Bạn nhận xe, nhân viên nói gọn một câu “xe Wave đây”, còn trong đầu bạn vẫn lấn cấn: đây là Alpha hay RSX, phanh trước là phanh đĩa hay phanh cơ, vành là nan hoa hay vành đúc? Câu hỏi Wave Alpha và Wave RSX khác nhau ở đâu nghe như tra một lần là xong, nhưng thông số từng bản còn tùy đời xe và tùy phiên bản. Vì vậy bài này không liệt kê bản nào có gì. Thay vào đó, bạn sẽ học cách tự quan sát chiếc xe trước mặt, rồi biết hỏi gì để cửa hàng xác nhận.
Wave Alpha và Wave RSX khác nhau: vì sao người thuê nên biết bản mình cầm
Cả hai tên đều thuộc họ Wave, đều là xe số phổ thông của Honda, nên ngồi lên yên thoạt nhìn khá giống nhau. Cái khác nằm ở những thứ bạn chỉ cảm nhận khi đã lăn bánh: lực bóp phanh, độ êm khi qua gờ, tiếng bánh xe trên mặt đường xấu.
Một người quen chạy xe phanh cơ nhiều năm, sang xe phanh đĩa sẽ thấy phanh “ăn” sớm hơn mình tưởng và dễ bị chúi nhẹ về trước. Chiều ngược lại cũng xảy ra: quen phanh đĩa mà bóp tay phanh xe phanh cơ với cùng thói quen thì xe dừng chậm hơn dự tính. Biết đúng bản xe là để điều chỉnh tay lái ngay từ cây số đầu tiên.
Bắt đầu từ tên xe, tem xe và giấy tờ xe
Cách nhanh nhất là nhìn thân xe. Tem trên dàn áo hai bên thường có chữ ghi tên dòng xe, và cửa hàng cũng có thể cho bạn xem thông tin loại xe ghi trên giấy đăng ký xe. Đây là bước đối chiếu đầu tiên, nhưng chưa nên dừng ở đây.
Lý do là xe chạy nhiều năm thì tem có thể bong, bị dán lại hoặc thay dàn áo. Hãy coi tên và tem là gợi ý, còn bằng chứng đáng tin hơn là những bộ phận khó thay: phanh và vành. Nếu tem và phần cứng không khớp nhau, bạn ghi nhận lại và hỏi cửa hàng.
Phanh trước và phanh sau: phanh cơ hay phanh đĩa
Hãy ngồi xổm xuống ngang bánh xe, nhìn thật gần.
Phanh đĩa dễ nhận ra: một chiếc đĩa kim loại phẳng, sáng bóng, gắn cùng bánh xe, và một cụm kẹp nhỏ ôm lấy mép đĩa. Từ cụm kẹp thường có ống dầu nhỏ đi ngược lên tay phanh ở ghi đông.
Phanh cơ (còn gọi là phanh tang trống) trông khác hẳn: ở giữa bánh là một khối tròn kín, không nhìn thấy đĩa. Từ khối đó nối ra một cần hoặc sợi dây thép dẫn tới tay phanh hoặc bàn đạp, ở đầu cần thường có ốc chỉnh.
Đừng chỉ nhìn bánh trước rồi kết luận. Nhiều xe số phổ thông có hai bánh dùng hai kiểu phanh khác nhau, nên bạn cần nhìn cả trước lẫn sau và ghi lại từng bánh.
Trên mạng bạn sẽ gặp cụm từ Wave RSX phanh đĩa vành đúc như thể đó là một cấu hình cố định. Thực tế tổ hợp phanh và vành tùy đời, tùy phiên bản, và chiếc xe bạn đang cầm có thể khác với ảnh quảng cáo. Thay vì tin cụm từ ấy, hãy tin vào những gì bạn tự thấy ở hai bánh.
Vành nan hoa hay vành đúc: nhìn là biết
Phần này còn dễ hơn phanh. Vành nan hoa có nhiều thanh kim loại mảnh toả từ trục bánh ra tới vành, nhìn như nan hoa xe đạp. Vành đúc là một khối hợp kim liền, với các cánh hoặc chấu dày nối từ trục ra mép vành.
Hai kiểu vành có tính cách khác nhau khi sử dụng:
- Vành nan hoa mềm hơn một chút khi qua mặt đường xấu, nhưng nan có thể lỏng theo thời gian. Khi lỏng, bánh có thể phát ra tiếng lạch cạch nhỏ hoặc hơi lắc.
