Ga rô tay xe máy nên kéo khi nào? Câu trả lời ngắn: chỉ lúc nổ máy lần đầu khi trời lạnh, và nhả ngay khi máy đã lên nhiệt, còn lại phần lớn thời gian ga rô nên ở vị trí nhả. Bài này nói ga rô làm gì, khi nào kéo là hợp, khi nào kéo là hại, và khác biệt giữa xe thuê đời cũ với đời mới quanh Hà Nội. Việc chăm xe đúng cách nằm ở trang bảo dưỡng xe.
Ga rô tay làm nhiệm vụ gì
Ga rô, dân phố hay gọi van gió, làm hỗn hợp xăng gió vào buồng đốt giàu xăng hơn bình thường. Máy lạnh, xăng bay hơi kém, nên hỗn hợp tiêu chuẩn dễ nhạt, máy nổ khó, nổ rồi cũng dễ chết giữa chừng. Ga rô kéo lên là bù phần giàu xăng ấy cho lần nổ đầu.
Hiểu đơn giản thế này: ga rô giống màn chăn mỏng bạn đắp lúc mới thức dậy. Đắp cho ấm nhanh, nhưng đắp cả ngày thì bí. Máy cũng vậy, chỉ cần lớp giàu xăng trong khoảnh khởi động, không cần nó sau khi máy đã ấm.
Khi nào nên kéo ga rô
Tình huống thứ nhất là nổ máy buổi sớm mùa lạnh ở Hà Nội. Sau đêm để ngoài trời, máy nguội hẳn, kéo ga rô trước khi nổ giúp máy lên nhịp nhanh và đỡ đoạn gằn đầu. Nổ xong, để máy chớp một khoảnh, rồi nhả ga rô khi máy đã ăn nhịp đều.
Tình huống thứ hai là xe để lâu chưa chạy. Chiếc nằm nguyên mấy ngày, xăng trong buồng chết lặng, hỗn hợp khởi động cần đậm hơn, và ga rô bù được phần ấy. Tương tự, ngày mưa dầm, máy ẩm, lần nổ đầu kéo nhẹ ga rô cũng dễ hơn.
Tình huống thứ ba là máy đời cũ, xe thế hệ chế hòa khí đã mòn. Với những chiếc như vậy, ga rô đôi khi cần cả trong ngày mát, và đó là đặc tính của xe chứ không phải lỗi của bạn. Hỏi quán trước khi nhận là hết băn khoăn.
Một kinh nghiệm nhỏ cho người thuê: khi nhận xe buổi sớm ngày lạnh, nổ thử ngay trước quán với ga rô kéo nhẹ. Nếu máy lên nhịp đều và bạn nhả được ga rô sau một khoảnh, chiếc đó đang được chăm tốt; nếu máy đòi kéo ga rô lâu mới đứng nổ, đó là tín hiệu nên xin đổi chiếc khác trong đội xe.
Khi nào kéo ga rô là hại
Trường hợp thứ nhất là máy đã ấm rồi mà vẫn kéo. Hỗn hợp giàu xăng liên tục làm máy bẩn muội, bugi sớm đen, và xăng tiêu hao tăng rõ. Cảm giác xe mạnh khi kéo ga rô thường là ảo giác, vì máy nhận thêm xăng chứ không nhận thêm sức.
Trường hợp thứ hai là kéo suốt hành trình. Một số người quen kéo ga rô từ đầu phố tới cuối phố, tưởng là đè ga giữ máy khỏe, thực ra là đốt xăng thừa và đẩy muội dồn trong buồng đốt. Thói quen này với xe thuê còn thiệt thêm: bạn trả xe cho quán với buồng đốt muội nhiều hơn lúc nhận.
Trường hợp thứ ba là trời nóng mà kéo. Mùa hè máy lên nhiệt nhanh, hỗn hợp tiêu chuẩn đã đủ đậm, kéo ga rô chỉ làm máy khó chịu và tiêu xăng. Nguyên tắc gọn: lạnh mới kéo, ấm là nhả, nóng thì tuyệt đối đừng đụng tới.
Để ý thêm hai dấu hiệu: bugi đen và khói đầu pô dày. Hai dấu hiệu ấy thường đi cùng ai có thói quen kéo ga rô quá lâu. Gặp dấu hiệu trên chiếc thuê, kể lại cho quán khi trả, để họ chăm đúng chỗ và xe khỏe lại cho kỳ sau.
Xe đời mới tự lo phần lớn việc này
Xe phun xăng điện tử đời mới có chế độ te tự nâng vòng quay khi máy lạnh, và hệ thống tự bù hỗn hợp giàu lúc khởi động. Nghĩa là ga rô tay trên nhiều xe ga mới chỉ còn tính năng dự phòng, và phần lớn thời gian bạn chẳng cần chạm tới.
Xe đời cũ dùng chế hòa khí thì ngược lại, ga rô là dụng cụ thật của tài xế. Vì thế thói quen đúng với chiếc này lại thừa với chiếc kia, và cách chắc nhất khi nhận xe thuê là hỏi quán: chiếc này trời lạnh có cần kéo ga rô không.
Hỏi một câu, đỡ cả kỳ lo nghĩ. Quán quen xe của mình sẽ trả lời đúng tính từng chiếc, và bạn dùng xe khớp với chiếc đang ở trong tay, thay vì mang thói quen của chiếc cũ ở nhà áp lên chiếc mới.
Trời xấu thì tính sao
Ngày rét buốt hoặc mưa keo, lần nổ đầu khó hơn hẳn, và kéo ga rô đúng lúc là một phần của kỹ năng theo thời tiết. Kéo, nổ, chớp, nhả, đi chậm đầu chặng, là nhịp năm bước giúp máy ấm mà người và xe đều nhẹ. Gợi ý theo từng kiểu thời tiết nằm ở trang thời tiết và đường sắc, để bạn hình dung trước các kiểu giờ xấu trong năm.
Còn một thói quen nhỏ đáng nhắc: khi dừng chờ lâu ngày lạnh, đừng kéo ga rô để máy nổ lấy ấm. Tắt máy, và lần nổ lại mới tính tới ga rô nếu cần. Tắt máy khi chờ vừa đỡ xăng vừa đỡ muội, là thói quen một công đôi việc.
Chốt lại
Ga rô chỉ là màn chăn mỏng của lần nổ máy lạnh: kéo khi máy rét, nhả khi máy ấm, và tuyệt đối đừng kéo suốt hành trình. Ba câu đáng nhớ: hỏi quán chiếc mình thuê có cần ga rô không, chỉ kéo lúc nổ máy trời lạnh, và nhả ngay khi máy lên nhiệt. Làm đủ ba, bạn dùng xe thuê êm hơn và đỡ tốn xăng hơn hẳn. Tổng quan các dòng nằm ở trang xe máy.