe không phải thất bại. Vài dấu hiệu cho thấy nên hỏi lại:
-
Dắt xe phải gồng cả hai tay hoặc loạng choạng khi quay đầu.
-
Ngồi lên xe mà chân chỉ chạm đất bằng mũi.
-
Ga làm xe vọt hơn bạn muốn khi xuất phát.
-
Mỏi tay hoặc mỏi vai sau một chặng ngắn.
Khi đó, hãy hỏi tiệm xe nào trong nhóm tay ga hợp với bạn hơn. Bảng giá đã duyệt có Honda Vision 200.000 đồng một ngày và Honda Click hoặc Yamaha Mio 150.000 đồng một ngày. Bài này không khẳng định xe nào nhẹ hơn xe nào vì không đủ nguồn; hãy tự dắt thử và hỏi tiệm. Việc đổi xe và điều kiện đi kèm cũng hỏi và xác nhận trực tiếp. Bài về người ngoài 60 tuổi tự lái Honda Vision thuê có cách chuẩn bị tương tự cho một xe tay ga khác.
Nghỉ giữa chặng và khi xe có biểu hiện lạ
Mỏi tay, mỏi vai hay mắt khó chịu là lúc nên nghỉ, kể cả khi còn xa giờ trả xe. Nếu bạn đang dùng thuốc có thể gây buồn ngủ hoặc chóng mặt, hãy hỏi bác sĩ trước khi tự lái. Điều 9 khoản 6 cấm dùng tay cầm điện thoại khi đang di chuyển, nên hãy cài tuyến trước khi nổ máy và ghi số 0942467674 ra mảnh giấy nhỏ. Nếu phanh hay tay lái có biểu hiện lạ, hãy dừng ở nơi an toàn rồi gọi tiệm; bài về sự cố khi thuê xe có thêm hướng dẫn.
Tóm lại
Hãy dắt thử, ngồi thử, tập ga ở chỗ vắng rồi mới ra phố, và coi việc đổi sang xe nhẹ hơn là quyết định bình thường. Thông tin riêng về dòng xe có ở trang Honda Air Blade, các xe tay ga khác ở mục xe tay ga, trang Honda Vision và chuyên mục xe máy. Muốn hỏi trực tiếp, hãy xem trang liên hệ của cửa hàng.