- Vành đúc ít phải chăm sóc hơn, nhìn gọn và dễ lau chùi. Đổi lại, nếu đập mạnh vào cạnh ổ gà hay miệng cống thì mép vành dễ móp hoặc nứt.
Khi nhận xe, bạn nên nhìn dọc mép vành xem có chỗ nào méo hoặc nứt không. Cách xử lý khi xẹp lốp cũng có thể khác nhau giữa hai kiểu vành, nên hỏi trước chuyến đi chứ đừng đợi tới lúc xẹp giữa đường.
Đèn, đồng hồ và dàn áo: chi tiết đối chiếu thêm
Khi bạn đã có kết quả phanh và vành, hãy nhìn thêm cụm đèn pha, đèn hậu, mặt đồng hồ, yên xe và tay dắt sau. Những chi tiết này đổi theo đời xe, giúp bạn củng cố nhận định hơn là tự quyết định.
Đây cũng là chỗ để phân biệt Wave Alpha và RSX một cách thận trọng. Đèn và dàn áo là phần dễ bị thay hoặc lắp đồ phụ nhất, nên đừng dựa vào mỗi đèn để kết luận. Nếu các chi tiết mâu thuẫn nhau, cứ mô tả đúng những gì bạn thấy khi hỏi cửa hàng.
Chụp vài tấm ảnh rồi hỏi cửa hàng xác nhận
Đừng đoán, hãy chụp lại. Ngay khi nhận xe, bạn chụp nhanh các góc sau:
- Toàn thân xe, nhìn từ bên trái và bên phải.
- Bánh trước, thấy rõ phanh và vành.
- Bánh sau, thấy rõ phanh và vành.
- Mặt đồng hồ và cụm đèn pha nhìn từ phía trước.
- Tem hoặc nhãn trên dàn áo.
Sau đó hỏi thẳng cửa hàng ba điều: xe này là dòng nào và phiên bản nào, phanh trước và sau thuộc kiểu gì, vành thuộc kiểu gì. Bộ ảnh này còn giúp đối chiếu tình trạng xe lúc nhận và lúc trả.
Nếu bạn còn phân vân chiếc Wave nào hợp mình, đọc thêm bài Honda Wave hợp với nhu cầu thuê nào để chọn theo cách đi thay vì theo tên.
Biết bản xe rồi thì lái khác đi thế nào
Giả sử bạn nhận xe ở Long Biên rồi chạy qua cầu để vào khu phố cổ vào giờ chiều đông. Nếu xe phanh cơ, hãy giữ khoảng cách rộng hơn với xe trước, bắt đầu giảm ga và phanh sớm hơn một nhịp. Nếu xe phanh đĩa, bạn vẫn nên bóp phanh dần dần thay vì bóp gấp, vì phanh nhạy mà bóp giật rất dễ làm bánh trước bị khựng. Với cả hai kiểu, hãy phanh nhẹ cả trước lẫn sau cùng lúc.
Mặt đường ướt là lúc khác biệt giữa các bản lộ rõ nhất. Hãy giảm tốc từ xa và tránh vạch sơn, nắp cống trơn.
Về đổi số, cả hai đều dùng ly hợp tự động. Bạn không có tay côn, chỉ cần nhả ga nhẹ rồi gạt cần số bằng chân theo thứ tự N, 1, 2, 3, 4. Khi xuống dốc dài, về số thấp để xe tự kìm bớt tốc độ, đỡ phải bóp phanh liên tục.
Xe chạy phố khác xe chạy xa. Nếu bạn sắp đi đường dài, hãy xem Honda Wave thuê cho người hay chạy đường trường bền không để biết nên chú ý gì về lốp, phanh và nhịp nghỉ. Còn nếu đây là lần đầu bạn đi xe số, bài về độ dễ lái dành cho người mới sẽ giúp bạn làm quen với cảm giác bóp phanh và đổi số trước khi ra đường lớn.
Kết: năm phút trước khi lăn bánh
Lần tới nhận xe, hãy dành năm phút ngồi xổm nhìn hai bánh, chụp ảnh, rồi hỏi cửa hàng cho rõ phiên bản. Nếu bạn thuê Wave ở Nguyễn Tú, 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, bạn có thể gọi 0942 467 674 để hỏi trước về bản xe và cách phanh. Muốn đọc thêm về dòng xe này, ghé các bài về Honda Wave hoặc mở chuyên mục xe máy để xem các lựa chọn khác.