Đường lên Tam Đảo dài hơn hai mươi ki lô mét dốc nối tiếp, đường lên Ba Vì có đoạn nghiêng chừng mười phần trăm, và bạn đang ngồi trên một chiếc Air Blade chở thêm một người sau lưng. Air Blade leo dốc chở hai người không thiếu sức, thiếu là cách chạy: cùng một chiếc xe, người giữ được ga đều và nghỉ đúng điểm thì tới đỉnh thảnh thơi, người vặn ga theo cảm xúc thì máy ì dần từ giữa chặng. Bài này nói về nhịp ga, nhịp chạy và điểm nghỉ, ba thứ quyết định cả buổi leo dốc của bạn.
Air Blade leo dốc chở hai người: sức xe đủ, nhưng không đủ để chạy bừa
Air Blade với động cơ một lăm hai và mô men giữa khá tốt, chở hai người trên dốc trực tiếp vẫn lên được bằng ga lớn vừa phải. Điều bạn cần biết không phải xe có lên nổi không, mà là xe lên bằng cách nào thì không quá tải. Hai sai lầm phổ biến của người mới: kéo ga lớn liên tục ở vòng tua thấp, và cố giữ tốc độ cao suốt dốc dài. Cả hai đều đưa máy về vùng làm việc nóng nhanh, sau khoảng mười ki lô mét thì máy ì, và phần dốc còn lại trở thành hành trình của sự lo lắng.
Trên xe ga, bạn không về số như xe số, chỉ có một dải truyền động, nên cách phân tải duy nhất là tốc độ và ga. Dốc ngắn thì giữ nguyên ga vượt qua, dốc dài như lên Tam Đảo thì phải chia chặng, và cách chia chặng chính là nội dung chính của phần dưới.
Ba nguyên tắc giữ ga đều trên dốc dài
Nguyên tắc một: chọn tốc độ mục tiêu ở mức thoải mái, thường bốn mươi đến năm mươi ki lô mét một giờ khi chở hai người, và giữ xe ở mức đó bằng ga tăng dần, không tăng nhảy. Khi dốc nâng dần độ nghiêng, bạn hạ nhẹ tốc độ mục tiêu xuống thay vì vặn thêm ga mạnh để giữ nguyên con số. Máy kéo dốc chậm một chút vẫn khỏe hơn máy kéo dốc gấp.
Nguyên tắc hai: nghe tiếng máy hơn là nhìn đồng hồ. Dải ga của Air Blade phản ứng nhanh, và dấu hiệu quá tải nghe rõ: tiếng máy đặc lại, đôi khi có tiếng lách cách nhỏ khi ga lớn ở vòng tua thấp. Khi nghe dấu hiệu này, giảm bớt ga, chấp nhận chậm, tiếng máy thanh lại là xe đã trở về vùng làm việc an toàn.
Nguyên tắc ba: hai người chung một nhịp. Người ngồi sau nghiêng người về trước theo dốc, giữ tư thế gọn khi bạn tăng ga, không ngồi ngả ra sau lúc xe đang kéo. Một câu thống nhất trước khi lên dốc: lúc cần bứt thì nghiêng về trước, lúc phanh thì ngồi thẳng, hai tiếng này nghe đơn giản nhưng quyết định xe có bị đuối ở đoạn dốc tách đôi dòng xe.
Chia chặng và nghỉ máy: nghỉ ở đâu, nghỉ bao lâu
Đường dốc dài nên chia theo từng đoạn có chỗ dừng, thường mỗi tám đến mười ki lô mét một điểm. Điểm nghỉ tốt có ba tiêu chí: mặt bằng phẳng rộng, có bóng mát, và không nằm ngay khúc cua mù. Trạm dừng chân trên các cung đường du lịch thường đủ cả ba tiêu chí, còn lề đường vắng đôi khi chỉ có một, nên nếu buộc phải chọn, ưu tiên mặt bằng và tầm nhìn, vì dừng xe bên lề khúc cua là mối nguy lớn hơn nắng.
Cách nghỉ đúng: tới điểm dừng thì chạy chậm thêm vài chục mét cho gió làm mát, để máy nổ không ga chừng một phút rồi mới tắt khóa. Nghỉ ít nhất mười lăm phút cho máy, và dùng luôn thời gian đó cho hai việc khác: kiểm tra phanh bằng cách bóp nhẹ cả hai phanh nghe tiếng rít bất thường, và nạp nước cho hai người, vì leo dốc dưới nắng mệt gần bằng đi bộ. Xuất phát lại thì cho máy nổ chạy không tải trong ba mươi giây trước khi lăn bánh, để dầu bôi trơn về đúng vị trí sau thời gian nghỉ.
Trên đường xuống, phần phanh mới là thử thách lớn hơn phần ga, vì hai người cộng dồn lực đè lên phanh trước suốt quãng dốc dài, và cách xuống dốc an toàn với phanh và tư thế đã được tóm kỹ trong bài xuống dốc dài bằng Air Blade, đọc kỹ trước khi nửa sau của chuyến đi.
Ba tình huống hay gặp trên dốc lên
Tình huống một: xe phía trước đi quá chậm, buộc bạn giảm tốc sâu. Giảm ga sớm, giữ khoảng cách, đừng áp sát rồi rút ga đột ngột, vì hồi ga gấp trên dốc chở hai người làm xe giật. Tình huống hai: đoạn dốc tách thành hai làn, xe tải ì phía trước. Chỉ vượt khi có tầm nhìn thông suốt ít nhất hai trăm mét và không có xe đối diện, vượt bằng ga lớn vừa đủ, không bóp ga hết cữ, vì hết cữ trên dốc chở nặng chỉ khiến máy gào mà không thêm xíu lực nào đáng kể. Tình huống ba: gặp dòng xe ngược chiều đông vào cuối tuần. Đây là lúc nên dừng hẳn ở lề rộng cho dòng xe qua, thay vì cố len giữa hai dòng, vì lề dốc hẹp và trọng tâm cao của hai người làm xe khó giữ ở tốc độ dưới mười ki lô mét.
Chuẩn bị trước chuyến leo dốc
Ba việc trước khi xuất phát từ Hà Nội: kiểm tra nhớt và lốp khi nhận xe, đổ xăng đầy hơn thói thường vì dốc dài ngốn xăng hơn dự kiến, và hỏi cửa hàng độ tuổi lốp, vì lốp mòn trên dốc ướt là tổ hợp tệ nhất. Cách chạy thử ga và làm quen chiếc xe trước khi ra đường đã có bài riêng về thử ga Air Blade trước khi nhận. Xuất phát sớm buổi sáng cũng là một phần của chuẩn bị: dốc Tam Đảo và Ba Vì vào giữa trưa nắng to, vừa bí máy vừa bốc nhiệt lên người, còn sáng sớm thì hai người và một chiếc xe cùng khỏe hơn hẳn.
Dòng Air Blade và các dòng xe ga khác phù hợp với từng loại cung đường như thế nào đã được so sánh trong trang Honda Air Blade, còn nếu bạn đang cân nhắc giữa Air Blade và dòng xe ga nhỏ cho lịch trình du lịch, bài Air Blade khác gì xe ga phổ thông trả lời trực tiếp câu hỏi đó. Tổng quan các dòng xe cho thuê trong nước nằm trong trang xe máy, chọn đúng dòng trước chuyến đi giúp bạn đỡ phải xử lý phần dốc còn lại bằng… chân.